Ocena metod rehabilitacji pooperacyjnej u chorych po endoprotezoplastyce stawu kolanowe stawu kolanowego w zakresie funkcji kończyny dolnej z uwzględnieniem propriocepcji.
DOI:
https://doi.org/10.12775/mbs-2013-0017Słowa kluczowe
function of lower limb, knee arthroplasty, rehabilitation, proprioceptionAbstrakt
W zaawansowanych stadiach choroby zwyrodnieniowej stawów kolanowych jedynym skutecznym leczeniem jest endoprotezoplastyka, która jednak , z uwagi na swoją rozległość obciąża w fazie pooperacyjnej ogólny stan zdrowia, jak i stan operowanej kończyny dolnej. Wymaga to więc prowadzenia umiejętnej i racjonalnej rehabilitacji. Celem badań było ustalenie związku między funkcją kończyny dolnej, w tym propriocepcji u chorych po implantacji endoprotezy stawu kolanowego z powodu choroby zwyrodnieniowej, a rodzajem leczenia usprawniającego, zastosowanego u tych chorych. Materiał obejmował 45 chorych poddanych endoprotezoplastyce stawu kolanowego w okresie od października 2005 do marca 2006 w Klinice Ortopedii i Traumatologii Narządu Ruchu CM w Bydgoszczy UMK, a następnie przydzielonych losowo do jednej z trzech 15-osobowych grup o odmiennym sposobie rehabilitacji: I-tradycyjnym, II-agresywnym i IIIproprioceptywnym. Poprawę funkcji kończyny dolnej uzyskano po 3 miesiącach w grupie II i III, w I dopiero po 6 miesiącach. Poprawę propriocepcji odnotowano już we wczesnym okresie pooperacyjnym w grupie III, zaś w pozostałych grupach wręcz pogorszenie. W kolejnych okresach obserwacji poprawa ta była istotna tylko w grupie III i dopiero po 6 miesiącach w grupie II. Przeprowadzone badania pozwoliły na wyciągnięcienastępujących wniosków:
1. Rehabilitacja proprioceptywna ma przewagę nad tradycyjnym i agresywnym modelem usprawniania chorych po endoprotezoplastyce stawu kolanowego pod względem poprawy funkcji kończyny dolnej i czucia głębokiego.
2. Najgorsze wyniki leczenia usprawniającego, w zakresie oceny funkcji kończyny dolnej i propriocepcji, daje tradycyjny model rehabilitacji
Bibliografia
Dieppe P. Osteoarthritis. Acta Orthop Scand Suppl. 1998 Jun;281:2-5.
Furnes O, Espehaug B, Lie SA, et al. Early failures among 7,174 primary total knee replacements: a follow-up study from the Norwegian Arthroplasty Register 1994-2000. Acta Orthop Scand. 2002 Apr;73(2):117-29.
Górecki A: Problemy leczenia zmian zwyrodnieniowych stawu biodrowego i kolanowego. Dekada Kości i Stawów 2000-2010. Kraków 2000; 22-32.
Lee JA: Choroba zwyrodnieniowa stawu kolanowego u dorosłych. Medycyna po dyplomie 2000; 4: 115-127.
WHOQOL Group: The World Health Organization quality of life assessment (WHOQOL): position paper from the World Health Organization. Soc Sci Med 1995; 41: 1403-1409.
Wierusz-Kozłowska M, Markuszewski J: Choroba zwyrodnieniowa stawów. W: Wiktora Degi Ortopedia i Rehabilitacja. t. II, PZWL. Warszawa, 2003.
Wierusz-Kozłowska M, Wall A: Kierunki badan naukowych i perspektywy postępu w leczeniu choroby zwyrodnieniowej stawów. Dekada Kości i stawów 2000-2010. Kraków 2000; 33-39.
Boutron J, Poiraudean S, Revaud J F, Baron G, Revel M, Nizard R et al: Disability in adults with hipp and knee arthroplasty. A French national community based survey. Ann Rheum Dis 2003; 62: 748-754
Dega W, Milanowska K: Ortopedia i rehabilitacja we współczesnym ujęciu. W: Wiktora Degi Ortopedia i Rehabilitacja. t. I, PZWL Warszawa, 2003.
Milanowska K, Warzecha D: Rola i zadania rehabilitacji w zapobieganiu i zwalczaniu niesprawności ruchowej. Dekada Kości i Stawów 2000-2010, Kraków 2000; 181-197.
Stryła W, Lisiński P, Zapalski W: Metody fizykalne w leczeniu bólu u chorych ze zmianami zwyrodnieniowymi stawów kolanowych. Ortop Traum Rehab 2005 Vol 7; nr 3; 317-321
Ware JE, Kosinski M, Keller SD: SF-36 physical and mental component summary measures - a user’s manual. The Health Institute. Boston 1994.
Hagner W., Stec G.: Urazy stawu kolanowego. Cz. I. Więzadło krzyżowe przednie. Podręcznik dla studentów kierunku fizjoterapia. Wydawnictwo „SCRYPT”. Bydgoszcz 2004.
Sosin P., Dutka J., Stabach M: Porównanie wczesnych wyników kinezyterapii z zastosowaniem ciągłego ruchu biernego i bez jego zastosowania w usprawnianiu chorych po całkowitej alloplastyce stawu kolanowego. Chir Narz Ruchu Ortop Pol 2000; 65, 1: 47-53.
Gandhi R., de Beer J., Petruccelli D. et al. Does patient Can J Surg. 2007 Jun;50(3):181-6.
Lephart SM, Princivero DM, Rozzi SL: Proprioception of the ankle and knee. Sports Med 1998; 25:149-155.
Rymer T, Kruczyński J: Ocena propriocepcji stawu kolanowego za pomoca urządzenia pomiarowego własnej konstrukcji. Chir Narz Ruchu Ortop Pol 2007; 72(3): 189-192.
Mancuso CA, Sculco TP, Wickiewica TL et al: Patients’ expectations of knee surgery. J Bone Joint Surg Am 2001; 83-A:1005-12.
Russel T G, Buttrum P, Wootton R et al. Rehabilitation after total knee replacement via low-bandwidth telemedicine: The patient and therapist experience. Journal of Telemedicine and Telecare 2004; 10.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 323
Liczba cytowań: 0