Libertariańska koncepcja podmiotu moralnego w świetle sporu liberałów z komunitarystami

Norbert Slenzok

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/DP.2015.019

Abstrakt


The following paper seeks for a reconstruction of the libertarian concept of moral subject. According to author, libertarianism – defined in a narrow meaning as an absolutism of private property rights linked with natural law theory, austrian school of economics teachings and anarcho-individualist tradition – comprises two main anthropological aspects. First of them, which stems from the methodological individualism and subjectivism of austrian school, has already been clearly described in the scientific literature. However, as author points out, there is also another ingredient of the libertarian views on human nature, that has not been grasped neither by interpreters, nor by libertarians themselves. Namely, in order to provide tenability for their moral claims, a communitarian aspect of a self needs to be endorsed by libertarian thinkers. In author’s judgement such a conlusion follows from the dispute between Rawls, Nozick, MacIntyre, Taylor, Sandel, Walzer and other protagonists of the liberalcommunitarian debate. In particular, a question of so called „natural assets” provides interesting clue about communitarian presumptions of the libertarian anthropology. A widespread opinion regarding libertarianism and communitarianism polar opposites on every field
of philosophical inquiry should therefore
be overcome. In addition to that, author briefly summarises numerous divergences that make libertarian and communitarian perspectives contradictory to each other. Undouptedly, their approaches towards ethics and – subsequently – politics cannot be reconcealed whatsoever. Libertarianism remains morally individualist and politically anarchist, while communitarians are collectivists and basically statists. Nonetheless, these differences do not embrace the concept of self. At this angle proponents of those influential streams of the contemporary political thought turn out way more akin that one may suppose at glance.


Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Bell Daniel, Kulturowe sprzeczności kapitalizmu, przeł. Stefan Amsterdamski, Warszawa 2014.

Blaug Mark, Metodologia ekonomii, przeł. Bogusław Czarny, Warszawa 1995.

Callahan Gene, Ekonomia dla normalnych ludzi. Wprowadzenie do szkoły austriackiej, przeł. Jan M. Fijor, Warszawa 2012.

Chmielewski Adam, Społeczeństwo otwarte czy wspólnota? Filozoficzne i moralne podstawy nowoczesnego liberalizmu oraz jego krytyka we współczesnej filozofi i społecznej, Wrocław 2001.

Dominiak Łukasz, Wartość wspólnoty. O filozofi i politycznej komunitaryzmu, Toruń 2010.

Gniadek Jacek, Dwaj ludzie z Galicji. Koncepcja osoby ludzkiej według Ludwiga von Misesa i Karola Wojtyły, Warszawa 2011.

Huerta de Soto Jesus, Socjalizm, rachunek ekonomiczny i funkcja przedsiębiorcza, przeł. Wojciech Rybicki, Warszawa 2011.

Hoppe Hans-Hermann, Demokracja – bóg, który zawiódł. Ekonomia i polityka demokracji, monarchii i ładu naturalnego, przeł. Witold Falkowski i Juliusz Jabłecki, Warszawa 2006.

Hoppe Hans-Hermann, Economic Science and Austrian Method, Aurburn 1995.

Hoppe Hans-Hermann, Ekonomia i etyka własności prywatnej. Studia z zakresu ekonomii politycznej i filozofi i, przeł. Karol

Nowacki, Warszawa 2011.

Hoppe Hans-Hermann, Wielka fikcja. Państwo w epoce schyłku, przeł. Karol Nowacki, Warszawa 2014.

Juruś Dariusz, W poszukiwaniu podstaw libertarianizmu. W perspektywie Rothbardowskiej koncepcji własności, Kraków 2012.

Kymlicka Will, Współczesna filozofia polityczna, przeł. Andrzej Pawelec, Warszawa 2009.

Miklaszewska Justyna, Libertariańskie koncepcje wolności i własności, Kraków 1994.

MacIntyre Alsadair, Czyja sprawiedliwość? Jaka racjonalność?, przeł. Adam Chmielewski in., Warszawa 2007.

MacIntyre Alasdair, Dziedzictwo cnoty: studium z teorii moralności, przeł. Adam Chmielewski, Warszawa 1996.

Mises Ludwig von, Epistemological Problems of Economics, Aurburn 2003.

Mises Ludwig von, Ludzkie działanie. Traktat o ekonomii, przeł. Witold Falkowski, Warszawa 2011.

Mises Ludwig von, Teoria a historia. Interpretacja procesów społeczno-gospodarczcyh, przeł. Grzegorz Łuczkiewicz, Warszawa 2011.

Nozick Robert, Anarchia, państwo, utopia, przeł. Paweł Maciejko i Michał Szczubiałka, Warszawa 1999.

Nozick Robert, On Austrian Methodology, Synthese No. 3 (36)/1977.

Papaj Ludwik, Koncepcja człowieka w pracach Ludwiga von Misesa, Warszawa 2010.

Rawls John, Teoria sprawiedliwości, przeł. Maciej Panufnik i in., Warszawa 1994.

Rothbard Murray, Etyka wolności, przeł. Jakub Wozinski, Warszawa 2010.

Rothbard Murray, Ekonomia wolnego rynku, przeł. Rafał Rudowski, Warszawa 2007.

Rothbard Murray, O nową wolność. Manifest libertariański, przeł. Witold Falkowski, Warszawa 2005.

Rothbard Murray, Toward a Reconstruction of Ulility and Walfare Economics, dostęp z dn. 06.12.2015: https://mises.org/library/toward-reconstructionutility-and-welfare-economics-1.

Sandel Michael, Liberalizm a granice sprawiedliwości, przeł. Adam Grobler, Warszawa 2009.

Slenzok Norbert, Hans-Hermann Hoppe – w stronę libertarianizmu konserwatywnego, Pro Fide, Rege et Lege nr 1(71)/2013.

Slenzok Norbert, Idea wolności w etyce społecznej Murraya N. Rothbarda, [w:] Sroczyński Olgierd (red.), Wolność, moralność i efektywność. Wybrane problemy współczesnej etyki społecznej i gospodarczej, Katowice 2014.

Slenzok Norbert, Ludwig von Mises jako filozof nauki. W stronę epistemologicznych podstaw prakseologii, Konteksty społeczne nr 1(3)/2014.

Szahaj Andrzej, Jednostka czy wspólnota? Spór liberałów z komunitarystami a „sprawa polska”, Warszawa 2010.

Szahaj Andrzej, Jakubowski Marek, Filozofia polityki, Warszawa 2006.

Schumpeter Joseph Alois, Kapitalizm, socjalizm, demokracja, przeł. Michał Rusiński, Warszawa 2009.

Śpiewak Paweł (red.), Komunitarianie. Wybór tekstów, przeł. Piotr Rymarczyk i Tadeusz Szubka, Warszawa 2004.

Taylor Charles, Źródła podmiotowości: narodziny tożsamości nowoczesnej, przeł. Marcin Gruszczyński, Warszawa 2001.

Walzer Michael, Moralne maksimum, moralne minimum, przeł. Joanna Erbel, Warszawa 2012.

Walzer Michael, Polityka i namietność. O bardziej egalitarny liberalizm, przeł. Hanna Jankowska, Warszawa 2006.

Walzer Michael, Sfery sprawiedliwości. Obrona pluralizmu i równości, przeł. Michał Szczubiałka, Warszawa 2007.

Wiśniewski Jakub Bożydar, Metodologia szkoły austriackiej. Obecny stan wiedzy, dostęp z dn. 06.12.2015: http://mises.pl/blog/2012/12/17/wisniewski-metodologia-austriackiej-szkolyekonomii-obecny-stan-wiedzy/.

Wozinski Jakub, Antropologia libertarianizmu, Poznań 2015.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.

Partnerzy platformy czasopism