Intuitionism in Contemporary Polish Ethics. Part I. From Modernism to the Lviv-Warsaw School

Ryszard Wiśniewski

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/RF.2019.062

Abstrakt


The article summarises the achievements of Polish intuitionist ethics in the period from modernism to the Lviv-Warsaw School and compares the views by the most eminent philosophers of the time such as Edward Abramowski (1868–1918), Julian Ochorowicz (1850–1917), Stanisław Brzozowski (1878–1911), Florian Znaniecki (1882–1958), Kazimierz Twardowski (1866–1938), Władysław Tatarkiewicz (1886–1980), Tadeusz Kotarbiński (1886–1981), and Tadeusz Czeżowski (1889–1981). Finally the author offers a systematics of their ethical standpoints as regards a) the manner of understanding of the act of moral intuition, b) the original nature of the intuitive cognitive act, and c) the formal object of intuition. The standpoints of other supporters of intuitionism in Polish ethics (Henryk Elzenberg, Roman Ingarden, Karol Wojtyła, Tadeusz Styczeń, and Marian Przełęcki) will be summarised in the second part of the article which will be published in one of the forthcoming issues of the quarterly.


Słowa kluczowe


Polish philosophy; ethical intuitionism; Edward Abramowski; Julian Ochorowicz; Stanisław Brzozowski; Florian Znaniecki; Kazimierz Twardowski; Władysław Tatarkiewicz; Tadeusz Kotarbiński; Tadeusz Czeżowski

Pełny tekst:

PDF (English)

Bibliografia


Abramowski Edward. 1980. Metafizyka doświadczalna i inne pisma, compiled by and introduction by S. Borzym. Warszawa: PWN.

Brzozowski Stanisław. 1936. Kultura i życie. Zagadnienia kultury i twórczości w walce o światopogląd. Warszawa: Księgarnia Polska B. Połonieckiego; E. Wende i S-ka.

Czeżowski Tadeusz. 1970. “Aksjologiczne i deontyczne normy moralne”. Etyka 7.

Czeżowski Tadeusz. 1965. Filozofia na rozdrożu. Analizy metodologiczne. Warszawa: PWN.

Czeżowski Tadeusz. 1969. Odczyty filozoficzne, 2nd edition. Toruń: UMK.

Drabarek Anna. 2008. Intuicyjne poznawanie dobra w rozważaniach G. E. Moore’a i W. Tatarkiewicza. In: Wiedza a intuicja, ed. A. Motycka. Warszawa: Wydawnictwo IFiS PAN

Jadczak Ryszard. 1993. Człowiek szukający etyki. Filozofia moralna Kazimierza Twardowskiego. Toruń: UMK.

Kotarbiński Tadeusz. 1970. Studia z zakresu filozofii, etyki i nauk społecznych. Wrocław–Warszawa–Kraków: Ossolineum.

Moore George Edward. 1919. Zasady Etyki [Principia Ethica], transl. Cz. Znamierowski. Warszawa: Wydawnictwo M. Arcta.

Motycka Alina (ed.). 2008. Wiedza a intuicja. Warszawa: Wydawnictwo IFiS PAN.

Ochorowicz Julian. 1906. “Metoda w etyce”, Przegląd Filozoficzny.

Soldenhoff Stanisław. 1969. O intuicjonizmie etycznym. Obowiązek i wartość w systemie W. D. Rossa. Warszawa: PWN.

Tatarkiewicz Władysław. 1937. “Ceque nous savons et ce que nous ignorons des valeurs”. Actualités Scientifiques et Industrielles, N 539: Travaux de IX Congres International de Philosophie, vol. 10. Paris.

Tatarkiewicz Władysław. 1949. “Les problémes en axiologie: argument écrit ”. Actualités Scientifiques et Industrielles, N 1078. VI – Lund, 1947. Paris.

Tatarkiewicz Władysław. 1939. “Von der Ordnung der Werte”. Actualités Scientifiques et Industrielles, N 851. Publications de l’Institut International de Collaboration Philosophique, III – Amersfoort. Paris.

Tatarkiewicz Władysław. 1971. Droga do filozofii i inne rozprawy filozoficzne. Warszawa: PWN.

Twardowski Kazimierz. 1971. “O sceptycyzmie etycznym. Wykładów z etyki część II”, compiled by Izydora Dąmbska, on the basis of outlines mainly from 1923/1924. In: Etyka 9.

Twardowski Kazimierz. 1973. “O zadaniach etyki naukowej”. Etyka 12.

Wiśniewski Ryszard. 1979. “Intuicjonizm w aksjologii Władysława Tatarkiewicza”. Acta Universitatis Nicolai Copernici, Filozofia 4, 103. Toruń: Uniwersytet Mikołaja Kopernika.

Znaniecki Florian. 1912. Humanizm i poznanie. Warszawa: Skł. Gł. w Księg. E. Wende i S-ka.

Znaniecki Florian. 1987. Pisma filozoficzne. Vol. 1, compiled by and introduction by Jan Wocial. Warszawa: PWN.

Znaniecki Florian. 1910. Zagadnienie wartości w filozofii. Warszawa: Skład główny w Księgarni E. Wende i S-ka.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.


ISSN 0035-9599 (print)  
ISSN 2545-3173 (online)

Partnerzy platformy czasopism