Economic and functional changes in the largest villages in Poland at the end of the 20th and the beginning of the 21st century

Dariusz Sokołowski

DOI: http://dx.doi.org/10.1515/27682

Abstract


The article deals with selected aspects of the economic structure and functions of the largest villages in Poland. The main aim of the study is to investigate the diversity and changes that can be observed to have happened since before the fall of Communism in Poland. Large villages with populations exceeding 5,000 inhabitants are located in the same part of the rural–urban continuum as small towns, including many poviat (1) seats. For this reason, they are an interesting comparative category of settlement units. The study was based on a source database from the end of the last century and on contemporary public data from the REGON database. The comparison is based not only on various data, but also uses various research methodologies.

Keywords


functional and economic changes, economic structure, source database, large villages, Poland

Full Text:

PDF

References


Adamowicz, M. Zwolińska-Ligaj, M., 2009: Koncepcja wielofunkcyjności jako element zrównoważonego rozwoju obszarów wiejskich, www.wne.sggw.pl/czasopisma/pdf/PEFIM_nr_51_2009_s11.pdf (access 20.05.2019)

Bański, J., 2006: Geografia polskiej wsi. PWE, Warszawa.

Bański, J. Stola, W., 2002: Przemiany struktury przestrzennej i funkcjonalnej obszarów wiejskich w Polsce. Komisja Obszarów Wiejskich PTG, PAN IGiPZ. Studia Obszarów Wiejskich, 3.

Christaller, W., 1933: Die zentralen Orte in Süddeutschland, Gustav Fischer, Jena.

Czarnecki, A., 2009: Rola urbanizacji w wielofunkcyjnym rozwoju obszarów wiejskich. Wydawnictwo IRWiR PAN, Warszawa.

Eberhardt, P, Gontarski, Z. Siemiński, J., 1973: Koncepcje delimitacji aglomeracji miejskich w Polsce. Biuletyn KPZK PAN 79: 187-219.

Falkowski, J., 1993: Przekształcenia funkcjonalno-strukturalne i przestrzenne obszarów wiejskich Polski (Ujęcie diagnostyczno-modelowe). Wyd. Naukowe UMK, Toruń.

Falkowski, J., 2009: Przekształcenia funkcjonalno-przestrzenne obszarów wiejskich w strefach podmiejskich obszarów metropolitarnych Polski. In: T. Komornicki, R. Kulikowski (ed.), Miejsce obszarów wiejskich w zagospodarowaniu przestrzennym, Studia Obszarów Wiejskich, Wydawnictwo IGiPZ PAN, Warszawa: 49-69.

Heffner, K., 2001: Transformacja układów osadniczych wsi a wielofunkcyjny rozwój obszarów wiejskich. In: A. Rosner, I. Bukraba-Rylska (Ed.) Wieś i rolnictwo na przełomie wieków, Instytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa PAN, Warszawa: 109-132.

Heffner, K., 2011: Problemy zagospodarowania przestrzeni wiejskiej. In: I. Nurzyńska, M. Drygas (Ed.), Rozwój obszarów wiejskich w Polsce. Diagnozy, strategie, koncepcje polityki, Instytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa PAN, Warszawa: 175-194.

Heffner, K., 2012: Ewolucja funkcji w zagospodarowaniu przestrzeni wiejskiej w Polsce. In: A. Rosner (Ed.) Rozwój wsi i rolnictwa w Polsce, red. nauk. A. Rosner, Instytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa PAN, Warszawa: 39-60.

Iwanicka-Lyra, E., 1969: Delimitacja aglomeracji wielkomiejskich w Polsce. Prace Geogr. IG PAN, 76.

Maik, W., 1977: A graph theory approach to the hierarchical ordering of elements of the settlement systems. Quaestiones Geographicae 4: 95-108.

Maik, W., 1992: Podstawy geografii miast, Wyd. Naukowe UMK, Toruń.

OECD/China Development Research Foundation, 2010: Trends in Urbanisation and Urban Policies in OECD Countries: What Lessons for China?, OECD Publishing, Paris, https://doi.org/10.1787/9789264092259-en.

Rudnicki, R. Wiśniewski, Ł. Kluba, M., 2015: Poziom i struktura przestrzenna rolnictwa polskiego w świetle wyników Powszechnego spisu rolnego 2010. Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu, 17, 3: 337-343.

Sokołowski, D., 1994: Hierarchia miejscowości centralnych w makroregionie dolnej Wisły. Acta Univ. Nicolai Copernici, Geografia 26, Wyd. Naukowe UMK, Toruń: 107-124.

Sokołowski, D., 1999: Zróżnicowanie zbioru małych miast i większych osiedli wiejskich w Polsce w ujęciu koncepcji kontinuum wiejsko-miejskiego. Wyd. UMK, Toruń.

Sokołowski, D., 2006: Funkcje centralne i hierarchia funkcjonalna miast w Polsce. Wyd. UMK, Toruń.

Sokołowski, D., 2008: The Economic Base of the Major Cities in Poland in the Political and Economic Restructuring Period. Current Politics and Economics of Russia, Eastern and Central Europe, 23, 3/4, Nova Science Publishers, New York: 269-286.

Sokołowski, D., 2011: Centralność większych miast Polski. Rola czynnika administracyjnego i globalizacji. In: B. Namyślak (ed.), Przekształcenia regionalnych struktur funkcjonalno-przestrzennych, tom 2: Zmiany funkcjonalno-przestrzenne miast i obszarów wiejskich, Rozprawy Naukowe IGiRR Uniwersytetu Wrocławskiego, 20, Wrocław: 11-23.

Sokołowski, D., 2014: New towns in Poland. Bulletin of Geography. Socio-economic Series 23: 149-160.

Sokołowski, D., 2015: Zróżnicowanie funkcjonalne miast zdegradowanych i restytuowanych na tle miast i wsi podobnej wielkości w Polsce Wschodniej. In: Krzysztofik R., Dymitrow M. (Eds), Degraded and restituted towns in Poland: Origins, development, problems / Miasta zdegradowane i restytuowane w Polsce. Geneza, rozwój, problemy, University of Gothenburg & Uniwersytet Wrocławski, Gothenburg–Wrocław: 249-269.

Stasiak, A., 1989: I etap raportu-ekspertyzy PAN pt. "Problematyka sytuacji gmin wraz z prognozą kierunków ich rozwoju w najbliższych 15-20 latach". In: I etap badań nad stanem gmin w Polsce i perspektywami ich rozwoju, KPZK PAN: 3-36.

Stola, W., 1993: Struktura przestrzenna i klasyfikacja funkcjonalna obszarów wiejskich Polski. Dokumentacja Geogr. IGiPZ PAN, 3.

Suliborski, A., 1983: Niektóre problemy badań funkcji miast w świetle podstawowych założeń koncepcji systemowej. Acta Universitatis Lodziensis, Folia Geographica 2: 3-16.

Suliborski, A., 2010: Funkcjonalizm w polskiej geografii studia nad genezą miast i pojęciem funkcji. Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź.

Szymańska, D., 2007: Urbanizacja na świecie. Warszawa: Wyd. PWN.

Szymańska, D., 2013: Geografia osadnictwa. Warszawa: Wyd. PWN.

Szymańska, D. Matczak, M., 2002: Urbanization in Poland: Tendencies and Transformation. European Urban and Regional Balances, 9(1): 39-46. https://doi.org/10.1177/096977640200900104

Wlazły, A., 2018: Zrównoważony rozwój obszarów wiejskich w aspekcie teorii wielofunkcyjności. Progress in Economic Sciences 5: 65-94. DOI: 10.14595/PES/05/005

Wójcik, M., 2013: Funkcjonalizm w geograficznych badaniach wsi. Zarys problemu. In: R. Borówka, A. Cedro, I. Kavetsky (ed.), Współczesne problemy badań geograficznych. Uniwersytet Szczeciński, Szczecin: 198-204. DOI: 10.13140/2.1.2797.4729

Wójcik, M., 2010: Zmiany funkcji obszarów wiejskich w województwie łódzkim w ujęciu koncepcji bazy ekonomicznej (1999-2007). In: M. Wójcik (ed.), Studia nad bazą ekonomiczną miast i rynkiem pracy w województwie łódzkim, Karpacki Instytut Rozwoju Regionalnego w Nowym Sączu, Zakład Geografii Regionalnej i Społecznej UŁ, Nowy Sącz-Łódź: 57–69.

Zegar, J., 2000: Kierunki rozwoju rolnictwa i obszarów wiejskich - uwarunkowania regionalne. In: A. Stasiak (ed.), Możliwości wielofunkcyjnego rozwoju wsi polskiej w kontekście integracji z Unią Europejską, PAN, SGGW, Warszawa.

Zegar, J., 2008: Refleksje nad ewolucją wsi, Wieś i Rolnictwo, 3: 37–48.








Print ISSN: 1732-4254
Online ISSN: 2083-8298

Partnerzy platformy czasopism