„Nieszczęśliwe edycje” Nie-Boskiej komedii Zygmunta Krasińskiego

Magdalena Bizior-Dombrowska

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/SE.2012.020

Abstrakt


Artykuł stanowi próbę analizy wydań Nie-Boskiej komedii Zygmunta Krasińskiego, które ukazały się za życia autora, w perspektywie decyzji o wyborze podstawy do nowego wydania krytycznego. Dzieje trzech wydań wskazują na ogromne różnice między pierwodrukiem (Paryż 1835) a trzecim, ostatnim, wydaniem zaakceptowanym przez poetę (Paryż 1858). Główne różnice dotyczą dedykacji, epigrafów, zakończenia oraz wielu modyfikacji stylistycznych wprowadzonych przez poetę w trzeciej edycji dramatu. Szczegółowe porównanie tych trzech wydań prowadzi do wniosku, że były tak naprawdę dwie Nie-Boskie komedie: pierwsza, która funkcjonowała w epoce romantyzmu, napisana przez dwudziestojednoletniego poetę, zadedykowana Joannie Bobrowej, jednej z pierwszych czytelniczek dramatu, oraz późniejsza, poprawiona przez dojrzałego pisarza, wydana rok przed jego śmiercią, którą znamy także współcześnie (gdyż kolejni edytorzy właśnie na tej wersji opierali swoje wydania). Artykuł jest także próbą odpowiedzi na pytanie o możliwość wydawania Nie-Boskiej komedii w dwóch równorzędnych wersjach – na podstawie pierwszej edycji i na podstawie wydania trzeciego.


Słowa kluczowe


Zygmunt Krasiński; Nie-Boska komedia; wybór podstawy tekstowej; nowe wydanie dzieł Zygmunta Krasińskiego; edycje równoległe

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Biegeleisen H., 1896, „Komedia Nie-Boska” w świetle spółczesnej krytyki, „Biblioteka Warszawska”, t. 1.

Czubek J., 1912, Dodatek krytyczny, w: Pisma Zygmunta Krasińskiego. Wydanie Jubileuszowe, t. 3, oprac. J. Czubek, Kraków–Warszawa.

Dziama L., 1893, Sądy współczesne o „Nie-Boskiej Komedii” i „Irydionie” w źródłach polskich (1835–1859), Poznań.

Goethe J. W., 1962, Faust. Część I–II, tłum. F. Konopka, Warszawa.

Januszkiewicz E., 1908/1909, List do Eugenii Lariss z 9 marca 1836 roku, w: J. Kallenbach, Z epoki emigracyjnej, „Lamus”.

Kallenbach J., 1904, Zygmunt Krasiński, t. 2, Lwów.

Krasiński Z., 1931, Dzieła, t. 7, red. L. Piwiński, Warszawa.

Krasiński Z., 1912, List do Augusta Cieszkowskiego z 30 kwietnia 1843 roku, w: Listy Zygmunta Krasińskiego do Augusta Cieszkowskiego, t. 2, z autografów wydał J. Kallenbach, Kraków–Warszawa.

Krasiński Z., 1980, List do Henryka Reeve’a z 19 grudnia 1833 roku, w: idem, Listy do Henryka Reeve, t. 2, przeł. A. Olędzka-Frybesowa, oprac. P. Hertz, Warszawa, s. 127–128.

Krasiński Z., 1971, List do Konstantego Gaszyńskiego z 21 listopada 1833 roku, w: idem, Listy do Konstantego Gaszyńskiego, oprac. Z. Sudolski, Warszawa, s. 63.

Krasiński Z., 1971, List do Konstantego Gaszyńskiego z 9 lutego 1836 roku, w: idem, Listy do Konstantego Gaszyńskiego, oprac. Z. Sudolski, Warszawa.

Krasiński Z., 1971, List do Konstantego Gaszyńskiego z 1 września 1841 roku, w: idem, Listy do Konstantego Gaszyńskiego, oprac. Z. Sudolski, Warszawa.

Krasiński Z., 1971, List do Konstantego Gaszyńskiego z 19 lutego 1846 roku, w: idem, Listy do Konstantego Gaszyńskiego, w: idem, Listy do Konstantego Gaszyńskiego, oprac. Z. Sudolski, Warszawa.

Krasiński Z., 1980, Listy do Henryka Reeve, t. 1, przeł. A. Olędzka-Frybesowa, oprac. P. Hertz, Warszawa.

Krasiński Z., 1835, Nie-Boska komedia, Paryż.

Krasiński Z., 1959, Nie-Boska Komedia, oprac. J. Kleiner, Wrocław.

Krasiński Z., 1904, Pisma Zygmunta Krasińskiego, t. 1, za zezwoleniem rodziny poety wydał T. Pini, Lwów.

Krasiński Z., 1912, Pisma Zygmunta Krasińskiego. Wydanie Jubileuszowe, t. 3, oprac. J. Czubek, Kraków–Warszawa.

Mickiewicz A., 1953, Wykład z 13 grudnia 1842 roku, w: idem, Dzieła. Wydanie Narodowe, t. 11: Literatura słowiańska. Kurs III i IV, tłum. L. Płoszewski, Warszawa.

Norwid C., 1971, Jasność a ciemność. Do A[ugusta] C[ieszkowskiego] i Z[Zygmunta] K[rasińskiego], których prawdziwie kocham i szanuję, i poważam, w: idem, Pisma wszystkie, t. 7, oprac. J. W. Gomulicki, Warszawa.

Słowacki J., 1962, List do Zygmunta Krasińskiego z 14 grudnia 1842 roku, w: Korespondencja Juliusza Słowackiego, t. 2, oprac. E. Sawrymowicz, Wrocław, s. 502.








ISSN 2084-7963 (print)
ISSN 2391-7903 (online)

Partnerzy platformy czasopism