Pamięć o totalitarnej rzeczywistościPamięć o totalitarnej rzeczywistości

Dziecięca perspektywa doświadczenia wysiedleń z rejencji łódzkiej podczas II wojny światowej

Abstrakt

Artykuł ukazuje przeżycia dzieci doświadczających traumy wysiedleńz rejencji łódzkiej (w latach 1939–1941 noszącej nazwę rejencji kaliskiej)w czasie II wojny światowej. Niezwykle istotne w tym kontekście staje sięzbadanie procesu kształtowania, odtwarzania oraz zacierania w dorosłymżyciu pamięci o totalitarnej rzeczywistości. Od początku wojny dziecibyły obserwatorami niemieckiego totalitaryzmu przejawiającego sięw całkowitym podporządkowywaniu społeczeństwa polskiego RzeszyNiemieckiej, a także w prowadzonych w sposób totalny działaniachwojennych. Te z nich, które znalazły się na terenach polskich włączonychdo III Rzeszy, bardzo szybko stały się nie tylko świadkami wojny, ale takżejej uczestnikami. Młode osoby zauważały, że jednostki, które nie chciałypodporządkować się obcemu dla siebie państwu, były z niego usuwane.Szczególną traumę odczuwały te dzieci, które musiały rozstać się ze swoimdotychczasowym światem: ulubionymi zabawkami, łóżkiem, domem,ogródkiem, zwierzętami, i iść z rodzicami w nieznane, zgodnie z nakazamipolityki nazistowskiej, której de facto nie rozumiały. Tym „nieznanym” byłynajpierw obozy przesiedleńcze, a następnie miejscowości znajdujące sięna trasie linii kolejowej biegnącej z Łodzi do leżących na południu miastGeneralnego Gubernatorstwa.