Skip to main content Skip to main navigation menu Skip to site footer
  • Register
  • Login
  • Language
    • English
    • Język Polski
  • Menu
  • Home
  • Current
  • Archives
  • Announcements
  • About
    • About the Journal
    • Submissions
    • Editorial Team
    • Privacy Statement
    • Contact
  • Register
  • Login
  • Language:
  • English
  • Język Polski

Gdański Notatnik Historyczny

A 1782 text about Spitsbergen as an example of interest in polar regions in the late 18th Century
  • Home
  • /
  • A 1782 text about Spitsbergen as an example of interest in polar regions in the late 18th Century
  1. Home /
  2. Archives /
  3. Vol. 1 (2022) /
  4. Miscellanea źródłowe

A 1782 text about Spitsbergen as an example of interest in polar regions in the late 18th Century

Authors

  • Piotr Paluchowski Gdański Uniwersytet Medyczny https://orcid.org/0000-0002-6525-3821

DOI:

https://doi.org/10.12775/GNH.2022.06

Keywords

Spitsbergen, Constantine John Phipps, Smeerenburg, magazines, Age of Enlightenment

Abstract

During the Enlightenment, the press began popularizing science – including geographical discoveries. One example is an article published in a Gdańsk magazine in 1782, dealing with the 1773 expedition of Constantine John Phipps to Spitsbergen. The paper presents a critical reading of the text, one of the oldest dealing with Spitsbergen in any Polish magazine. This article, as well as others published in Polish periodicals, prove that people living in 18th Century Poland took a keen interest in polar exploration.

Author Biography

Piotr Paluchowski, Gdański Uniwersytet Medyczny

Piotr Paluchowski – doktor nauk humanistycznych o specjalności historia nowożytna. Zatrudniony jako adiunkt w Zakładzie Historii i Filozofii Nauk Medycznych Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Zainteresowania badawcze koncentruje na zagadnieniach: gdański rynek czytelniczy w XVII–XVIII w. (m.in. gazety drukowane, kalendarze), medycyna pomorska okresu nowożytnego (do końca XVIII w.), dzieje oświecenia.

References

Źródła:

Aus Capitain Phips Reisen. Von Spitzbergen. (Aus dem Englischen.), „Oberrheinische Mannigfaltigkeiten. Eine gemeinnützige Wochenschrift”, 1782, Nr. 8, s. 529–533; 1782, Nr. 9, s. 545–550.

Beschreibung von Grönland, „Wöchentliche Danziger Anzeigen und dienliche Nachrichten”, 1765, Nr. 42, s. 309–310; 1765, Nr. 44, s. 325–328.

Der Mensch ein Bewohner aller Ende der Erde, „Wöchentliche Danziger Anzeigen und dienliche Nachrichten”, 1762, Nr. 39, s. 191–194.

Einige Merkwürdigkeiten von Island, „Wöchentliche Danziger Anzeigen und dienliche Nachrichten”, 1775, Nr. 7, s. 69–71; 1775, Nr. 8, s. 81–83; 1775, Nr. 9, s. 94–95; 1775, Nr. 10, s. 105–107; 1775, Nr. 13, s. 150–151; 1775, Nr. 16, s. 197–198; 1775, Nr. 18, s. 230–231.

Nachricht von Spitzbergen, „Wöchentliche Danziger Anzeigen und dienliche Nachrichten”, 1782, Nr. 1, s. 2–3; 1782, Nr. 2, s. 9–11; 1782, Nr. 3, s. 21–23.

Phipps C.J., A voyage towards the North Pole. Undertaken by His Majesty’s command, London 1774.

Phipps C.J., Reise nach dem Nordpol. Auf Befehl Ihro Grossbritannischen Majestät unternommen im Jahr 1773, Bern 1777.

Von den Eskimahs, aus den neuesten Nachrichten des Herrn Roger Curtis ausgezogen, „Wöchentliche Danziger Anzeigen und dienliche Nachrichten”, 1782, Nr. 38, s. 465–467; 1782, Nr. 39, s. 477–479.

Von einigen dem Rußischen Seepter unterworfenen abergläubischen Völkern, „Wöchentliche Danziger Anzeigen und dienliche Nachrichten”, 1780, Nr. 44, s. 550–552; 1780, Nr. 45, s. 561–563.

Opracowania:

Arlov T., Svalbards Historie 1596–1996, Oslo 1996.

Arlov T., The Discovery and Early Exploitation of Svalbard. Some Historiographical Notes, „Acta Borealia”, Vol. 22, 2005, s. 3–20.

Barylewska-Szymańska E., Szymański W., Anonse prasowe w „Danziger Erfahrungen” – źródło do badań nad budownictwem mieszkaniowym osiemnastowiecznego Gdańska, Gdańsk 2009 (Studia i materiały do dziejów domu gdańskiego, t. 1, red. E. Kizik), s. 163–185.

Baszanowski J., Gdański prekursor demografii Michał Krzysztof Hanow 1695–1773, „Przeszłość Demograficzna Polski”, R. 16, 1985, s. 7–24.

Baszanowski J., Hanow (Hanovius) Michał Krzysztof (1695–1773), [w:] Słownik biograficzny Pomorza Nadwiślańskiego, red. S. Gierszewski, t. 2, red. Z. Nowak, Gdańsk 1994, s. 161–162.

Binerowski Z., Hanow Michał Krzysztof, [w:] Słownik pracowników książki polskiej, red. I.Treichel, Warszawa 1972, s. 315.

Chochorowski J., Archeology in the investigation of the history of human activity in the region of Spitsbergen, „Polish Polar Research”, Vol. 12, 1991, No. 5, s. 391–406.

Chojnacka M., Prasa gdańska w okresie oświecenia – wiek XVIII, [w:] Prasa gdańska na przestrzeni wieków, red. M. Andrzejewski, Gdańsk 1999, s. 42–55.

Chojnacki W., Sokół S., Hanow (Hanovius) Michał Krzysztof (1695–1773), [w:] Polski Słownik Biograficzny, t. 9, Wrocław 1960, s. 281–282.

Conway M., No Man’s Land. A History of Spitsbergen from its discovery in 1596 to the beginning of the Scientific Exploration of the Country, Cambridge 1906, s. 278–283.

Fjågesund P., When Science Came to the Arctic. Constantine Phipps’s Expedition to Spitsbergen in 1773, „Journal of Northern Studies”, 2008, No. 2, s. 77–91.

Glyn L.B., Israel Lyons. A Short but Starry Career. The Life of an Eighteenth-Century Jewish Botanist and Astronomer, „Notes and Records of the Royal Society”, Vol. 56, 2002, No. 3, s. 275–305.

Grześkowiak-Krwawicz A., Gdańsk oświecony. Szkice o kulturze literackiej Gdańska w dobie Oświecenia, Warszawa 1998.

Hacquebord L., Avango D., Settlements in an Arctic Resource Frontier Region, „Arctic Anthropology”, Vol. 46, 2009, No. 1/2, s. 25–39.

Hacquebord L., Vroom W., Walvisvaart in de gouden eeuw, opgravingen op Spitsbergen, Amsterdam 1988.

Haller A., Die Ausformung von Öffentlichkeit in Danzig im 18. Jahrhundert bis zur zweiten Teilung Polens im Jahre 1793, Hamburg 2005.

Hanow Michaël Christoph, [w:] Katalog der Handschriften der Danziger Stadtbibliothek, Bd. 1, hg. A. Bertling, O. Günther, Danzig 1892, s. 649–650.

Nowak Z., Michała Krzysztofa Hanowa wspomnienie zasług protobibliotekarzy gdańskich XVII i XVIII wieku, [w:] Bibliologia dyscypliną integrującą. Studia ofiarowane Profesor Barbarze Bieńkowskiej, red. M. Mlekicka, Warszawa 1993, s. 145–151.

Operacz M., Wyprawy polskich badaczy na Spitsbergen w okresie międzywojennym, [w:] Norwegia – Polska. Przeszłość i teraźniejszość / Norge – Polen. Fortid og nåtid, red. E. Denkiewicz-Szczepaniak, O. K. Grimnes, Toruń 2006, s. 55–62.

Paluchowski P., „Danziger Erfahrungen” w latach 1739–1793. Studium z dziejów gdańskiego czasopiśmiennictwa, Warszawa 2013.

Prantl [K.], Hanov Michael Christoph, [w:] Allgemeine Deutsche Biographie, Bd. 10, Leipzig 1879, s. 524–525.

Rietz H., Michał Krzysztof Hanow (1695–1773), [w:] Wybitni Pomorzanie XVIII wieku. Szkice biograficzne, red. J. Borzyszkowski, Wrocław 1983, s. 71–77.

Savours A., “A very interesting point in geography”. The 1773 Phipps Expedition towards the North Pole, „Arctic”, Vol. 37, 1984, s. 402–426.

Schulz B., Das Danziger Akademische Gymnasium im Zeitalter der Aufklärung, „Zeitschrift des Westpreußischen Geschichtsvereins”, H. 76, 1941, s. 25, 43–49.

Gdański Notatnik Historyczny

Downloads

  • PDF (Język Polski)

Published

2025-01-03

How to Cite

1.
PALUCHOWSKI, Piotr. A 1782 text about Spitsbergen as an example of interest in polar regions in the late 18th Century. Gdański Notatnik Historyczny. Online. 3 January 2025. Vol. 1, pp. 81-90. [Accessed 12 February 2026]. DOI 10.12775/GNH.2022.06.
  • ISO 690
  • ACM
  • ACS
  • APA
  • ABNT
  • Chicago
  • Harvard
  • IEEE
  • MLA
  • Turabian
  • Vancouver
Download Citation
  • Endnote/Zotero/Mendeley (RIS)
  • BibTeX

Issue

Vol. 1 (2022)

Section

Miscellanea źródłowe

License

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.

Stats

Number of views and downloads: 157
Number of citations: 0

Search

Search

Browse

  • Browse Author Index
  • Issue archive

User

User

Current Issue

  • Atom logo
  • RSS2 logo
  • RSS1 logo

Information

  • For Readers
  • For Authors
  • For Librarians

Newsletter

Subscribe Unsubscribe

Language

  • English
  • Język Polski

Tags

Search using one of provided tags:

Spitsbergen, Constantine John Phipps, Smeerenburg, magazines, Age of Enlightenment
Up

Akademicka Platforma Czasopism

Najlepsze czasopisma naukowe i akademickie w jednym miejscu

apcz.umk.pl

Partners

  • Akademia Ignatianum w Krakowie
  • Akademickie Towarzystwo Andragogiczne
  • Fundacja Copernicus na rzecz Rozwoju Badań Naukowych
  • Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk
  • Instytut Kultur Śródziemnomorskich i Orientalnych PAN
  • Instytut Tomistyczny
  • Karmelitański Instytut Duchowości w Krakowie
  • Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych w Krośnie
  • Państwowa Akademia Nauk Stosowanych we Włocławku
  • Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Stanisława Pigonia w Krośnie
  • Polska Fundacja Przemysłu Kosmicznego
  • Polskie Towarzystwo Ekonomiczne
  • Polskie Towarzystwo Ludoznawcze
  • Towarzystwo Miłośników Torunia
  • Towarzystwo Naukowe w Toruniu
  • Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
  • Uniwersytet Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie
  • Uniwersytet Mikołaja Kopernika
  • Uniwersytet w Białymstoku
  • Uniwersytet Warszawski
  • Wojewódzka Biblioteka Publiczna - Książnica Kopernikańska
  • Wyższe Seminarium Duchowne w Pelplinie / Wydawnictwo Diecezjalne „Bernardinum" w Pelplinie

© 2021- Nicolaus Copernicus University Accessibility statement Shop