Zaległość podatkowa a korzyść majątkowa na gruncie Kodeksu karnego skarbowego

Janusz Bojarski, Tomasz Oczkowski

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/SIT.2020.003

Abstrakt


W niniejszej publikacji podjęto próbę oceny modelu reakcji przyjętej w Kodeksie karnym skarbowym na przestępstwa i wykroczenia przeciwko obowiązkom podatkowym. Zaakcentowano, że pierwotne założenie Kodeksu karnego skarbowego przyjmowało inną karygodność czynów skierowanych przeciwko obowiązkom podatkowym, z obowiązkiem zapłaty podatku na czele. Stąd też, w przeciwieństwie do Kodeksu karnego, w Kodeksie karnym skarbowym widoczny jest prymat kar nieizolacyjnych oraz szereg instytucji łagodzących odpowiedzialność karnoskarbową w zamian za zapłatę zaległości podatkowej wynikającej z zarzucanego czynu. Jednakże aktualna rzeczywistość jest zdecydowanie odmienna, gdyż korzyści z niepłacenia podatków osiągają grupy przestępcze (np. produkcja nielegalnych wyrobów tytoniowych i obrót nimi). Ta aktywność przestępcza jest całkowicie odmienna od typowej przestępczości podatkowej i zasadniczo do niej winny mieć zastosowanie typowe środki reakcji karnej, np. przepadek korzyści. Ten nowy kształt zorganizowanej przestępczości, wpisanej w kontekst podatkowy, jest podstawą do kwestionowania przyjętego w KKS modelu represji jako całkowicie nieefektywnego.


Słowa kluczowe


prawo karne; prawo karne skarbowe; zaległość podatkowa; korzyść majątkowa; korzyść z przestępstwa

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Binda J., Bełdzikowski R., Przestępczość podatkowa i oszustwa finansowe zagrożeniem dla finansów publicznych w Polsce, „Zeszyty Naukowe

WSFiP” 2014, nr 3.

Bolek A., Wpływ zmian legislacyjnych na kierunki rozwoju szarej strefy tytoniowej, w: Prawo celne, podatek akcyzowy oraz kary pieniężne w ustawie

o grach hazardowych. Doświadczenia i wyzwania. Izbicko, 19–20 kwietnia 2016 r., red. T. Nowak, P. Stanisławiszyn, Szczecin 2018.

Boucht J., The Limits of Asset Confiscation. On the Legitimacy of Extended Appropriation of Criminal Proceeds, Oxford–Portland 2017.

Charkiewicz M., Daszczuk P., Matoszko-Borowska D., Skutki prawne zapłaty podatku akcyzowego przez podmiot działający jako wyręczyciel, w związku z usługami wewnątrzwspólnotowego nabycia wyrobów akcyzowych świadczonych przez zarejestrowanego odbiorcę, w: Prawo celne i podatek akcyzowy, Blaski i cienie członkostwa Polski w Unii Europejskiej, red. T. Nowak, P. Stanisławiszyn, Warszawa 2016.

Dąbrowska-Kardas M., Kardas P., w: Kodeks karny. Część szczególna. Tom III. Komentarz do art. 278–363, red. A. Zoll, Warszawa 2016.

Derkacz A., Przestępczość podatkowa ze szczególnym uwzględnieniem oszustw karuzelowych na tle podatku od towarów i usług oraz akcyzy, w: Prawo celne i podatek akcyzowy. Blaski i cienie członkostwa Polski w Unii Europejskiej, red. T. N owak, P. Stanisławiszyn, Warszawa 2016.

Duży J., Ściganie przestępczości zorganizowanej w zakresie obrotu złomem i paliwami, „Prokuratura i Prawo” 2010, nr 7–8.

Duży J., Korzyść w przestępstwie prania pieniędzy, „Prokuratura i Prawo” 2010, nr 12.

Duży J., Kołodziejski P., Pranie pieniędzy związanych z uszczupleniami podatkowymi, w: Wybrane aspekty nowelizacji prawa karnego. Zagadnienia penalizacji prania pieniędzy w świetle projektowanych nowelizacji.

Kognicja sądu w sprawach wpadkowych w postępowaniu karnym, red. M. Kolendowska-Matejczuk, K. Szwarc, Warszawa 2015.

Kędzierska G., Nielegalny handel towarami akcyzowymi, w: Nielegalne rynki. Geneza, skala zjawiska oraz możliwości przeciwdziałania, red. W. Pływaczewski,

P. Chlebowicz, Olsztyn 2012.

Konarska-Wrzosek V., Oczkowski T., Prawo karne skarbowe. Zagadnienia materialnoprawne i wykonawcze, Toruń 2005.

Konarska-Wrzosek V., Oczkowski T., Skorupka J. Zgoliński I., Kodeks karny skarbowy. Komentarz, red. I. Zgoliński, Warszawa 2018.

Korczyński D., w: Węzłowe zagadnienia prawa karnego skarbowego, red. D. Korczyński, P. Jóźwiak, P. Herbowski, Warszawa 2017.

Kotowski D., Majczyna M., Matarewicz J., Sobocha B., Zborowski M., Przestępstwa karuzelowe i inne oszustwa w VAT, red. I. O żóg, Warszawa 2017.

Kozłowska P.M., Prawnopodatkowe skutki głównych nieprawidłowości w obrocie paliwami, „Annales Universitatis Marie Curie-Skłodowska” 2016, vol. L 1, Sectio H.

Królikowski M., Zawłocki R., Prawo karne, Warszawa 2016.

Mirek I., Nie zna granic ni kordonów… rzecz o szarej strefie w paliwach, w: Prawo celne, podatek akcyzowy oraz kary pieniężne w ustawie o grach hazardowych. Doświadczenia i wyzwania. Izbicko, 19–20 kwietnia

r., red. T. Nowak, P. Stanisławiszyn, Szczecin 2018.

Oczkowski T., Oszustwo podatkowe – wybrane zagadnienia, „Kwartalnik Prawa Podatkowego” 2009, nr 1.

Oczkowski T., Glosa do postanowienia SN z 22.11.2011 r., IV KK 270/2011, „Przegląd Orzecznictwa Podatkowego” 2013, z. 6.

Wilk L., Szczególne cechy odpowiedzialności za przestępstwa i wykroczenia podatkowe, Katowice 2006.

Wilk L., „Kryminalne” aspekty przestępczości podatkowej, „Archiwum Kryminologii” 2009, t. XXXI.








ISSN 1689-5258 (print)
ISSN 2391-7873 (online)

Partnerzy platformy czasopism