Międzynarodowa Sieć Muzeów Domowych i obecność w niej muzeów prywatnych z Dolnego Śląska i Opolszczyzny

Abstrakt

Z inicjatywą powołania MSMD wyszło w 2008 roku Polsko-Czeskie Towarzystwo Naukowe, stając się, obok Muzeum Kultury Ludowej Pogórza Sudeckiego, jej głównym koordynatorem. Do współpracy zaproszono Naczelną Dyrekcję Archiwów Państwowych, Uniwersytet Śląski w Opawie a także Macierz Słowacką. Na początku należały do niej muzea z Polski, przede wszystkim Dolnego Śląska, później z Małopolski i Mazowsza. Dość szybko nastąpiło jej umiędzynarodowienie. Na początku były to Czechy, następnie Słowacja a także Ukraina i Białoruś. Dziś zrzesza ona posiadaczy 262 kolekcji.

Celem MSMD jest rejestracja, dokumentacja, naukowe opracowanie i popularyzacja zbiorów prywatnych jako specyficznej formy dziedzictwa kulturowego, przede wszystkim obszarów wiejskich, oraz wykorzystania tych działań dla rozwoju gospodarczo-społecznego i kulturalnego regionów. Możemy wyróżnić trzy podstawowe formy jej działalności. Są to: forum (pierwsze odbyło się w 2008 roku w Kudowie Zdroju, do dziś miało 18 edycji; od 2015 roku do organizatorów dołączyło miasto Czeska Skalice a od 2019 roku Muzeum Ziemi Sądeckiej), warsztaty terenowe (od 2010 roku) oraz działalność publikacyjna. Należy także wspomnieć o  jej funkcjonowanie w mediach społecznościowych. W artykule znalazły się także opisy trzech przykładowych muzeów z Dolnego Śląska i Opolszczyzny. Wielorakość i systematyczność działań prowadzonych w ramach Sieci stawia ją w gronie istotnych dla rozwoju muzeów domowych w Polsce oraz krajach ościennych instytucji.