Skip to main content Skip to main navigation menu Skip to site footer
  • Register
  • Login
  • Menu
  • Home
  • Current
  • Archives
  • Announcements
  • About
    • About the Journal
    • Submissions
    • Editorial Team
    • Privacy Statement
    • Contact
  • Register
  • Login

Quality in Sport

Exercise-Associated Muscle Cramps in Athletes: Beyond Dehydration and Electrolyte Loss — A Narrative Review
  • Home
  • /
  • Exercise-Associated Muscle Cramps in Athletes: Beyond Dehydration and Electrolyte Loss — A Narrative Review
  1. Home /
  2. Archives /
  3. Vol. 75 (2026) /
  4. Medical Sciences

Exercise-Associated Muscle Cramps in Athletes: Beyond Dehydration and Electrolyte Loss — A Narrative Review

Authors

  • Julia Wojtanowicz Uniwersytet Rzeszowski https://orcid.org/0009-0008-0747-9946

DOI:

https://doi.org/10.12775/QS.2026.75.76048

Keywords

exercise-associated muscle cramps, athletes, neuromuscular fatigue, dehydration, electrolyte balance, sports medicine

Abstract

Introduction and Purpose

Exercise-associated muscle cramps (EAMC) are painful, involuntary contractions occurring during or shortly after physical activity. Their mechanisms remain uncertain, and dehydration or electrolyte loss alone does not explain many episodes. This review summarizes current evidence on the epidemiology, mechanisms, risk factors, treatment, and prevention of EAMC in athletes.

Materials and Methods

A structured PubMed/MEDLINE search was performed, with the final search completed on 13 September 2026. Priority was given to studies published between 2010 and 2026, with earlier landmark publications included when relevant.

Results

EAMC are common in endurance sports and usually affect heavily recruited muscles late in prolonged exercise. Evidence does not consistently support dehydration or systemic electrolyte depletion as a universal cause. Neuromuscular fatigue and altered neuromuscular control provide a stronger framework, although EAMC are likely multifactorial. Previous EAMC are the most consistent predictor of recurrence. Gentle static stretching remains the best-supported acute treatment; routine pre-exercise stretching or electrolyte supplementation has not shown consistent preventive benefit.

Conclusion

EAMC are best viewed as a multifactorial condition shaped by neuromuscular fatigue, individual susceptibility, and exercise-specific demands. Management and prevention should therefore be individualized.

References

1. Miller KC, McDermott BP, Yeargin SW, Fiol A, Schwellnus MP. An evidence-based review of the pathophysiology, treatment, and prevention of exercise-associated muscle cramps. J Athl Train. 2022;57(1):5-15. doi:10.4085/1062-6050-0696.20.

2. de Jager I, Schwellnus M, Viljoen C, Korkie E, Sewry N, Swanevelder S, et al. Prevalence, clinical characteristics, and self-reported treatment of exercise-associated muscle cramping differ between 21.1- and 56-km running race entrants—SAFER XXII. Clin J Sport Med. 2022;32(4):415-421. doi:10.1097/JSM.0000000000000992.

3. Schwellnus MP, Nicol J, Laubscher R, Noakes TD. Serum electrolyte concentrations and hydration status are not associated with exercise associated muscle cramping (EAMC) in distance runners. Br J Sports Med. 2004;38(4):488-492. doi:10.1136/bjsm.2003.007021.

4. Schwellnus MP, Drew N, Collins M. Increased running speed and previous cramps rather than dehydration or serum sodium changes predict exercise-associated muscle cramping: a prospective cohort study in 210 Ironman triathletes. Br J Sports Med. 2011;45(8):650-656. doi:10.1136/bjsm.2010.078535.

5. Braulick KW, Miller KC, Albrecht JM, Tucker JM, Deal JE. Significant and serious dehydration does not affect skeletal muscle cramp threshold frequency. Br J Sports Med. 2013;47(11):710-714. doi:10.1136/bjsports-2012-091501.

6. Schwellnus MP. Cause of exercise associated muscle cramps (EAMC)—altered neuromuscular control, dehydration or electrolyte depletion? Br J Sports Med. 2009;43(6):401-408. doi:10.1136/bjsm.2008.050401.

7. Costa LDS, Correa VAF, de Oliveira VF, Jahn AJS, Aliano GB, Nunes GS. Risk factors for exercise-associated muscle cramps: a systematic review with meta-analysis. Muscle Nerve. 2026. doi:10.1002/mus.70389.

8. Nilssen PK, Johnson KB, Hiller WDB, Miller TK, Connolly CP. Exercise-associated muscle cramps in Ironman-distance triathletes over 3 decades. Clin J Sport Med. 2026;36(1):30-35. doi:10.1097/JSM.0000000000001276.

9. Miller KC, Knight KL. Electrical stimulation cramp threshold frequency correlates well with the occurrence of skeletal muscle cramps. Muscle Nerve. 2009;39(3):364-368. doi:10.1002/mus.21170.

10. Stone MB, Edwards JE, Huxel KC, Cordova ML, Ingersoll CD, Babington JP. Threshold frequency of an electrically induced cramp increases following a repeated, localized fatiguing exercise. J Sports Sci. 2010;28(4):399-405. doi:10.1080/02640410903508854.

11. Schwellnus MP, Allie S, Derman W, Collins M. Increased running speed and pre-race muscle damage as risk factors for exercise-associated muscle cramps in a 56 km ultra-marathon: a prospective cohort study. Br J Sports Med. 2011;45(14):1132-1136. doi:10.1136/bjsm.2010.082677.

12. Haupenthal A, Bianchin Piussi J, Fick de Oliveira V, Carneiro Tura N, Weingärtner BL, Bortolozzo Leitão L, et al. Risk factors for the occurrence of cramps during the Ironman Triathlon: a longitudinal study. Ger J Exerc Sport Res. 2026. doi:10.1007/s12662-026-01148-y.

13. O'Connell K, Posthumus M, Schwellnus MP, Collins M. Collagen genes and exercise-associated muscle cramping. Clin J Sport Med. 2013;23(1):64-69. doi:10.1097/JSM.0b013e3182686aa7.

14. Schwellnus MP, Drew N, Collins M. Muscle cramping in athletes—risk factors, clinical assessment, and management. Clin Sports Med. 2008;27(1):183-194. doi:10.1016/j.csm.2007.09.006.

15. Roberts WO, Armstrong LE, Sawka MN, Yeargin SW, Heled Y, O'Connor FG. ACSM expert consensus statement on exertional heat illness: recognition, management, and return to activity. Curr Sports Med Rep. 2023;22(4):134-149. doi:10.1249/JSR.0000000000001058.

16. Hew-Butler T, Rosner MH, Fowkes-Godek S, Dugas JP, Hoffman MD, Lewis DP, et al. Statement of the Third International Exercise-Associated Hyponatremia Consensus Development Conference, Carlsbad, California, 2015. Clin J Sport Med. 2015;25(4):303-320. doi:10.1097/JSM.0000000000000221.

17. Bäcker HC, Richards JT, Kienzle A, Cunningham J, Braun KF. Exertional rhabdomyolysis in athletes: systematic review and current perspectives. Clin J Sport Med. 2023;33(2):187-194. doi:10.1097/JSM.0000000000001082.

18. Miller KC, Mack GW, Knight KL, Hopkins JT, Draper DO, Fields PJ, et al. Reflex inhibition of electrically induced muscle cramps in hypohydrated humans. Med Sci Sports Exerc. 2010;42(5):953-961. doi:10.1249/MSS.0b013e3181c0647e.

19. El-Tawil S, Al Musa T, Valli H, Lunn MPT, Brassington R, El-Tawil T, et al. Quinine for muscle cramps. Cochrane Database Syst Rev. 2015;2015(4):CD005044. doi:10.1002/14651858.CD005044.pub3.

20. Evers-Smith JW, Miller KC. Does prophylactic stretching reduce the occurrence of exercise-associated muscle cramping? A critically appraised topic. J Sport Rehabil. 2024;33(1):49-52. doi:10.1123/jsr.2022-0374.

21. Garrison SR, Korownyk CS, Kolber MR, Allan GM, Musini VM, Sekhon RK, et al. Magnesium for skeletal muscle cramps. Cochrane Database Syst Rev. 2020;9(9):CD009402. doi:10.1002/14651858.CD009402.pub3.

Quality in Sport

Downloads

  • PDF

Published

2026-09-22

How to Cite

1.
WOJTANOWICZ, Julia. Exercise-Associated Muscle Cramps in Athletes: Beyond Dehydration and Electrolyte Loss — A Narrative Review . Quality in Sport. Online. 22 September 2026. Vol. 75, p. 76048. [Accessed 23 September 2026]. DOI 10.12775/QS.2026.75.76048.
  • ISO 690
  • ACM
  • ACS
  • APA
  • ABNT
  • Chicago
  • Harvard
  • IEEE
  • MLA
  • Turabian
  • Vancouver
Download Citation
  • Endnote/Zotero/Mendeley (RIS)
  • BibTeX

Issue

Vol. 75 (2026)

Section

Medical Sciences

License

Copyright (c) 2026 Julia Wojtanowicz

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.

Stats

Number of views and downloads: 5
Number of citations: 0

Search

Search

Browse

  • Issue archive

User

User

Current Issue

  • Atom logo
  • RSS2 logo
  • RSS1 logo

Information

  • For Readers
  • For Authors
  • For Librarians

Newsletter

Subscribe Unsubscribe

Tags

Search using one of provided tags:

exercise-associated muscle cramps, athletes, neuromuscular fatigue, dehydration, electrolyte balance, sports medicine
Up

Akademicka Platforma Czasopism

Najlepsze czasopisma naukowe i akademickie w jednym miejscu

apcz.umk.pl

Partners

  • Akademia Ignatianum w Krakowie
  • Akademickie Towarzystwo Andragogiczne
  • Fundacja Copernicus na rzecz Rozwoju Badań Naukowych
  • Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk
  • Instytut Kultur Śródziemnomorskich i Orientalnych PAN
  • Instytut Tomistyczny
  • Karmelitański Instytut Duchowości w Krakowie
  • Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Krośnie
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych we Włocławku
  • Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Stanisława Pigonia w Krośnie
  • Polska Fundacja Przemysłu Kosmicznego
  • Polskie Towarzystwo Ekonomiczne
  • Polskie Towarzystwo Ludoznawcze
  • Towarzystwo Miłośników Torunia
  • Towarzystwo Naukowe w Toruniu
  • Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
  • Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie
  • Uniwersytet Mikołaja Kopernika
  • Uniwersytet w Białymstoku
  • Uniwersytet Warszawski
  • Wojewódzka Biblioteka Publiczna - Książnica Kopernikańska
  • Wyższe Seminarium Duchowne w Pelplinie / Wydawnictwo Diecezjalne „Bernardinum" w Pelplinie

© 2021- Nicolaus Copernicus University Accessibility statement Shop