Ochrona przeciwpożarowa w Toruniu w świetle ustawodawstwa wilkierzowego (XIII– XVI w.)

Paweł Mateusz Modrzyński

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/RT.2017.001

Abstrakt


W czasach średniowiecza wraz rozwojem prawa chełmińskiego miasta pruskie rozpoczęły kodyfikację przepisów przeciwpożarowych. Toruń jako przodujący ośrodek prawa chełmińskiego wydał wiele regulacji w kwestii pożarnictwa. Podobnie było w pobliskim Chełmnie. Owe regulacje zostały zawarte w wilkierzach miejskich. Przepisy przeciwpożarowe wprowadziły obowiązek uczestnictwa mieszczan w akcjach pożarniczych. Określono również sprzęt przeciwpożarowy, jaki mieszczanie powinni posiadać w domu. Ustalono nagrody dla mieszczan, którzy wyróżnili się przy gaszeniu pożarów. Miasto zobowiązało się także do udzielania pomocy finansowej pogorzelcom. Miasta wydały też wiele przepisów prewencyjnych. Zabraniano przetrzymywania materiałów łatwopalnych na terenie miasta – przede wszystkim drewna opałowego oraz siana. Miasta starały się wypierać zabudowę drewnianą na rzecz ceglanej. Nowe budynki musiały być oddzielone murami grodzi-żarowymi. Przepisy przeciwpożarowe powstałe w średniowieczu obowiązywały nadal w czasach nowożytnych. Regulacje były w miarę upływu czasu modyfikowane. Przejawiało się to w wydawaniu coraz bardziej szczegółowych i obszerniejszych przepisów wilkierzowych. Przepisy przeciwpożarowe były nieodłącznym elementem prawa chełmińskiego oraz czynnikiem kształtującym miasta średniowieczne, jak i wczesnonowożytne.

Słowa kluczowe


prawo chełmińskie; Toruń; Chełmno; przepisy przeciwpożarowe; wilkierze; średniowiecze; renesans

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Arszyński M., Organizacja i technika średniowiecznego budownictwa ceglanego w Prusach w kontekście europejskim, Malbork 2016.

Maciejewski T., Przestępstwa przeciwko miastu w prawie miast Prus Królewskich, Gdańskie Studia Prawnicze, t. 19, 2008, s. 33-46.

Maciejewski T., Wilkierze miasta Torunia, Poznań 1997.

Maciejewski T., Zbiory wilkierzy w miastach państwa zakonnego do 1454 r.

i Prus Królewskich lokowanych na prawie chełmińskim, Gdańsk 1989.

Modrzyński P. M., ,,Prawo budowlane” w teorii prawa miejskiego doby późnego średniowiecza i epoki renesansu. Szkic historyczno-prawny, [w:]Doktoranckie spotkania z historią, red. M. Klempert, K. A. Kierski,

S. Nowakowski, Olsztyn 2016, s. 19-28.

Modrzyński P. M., Symbolika kar w dawnym prawie bartnym, [w:] Historia

w drodze ku przyszłości, t. 1, red. M. Zmudziński, Toruń 2016, s. 79-90.

Oliński P., Nowe Miasto Toruń w nowożytnych kronikach mieszczańskich,

[w:] Nowe Miasto Toruń 750 lat od lokacji, red. K. Mikulski, P. Oliński,

W. Rozynkowski, Toruń 2014, s. 244-271.

Szelęgowska G., Nowosad W., Święta pszczoła. Rzecz o pszczelarzeniu, Toruń

Zajęcki M., Instrumenty prawne ochrony przeciwpożarowej w miastach Polski przedrozbiorowej, Poznań 2014.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.

Partnerzy platformy czasopism