Rola intymistyki w edycji krytycznej tekstów literackich. Na przykładzie „Walki z szatanem" Stefana Żeromskiego

Beata Utkowska

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/SE.2019.0021

Abstrakt


Artykuł stanowi polemikę z tezami wysuniętymi przez Pawła Bema w artykule Dlaczego polskie edytorstwo naukowe nie istnieje („Teksty Drugie” 2016, nr 1). Na podstawie publikacji Zbigniewa Golińskiego, przede wszystkim książki Edytorstwo – tekstologia. Przekroje (Wrocław 1969) i Wstępu do pierwszego tomu Pism zebranych Stefana Żeromskiego (Warszawa 1981) autorka dowodzi, że autorski pomysł Golińskiego na pełne krytyczne wydanie dzieł Żeromskiego jest prekursorski wobec wielu współczesnych amerykańskich i europejskich teorii tekstu. Rolę piśmiennictwa intymistycznego (korespondencji, wspomnień, dzienników pisarza i osób trzecich) dla przygotowania edycji krytycznej w modelu zaproponowanym przez Golińskiego (m.in. dla ustalenia brzmienia tekstu oraz odtworzenia kolejnych faz jego powstawania) autorka omawia na przykładzie trylogii Walka z szatanem.


Słowa kluczowe


edycja krytyczna; Zbigniew Goliński; Stefan Żeromski; Pisma zebrane; Walka z szatanem

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Adamczyk Z. J., 2008, Stefan Żeromski i Narodowy Komitet Zakopiański w świetle niepublikowanej korespondencji, „Przegląd Humanistyczny”, nr 4.

Adamczyk Z. J., 2016, Zbigniew Goliński jako redaktor krytycznej edycji pism Stefana Żeromskiego, w: Zbigniew Goliński. Portret badacza, pod red. T. Chachulskiego, Warszawa.

Adamczyk Z. J., 2017, Manipulacje i tajemnice. Zagadki późnej biografii Stefana Żeromskiego, Warszawa.

Antoniuk M., 2017, Przyjemność przed-tekstu. Proces tekstotwórczy jako temat dla polskiego „literaturoznawstwa (w) przyszłości”, „Er(r)go. Teoria–Literatura–Kultura”, nr 34: Literaturoznawstwo (w) przyszłości.

Archiwa i bruliony pisarzy. Odkrywanie, 2017, pod red. M. Prussak, P. Bema i Ł. Cybulskiego, Warszawa.

Bem P., 2015, Nowa bibliologia – nowa krytyka. Paradoksy relacji, „Teksty Drugie”, nr 3.

Bem P., 2016, Dlaczego polskie edytorstwo naukowe nie istnieje, „Teksty Drugie”, nr 1.

Bem P., 2017, „Zachować intencję autora”. O szlachetnym kłamstwie w edytorstwie naukowym, „Tekstualia”, nr 1.

Bem P., 2017, Dynamika wariantu. Miłosz tekstologicznie, Warszawa.

Bibliografia prac Zbigniewa Golińskiego, 2016, oprac. M. Górska, w: Zbigniew Goliński. Portret badacza, pod red. T. Chachulskiego, Warszawa.

Cybulski Ł., 2014, Krytyka tekstu i teoria dzieła. Jerome McGann wobec anglo-amerykańskiej tradycji edytorstwa naukowego, „Teksty Drugie”, nr 2.

Cybulski Ł., 2017, Krytyka tekstu na rozdrożach. Anglo-amerykańska teoria edytorstwa naukowego w drugiej połowie XX w., Warszawa.

Dawidowicz-Chymkowska O., 2007, Przez kreślenie do kreacji. Analiza procesu twórczego zapisanego w brulionach dzieł literackich, Warszawa.

de Biasi P.-M., Genetyka tekstów, 2015, przeł. F. Kwiatek i M. Prussak, Warszawa.

Goliński Z., 1967, O problemie tekstu kanonicznego w edytorstwie, „Pamiętnik Literacki”, z. 4.

Goliński Z., 1969, Edytorstwo – tekstologia. Przekroje, Wrocław.

Goliński Z., Przed krytycznym wydaniem pism Żeromskiego, 1977, w: Stefan Żeromski – w pięćdziesiątą rocznicę śmierci. Studia i szkice, pod red. Z. Golińskiego, Warszawa.

Goliński Z., Wstęp, 1981, w: S. Żeromski, Pisma zebrane, t. 1: Opowiadania, pod red. Z. Golińskiego, oprac. Z. J. Adamczyk, Warszawa.

Kozłowski M., 1961, Działalność Żeromskiego polityczno-społeczna w czasie Wielkiej Wojny, w: Wspomnienia o Stefanie Żeromskim, oprac. S. Eile, Warszawa.

Kruszewski W., 2010, Rękopisy i formy. Badanie literatury jako sztuka odnajdywania pytań, Lublin.

Loth R., 2006, Podstawowe pojęcia i problemy tekstologii i edytorstwa naukowego, Warszawa.

Massalski E., 1933, Wstąpienie Żeromskiego do Strzelca, „Strzelec”, nr 49.

Mortkowicz-Olczakowa H., 1964, O Stefanie Żeromskim. Ze wspomnień i dokumentów, Warszawa.

Pracownia Herberta. Studia nad procesem tekstotwórczym, 2017, pod red. M. Antoniuka, Kraków.

Siedlecki S. (Eustachy), 1933, Stefan Żeromski w Legionach, „Gazeta Polska”, nr 271.

Skwarczyński S., 1954, W „Oleandrach”, w: W czterdziestolecie wymarszu Legionów. Zbiór wspomnień, Londyn.

Utkowska B., 2015, „Poskreślać, opuścić, nie drukować…” Autocenzura „Zamieci” Stefana Żeromskiego, „Sztuka Edycji. Studia Tekstologiczne i Edytorskie”, nr 1 (8): Edytorstwo a cenzura (XIX–XX wiek), pod red. K. Budrowskiej i E. Dąbrowicz.

Zborowski J., 1972, Żeromski na Podhalu, w: idem, Pisma podhalańskie, t. 2, oprac. J. Berghauzen, Kraków.

Żeromski S., 1919, Walka z szatanem. Charitas, Warszawa.

Żeromski S., 2008, Pisma zebrane, pod red. Z. Golińskiego, t. 38: Listy 1913–1918, oprac. Z. J. Adamczyk, Warszawa.

Żeromski S., 2010, Pisma zebrane, pod red. Z. Golińskiego, t. 39: Listy 1919–1925, oprac. Z. J. Adamczyk, Warszawa.

Żeromski S., Pisma zebrane, 2012, pod red. Z. Golińskiego, t. 5: Wisła. Wiatr od morza. Międzymorze, red. naukowy tomu Z. J. Adamczyk, oprac. Z. Goliński, Warszawa.

Żeromski S., Pisma zebrane, 2014–2016, pod red. Z. Golińskiego, t. 16–18: Nawracanie Judasza, Zamieć, Charitas, red. naukowy tomów Z. J. Adamczyk, oprac. B. Utkowska, Warszawa.

Żeromski S., Zamieć, 1916, „Myśl Polska”, z. 2–5.

Żeromski S., Zamieć, 1916, „Nowa Reforma”, nr 185–420 (z przerwami).








ISSN 2084-7963 (print)
ISSN 2391-7903 (online)

Partnerzy platformy czasopism