Kompetencje zawodowe na rynku pracy: wybrane perspektywy rozwojowe
DOI:
https://doi.org/10.12775/LE.2025.003Słowa kluczowe
kompetencje pracownicze, kompetencje przyszłości, rynek pracy, trendy rynku pracy, kompetencje cyfrowe, lifelong learningAbstrakt
Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie wybranych perspektyw dotyczących kompetencji zawodowych oraz oczekiwań wobec pracowników w kontekście dynamicznych przemian zachodzących na współczesnym rynku pracy. Problem badawczy koncentruje się wokół próby określenia, które kompetencje będą miały kluczowe znaczenie w perspektywie zmian społecznych, technologicznych i organizacyjnych determinujących funkcjonowanie rynku pracy w najbliższych latach. Artykuł ma charakter przeglądowy i został opracowany z wykorzystaniem metody desk research. Analizie poddano wybrane opracowania naukowe, raporty badawcze oraz źródła elektroniczne dotyczące kompetencji zawodowych i trendów rynku pracy, opublikowane głównie w latach 2018–2025. W artykule przedstawiono wybrane trendy zachodzące na rynku pracy oraz kierunki rozwoju w obszarze biznesowym, odwołując
się m.in. do raportu Future. Rynek pracy i zawody przyszłości 2025. Omówiono również pojęcie kompetencji zawodowych, ich typologię, charakterystykę oraz znaczenie
w procesach zarządzania zasobami ludzkimi. Szczególną uwagę poświęcono kompetencjom przyszłości, wskazując na rosnące znaczenie kompetencji poznawczych, technicznych, społecznych oraz cyfrowych w warunkach postępującej transformacji technologicznej. Zaprezentowano także prognozy dotyczące zapotrzebowania na określone kompetencje w perspektywie lat 2030–2035. Przeprowadzona analiza wskazuje, że współczesny rynek pracy zmierza w kierunku wzrostu znaczenia kompetencji adaptacyjnych, cyfrowych i społecznych, co wiąże się z koniecznością ciągłego uczenia
się oraz dostosowywania do zmieniających się warunków zatrudnienia.
Bibliografia
Bombiak, E. (2014). Kompetencje pracownicze – istota, pomiar i sprawozdawczość.
Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach.
Administracja i Zarządzanie, 103, 176–177.
Dach, Z. (2006). Przemiany współczesnych rynków pracy. Zeszyty Naukowe, 6, 254.
Dębkowska, K., Glińska, E., Kononiuk, A., Pokojska, J., Poteralska, B., Szydło, J., & Rollnik-
Sadowska, E. (2022). Foresight kompetencji przyszłości. Working Paper
nr 1. Polski Instytut Ekonomiczny, Warszawa. Retrieved from: https://Pie.
Net.Pl/Wp-Content/Uploads/2022/05/Foresight-Kompe...20.07.2022-Kopia.
Pdf (Accessed on: 26.04.2026).
Dziewulski, J., Dudzińska-Głaz, J. (2010). Kompetencje pracowników jako czynnik
determinujący zarządzanie zasobami ludzkimi. Zarządzanie. Teoria i Praktyka,
2, 58.
Komuda, Ł. (2023). Kompetencje przyszłości. Jakie umiejętności warto rozwijać. Warszawa:
Fundacja Inicjatyw Społeczno-Ekonomicznych.
Kwiatkowski, S. (2018). Kompetencje przyszłości. Warszawa: Fundacja Rozwoju Systemu
Edukacji.
Lewandowski, R. (2021). Praca jako wartość w życiu człowieka. Szkoła – Zawód – Praca,
3, 176.
Makuch, M. (2014). Współczesny rynek pracy. Zatrudnienie i bezrobocie w XX wieku.
Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
Onufer, M. (2011). Kierunki zmian na rynku pracy w Unii Europejskiej. Studenckie
Prace Prawnicze, Administratywistyczne i Ekonomiczne, 10, 36.
Opiela, J. (2019). Lifelong Learning jako proces systematycznego podnoszenia kwalifi
kacji. Edukacja – Technika – Informatyka, 4, 325.
Rzepka, A., Czerwińska, M., Boiko, J., Witkowski, J., & Czerwiński, D. (2025). Kompetencje
cyfrowe jako determinanta wykorzystywania sztucznej inteligencji w procesie uczenia się: wyniki badań własnych. Organization and Management,
3, 8.
Strategia rozwoju Polski do roku 2035. Retrieved from: https://www.Tiger.Edu.Pl/
Strategiarozwoju2035.Pdf (Accessed on: 29.04.2026).
Strojny, P., Nowak, P., Hetmańczyk, M., Malaka, J., Skrzek, K. (2021). Standardy kształcenia
kompetencji przyszłości. Warszawa: Fundacja Platforma Przemysłu
Przyszłości.
Syrówka, K. (2025). Raport Future. Rynek pracy i zawody przyszłości 2025. Raport
badawczy. Pobrane z: https://Www.Pcen.Gda.Pl/Files/Download/7704/
RAPORT-Future-2025_By-Syrowka.Com_.Pdf (Accessed on: 25.04.2026).
Wiśniewska, E., Rosiak-Ogłaza, E. (2025). Raport. Kompetencje przyszłości 2025.
Certes. Retrieved from: https://Szkolenia.Certes.Pl/Wp-Content/Uploads/
2022/02/Raport-Kompetencje-Przyszlosci-2025_CERTES.Pdf (Accessed
on: 25.04.2026).
Włoch, R., Śledziewska, K. (2019). Kompetencje przyszłości – jak je kształtować w elastycznym
ekosystemie edukacyjnym. DELab UW, Uniwersytet Warszawski.
Retrieved from: https://Www.Delab.Uw.Edu.Pl/Wp-Content/Uploads/
2019/09/Kompetencje_Przyszlosci_Raport_Delabuw.Pdf (Accessed on:
25.04.2026).
Żeber-Dzikowska, G., Olczak, I. (2014). Kompetencje na rynku pracy w dobie współczesności.
Społeczeństwo. Edukacja. Język, 2, 162.
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
Creative Commons CC BY ND
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 21
Liczba cytowań: 0