Rosyjsko-chińskie traktaty dwustronne z lat pięćdziesiątych XIX wieku w formalnym przedstawieniu „Gazety Rządowej Królestwa Polskiego”

Marek Rutkowski

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/SDR.2018.2.05

Abstrakt


Artykuł koncentruje się na formalnym przekazie w urzędowej prasie polskiej –„Gazecie Rządowej Królestwa Polskiego” – treści kluczowych traktatów zawieranych pomiędzy stroną rosyjską i chińską w latach pięćdziesiątych XIX w. Po ukazaniu ogólnego tła sytuacyjnego we wprowadzeniu, część druga artykułu odnosi się do zapisów traktatu z Kuldży z 5 lipca 1851 r., aby następnie skoncentrować się na opisie umowy z Aihunu z 28 maja 1858 r., a w dalszej kolejności na traktacie z Tiencinu z 13 czerwca 1858 r. Całość wieńczy zakończenie, ukazujące rosyjską interpretację intencji stojących za podpisaniem tychże traktatów.

 

Russo-Chinese bilateral treaties of 1850s in the official coverage of “Gazeta Rządowa Królestwa Polskiego” (“The Government Gazette of The Kingdom of Poland”)

Evidently, the weakening of the Middle Kingdom in the 1850s gave the Russians a rare and exceptional opportunity, in the bilateral cooperation so far, to impose a new legal framework combined with a successive weighing the balance of advantages in their own favour. The author went through the substance of the three key treaties responsible for this process: the Treaty of Kulja (5 July 1851), Aigun (28 May 1858) and Tianjin (13 June 1858), where we find numerous examples of clauses of enormous importance for the further Sino-Russian relations. Another key feature of the research was to pay close attention to the motivation of the Russians’ conduct presented by the Government organisations from St. Petersburg, especially visible in the description of the circumstances of signing the Treaty of Tianjin in relation to China’s contacts with the outside world. Taking the above-mentioned into consideration, the aim of the present paper is to present in more detail the way, how the relevant data of the treaties was covered by the official propaganda body of the Imperial Tsarist Russia in the conquered Kingdom of Poland, moreover, in a period of an enormous oscilliation of an amplitude of prestige of the Tsar’s authority caused both by the aftermath of the Revolution of 1848 and Russia’s defeat in the Crimean War.

 

Российско-китайские двухсторонние договоры 50-х гг. XIX в. в официальном освещении «Gazeta Rza‚dowa Krо'lestwa Polskiego» («Правиельственной газетой Царства Польского»)

Очевидное ослабление Поднебесной периода середины XIX века дало российской стороне, в двухстороннем сотрудничестве, редкую и исключительную возможность навязать Китаю новые правовые рамки взаимных отношений, естественно, с постепенным передвижением «баланса пользы» на сторону Российскогой Империи. Несомненно нужным было проследить за сущностью трех, ключевых для этого процесса, трактатов: Кульджинского (5 июля 1851 г.), Айгунского (28 мая 1858 г.) и Тяньцзиньского (13 июня 1858 г.) – где мы находим различные примеры записей об огромном значении для дальнейших российско-китайских отношений. Особенно важным было обращение пристального внимания в свете представленной официальными петербугскими органами власти мотивировки своего поведения, особо видной в описании обстоятельств заключения Тяньцзиньского договора, на отношения Китая с внешним миром. Учитывая все вышесказанное, целью данной статьи является презентация точной формы освещения соответствующих договорных данных официальным пропагандистским органом имперской царской России в порабощенном Царстве Польском, а еще и в период огромного размаха колебаний престижа царской власти из-за последствий происшествий «Весны народов» и поражения в Крымской войне.


Słowa kluczowe


Rosja w XIX w.; Chiny; rosyjsko-chińskie traktaty dwustronne; „Gazeta Rządowa Królestwa Polskiego”

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


„Gazeta Rządowa Królestwa Polskiego” 18/30.08.1858, nr 190.

„Gazeta Rządowa Królestwa Polskiego” 2/14.10.1859, nr 225.

„Gazeta Rządowa Królestwa Polskiego” 3/15.10.1859, nr 226.

„Gazeta Rządowa Królestwa Polskiego” 2/14.05.1861, nr 107.

„Gazeta Rządowa Królestwa Polskiego” 31.05/12.06.1861, nr 130.

„Gazeta Rządowa Królestwa Polskiego” 1/13.06.1861, nr 131.

China. A Cultural and Historical Dictionary, ed. by M. Dillon, New York 1998.

Demidowicz T., Gazeta Urzędowa Królestwa Polskiego jako „miejscowa” gazeta Cesarstwa, 1838–1861, „Annales Universitas Mariae Curie-Sklodowska, Sectio F” 56 (2001), s. 17–39.

Falkenheim V.C., Fu Hung F., Heilongjiang Province, China, w: Encyclopaedia Brittanica, https:// www.britannica.com/place/Heilongjiang.

Mayers W.F., Treaties between the Empire of China and Foreign Powers. Together with Regulations for the Conduct of Foreign Trade, Conventions, Agreements, Regulations, etc., etc., etc., 4th edn., Shanghai 1902.

Paine S.C.M., A History of the Sino-Soviet Border, 1858–1924, vol. 1, New York 1993.

Paine S.C.M., Imperial Rivals: China, Russia, and Their Disputed Frontier, Armonk, NY – London 1996.

Pietrasiak M., Dacyszen W., Regionalny aspekt historii stosunków rosyjsko-chińskich, Łodź 2012.

Бакрадзе Д.З., Сборник договоров России с Китаем 1689–1881 гг., Санкт-Петербург 1889.


Partnerzy platformy czasopism