Wyważanie otwartych drzwi? Dywagacje Bogdana Huka o wspólnej polsko-ukraińskiej walce z reżimem komunistycznym w Polsce Lubelskiej
DOI:
https://doi.org/10.12775/KH.2019.126.4.05Słowa kluczowe
Polska „lubelska” 1944–1947, podziemie polskie (AK, DSZ, WiN), podziemie ukraińskie (OUN-B, UPA), konflikt narodowościowy, porozumienie polsko-ukraińskieAbstrakt
Lata 1945–1947 to burzliwy okres w dziejach południowo-wschodnich ziem dzisiejszej Polski. Tereny te były wówczas objęte działalnością polityczną i zbrojną antykomunistycznych konspiracji polskiej i ukraińskiej. Zwalczały je, choć w niejednakowym stopniu, władze ówczesnej Polski i wspierający je sowiecki aparat represji oraz wojsko. Podziemne poakowskie z jednej strony i banderowskie z drugiej zawarły tu wiosną 1945 r. rozejm, przestrzegany do akcji „Wisła” w 1947 r.Bibliografia
Bereza Tomasz, Tragiczne mikrohistorie: Wiązownica, 17 kwietnia 1945 roku, w: Akcja „Wisła”, red. Jan Pisuliński, IPN, Warszawa 2003, s. 187–194.
Dudek Justyna, Marian Gołębiewski (1911–1996) – żołnierz, opozycjonista, emigrant, IPN – KŚZpNP, Lublin 2016.
Hałagida Igor, Prowokacja „Zenona”. Geneza, przebieg i skutki operacji MBP o kryptonimie „C-1” przeciwko banderowskiej frakcji OUN i wywiadowi brytyjskiemu (1950–1954), IPN – KŚZpNP, Warszawa 2005.
Hałagida Igor, Ukraińskie straty osobowe w dystrykcie lubelskim (październik 1939 – lipiec 1944) – wstępna analiza materiału statystycznego, „Pamięć i Sprawiedliwość” 2017, 1 (29), s. 353–412.
Isakowicz-Zaleski Tadeusz, Sahryń nie był ludobójstwem, „Gazeta Polska” 3 VIII 2011.
Kopiński Jarosław, Relacje WiN–UPA w Inspektoracie WiN Biała Podlaska w latach 1945–1947, „Zeszyty Historyczne WiN-u” 1996, 9, s. 85–90.
Kubìjovič Volodimir, Ukraïncì v Generalˊnìj Gubernìï 1939–1941. Istorìâ Ukraïnsˊkogo Centralˊnogo Komìtetu, Vidavnictvo Mikoli Denisûka, Čìkago 1975.
Lìtopis UPA, t. 39: Taktičnij vìdtinok UPA 28-j „Danilìv”: Cholmŝina ì Pìdlâššâ (Dokumenti ì materâli), red. Petro Potìčnij, Vidavnictvo „Lìtopis UPA”, Toronto–Lˊvìv 2003.
Lìtopis UPA. Nova serìâ, t. 12: Voênna Okruga UPA „Bug”. Dokumenti ì materâli 1943–1952, Kniga 1, red. Volodimir Moroz, Oleksandr Vovk, Vidavnictvo „Lìtopis UPA”, Kiïv–Toronto 2009.
Moroz Volodimir, Peremysˊka Voênna okruga UPA „Sân” (1944 r.), „Ukraïnsˊkij vizvolnij ruch. Naukovij zbìrnik” 2012, 17, s. 259–335.
Moszkowicz Mariusz, Gdzie w maju 1945 r. kierownictwo Inspektoratu AK–DSZ Zamość prowadziło rozmowy i zawarło porozumienie z OUN-B i UPA?, „Cieszanowskie Zeszyty Regionalne” 2012, 5, s. 71–84.
Motyka Grzegorz, Tak było w Bieszczadach. Walki polsko-ukraińskie 1943–1948, Volumen, Warszawa 1999.
Motyka Grzegorz, Ukraińska partyzantka 1942–1960. Działalność Organizacji Ukraińskich Nacjonalistów i Ukraińskiej Powstańczej Armii, ISP PAN, Rytm, Warszawa 2006.
Motyka Grzegorz, Ukraińskie „powstanie”, „Karta” 1999, 29, s. 62–64.
Motyka Grzegorz, Wnuk Rafał, Pany i rezuny. Współpraca AK–WiN i UPA 1945–1947, Volumen, Warszawa 1997.
Ostasz Grzegorz, Nad protokołem rozmów WiN–UPA z 18 maja 1946 roku, „Zeszyty Historyczne WiN-u” 2000, 14, s. 159–164.
Patrilâk Ivan K., „Peremoga abo smertˊ”. Ukraïnsˊkij vizvolˊnij ruch u 1939–1960 rr., Časopis, Lˊvìv 2012.
Patrilâk Ivan K., „Vstanˊ ì borisˊ! Sluhaj ì vìr...” Ukraïnsˊke nacìonalìstične pìdpìllâ ta povstansˊkij ruch (1939–1960 rr.), Časopis, Lˊvìv 2012.
Patrilâk Ivan K., Borowik Mikoła A., Ukraïna v roki Drugoï svìtovoï vìjni. Sproba novogo konceptualˊnogo poglâdu, Kiïv 2010.
Pisuliński Jan, Przesiedlenie ludności ukraińskiej z Polski do USRR w latach 1944–1947, Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, Rzeszów 2009.
Spomin Ìwana Novosada „Stecˊka”, w: Zakerzonnâ. Spohadi voâkìv Ukraïnsˊkoï Povstansˊkoï Armìï, t. 1, oprac. Bogdan Huk, Archiwum Ukraińskie (Ukraïnsˊkij arhìv), Warszawa (Varšava) 1994.
Spomin Sergìâ Martinûka „Graba”, w: Zakerzonnâ. Spomini voâkìv UPA, t. 5, red. Bogdan Huk, „Tyrsa” (Vidavnictvo „Tirsa”), Warszawa (Varšava) 2005.
Torzecki Ryszard, Polacy i Ukraińcy. Sprawa ukraińska w czasie II wojny światowej na terenie II Rzeczypospolitej, PWN, Warszawa 1993.
Ukraïnsˊke deržavotvorennâ. Akt 30 czervnâ 1941. Dokumenti ì materìali, red. Orest Dzûban, Lìteraturna agencìâ „Pìramìda” Lˊvìv–Kyïv 2001.
UPA i WiN w walce z totalitaryzmem 1945–1947. Dokumenty. Wspomnienia, red. Bogdan Huk, Stowarzyszenie Ukraińskie Dziedzictwo, Przemyśl 2018.
Wnuk Rafał, Lubelski Okręg AK DSZ i WiN 1944–1947, Volumen, Warszawa 2000.
Za to że jesteś Ukraińcem… Wspomnienia z lat 1944–1947, oprac. Bogdan Huk, Stowarzyszenie Ukraińców Więźniów Politycznych i Represjonowanych w Polsce, Koszalin–Warszawa–Przemyśl 2012.
Zaborski Marcin, Okręg Lubelski Narodowych Sił Zbrojnych 1942–1944, w: Narodowe Siły Zbrojne. Materiały z sesji naukowej poświęconej historii Narodowych Sił Zbrojnych, Warszawa 25 października 1992 roku, [red. Piotr Szucki], Związek Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych, Warszawa 1994, s. 179–237.
Zajączkowski Mariusz, Drogi do porozumienia między polskim i ukraińskim podziemiem niepodległościowym w latach 1945–1947, w: Od zniewolenia do wolności. Studia historyczne, red. Adam F. Baran, ISP PAN, Collegium Civitas, Polskie Radio Białystok, Warszawa–Białystok 2009.
Zajączkowski Mariusz, Pod znakiem króla Daniela. OUN-B i UPA na Lubelszczyźnie 1944–1950, IPN – KŚZpNP, ISP PAN, Lublin–Warszawa 2016.
Zajączkowski Mariusz, Ukraińskie podziemie na Lubelszczyźnie w okresie okupacji niemieckiej 1939–1944, IPN – KŚZpNP, ISP PAN, Lublin–Warszawa 2015.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 714
Liczba cytowań: 0
