Kariery naukowe historyczek samodzielnych pracownic nauki w latach 1945–1989

Jolanta Kolbuszewska

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/KlioPL.2020.09

Abstrakt


Studium niniejsze jest prozopograficzną analizą karier naukowych polskich historyczek, które w PRL uzyskały samodzielność naukową. Analizując środowisko naukowe siedmiu uniwersytetów: czterech utworzonych tuż po wojnie (Uniwersytet Łódzki, Uniwersytet Mikołaja Kopernika, Uniwersytet Wrocławski i Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej) i trzech o dłuższej tradycji (Uniwersytet Warszawski, Uniwersytet Jagielloński i Uniwersytet im. Adama Mickiewicza), autorka zastanawia się, jaki wpływ na tempo awansu naukowego historyczek miały takie czynniki jak: pochodzenie społeczne, poglądy polityczne, zainteresowania badawcze i dorobek naukowy, a także uprzedzenia płciowe środowiska akademickiego. Porównanie uczelni nowo powstałych i prestiżowych służyło ponadto weryfikacji hipotezy o większej możliwości awansu na nowych uniwersytetach.


Słowa kluczowe


historia historiografii; historia nauki; kobiety w nauce; kariera naukowa; uniwersytety; prozopografia; PRL

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Źródła archiwalne

Akta osobowe, doktorskie, habilitacyjne i profesorskie zgromadzone w archiwach: Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, Uniwersytetu Jagiellońskiego, Uniwersytetu Łódzkiego, Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu Wrocławskiego

Opracowania

Ł. Charewiczowa, Stanowisko kobiet polskich w popularyzatorskiej i naukowej pracy historycznej, „Kwartalnik Historyczny” 47, 1933, nr 2, s. 1–26

J. Connelly, Zniewolony uniwersytet. Sowietyzacja szkolnictwa wyższego w Niemczech wschodnich, Czechach i Polsce 1945–1956, tłum. W. Rodkiewicz, Warszawa 2014

K. Dziewanowski, Reportaż o szkiełku i oku, Warszawa 1963.

Historia – dziś. Teoretyczne problemy wiedzy o przeszłości, red. E. Domańska, R. Stobiecki, T. Wiślicz, Kraków 2014

P. Hübner, Polityka naukowa w Polsce w latach 1944–1953. Geneza systemu, t. 1–2, Wrocław 1992

B. Jakubowska, Kobiety w historiografii polskiej do 1939 r. (komunikat), w: Środowiska historyczne II Rzeczypospolitej, cz. 2: Materiały konferencji naukowych w Cedzynie i Białymstoku w 1986 i 1987, red. J. Maternicki, Warszawa 1987, s. 334–347

D. Jołkiewicz, Kobiety w naukach medycznych wczoraj i dziś, „Nauk i Szkolnictwo Wyższe” 38, 2011, nr 2, s. 35–47

J. Kolbuszewska, Akademickie kariery kobiet w PRL-u. Historyczki – samodzielne pracownice nauki w nowopowstałych [sic!] uniwersytetach, „Sensus Historiae” 24, 2016, nr 3, s. 153–172

J. Kolbuszewska, Kobiety w nauce – akademicki awans polskich historyczek wczoraj i dziś, „Sensus Historiae” 19, 2015, nr 2, s. 109–122

J. Kolbuszewska, Polki na uniwersytetach – trudne początki, „Sensus Historiae” 26, 2017, nr 1, s. 35–54

J. Kolbuszewska, Wskrzeszenie państwa polskiego a równouprawnienie kobiet w nauce, „Sensus Historiae” 30, 2018, nr 1, s. 119–134

J. Maternicki, Wanda Moszczeńska (1896–1974): współtwórczyni polskiej historii historiografii, Rzeszów 2017

Pamiętnik VII Powszechnego Zjazdu Historyków Polskich we Wrocławiu 19–22 września 1948, t. 1: Referaty, Warszawa 1948

Pierwsza Konferencja Metodologiczna Historyków Polskich: przemówienia, referaty, dyskusja, t. 1–2, Warszawa 1953

I. Reszke, Prestiż społeczny a płeć. Kryteria prestiżu zawodów i osób, Wrocław 1984

T.P. Rutkowski, Bojowniczki ofensywy ideologicznej. O roli kobiet w procesie stalinizacji humanistyki polskiej (1945–1956), w: Kobiety „na zakręcie” 1933–1989, red. E. Chabros, A. Klarman, Wrocław 2014, s. 15–32

R. Siemieńska, Kariery akademickie i ich kontekst – porównanie międzygeneracyjne, „Nauka i Szkolnictwo Wyższe” 17, 2001, nr 1, s. 42–61

R. Stobiecki, Historia pod nadzorem. Spory o nowy model historii w Polsce (II połowa lat czterdziestych – początek lat pięćdziesiątych), Łódź 1993

J. Suchmiel, Łucja Charewiczowa 1897–1943. Życie i dzieło, Częstochowa 2001

K. Śreniowska, Moje życie, oprac., wstęp i koment. J. Kolbuszewska, R. Stobiecki, Łódź 2018

M.J. Żmichrowska, Hanna Pohoska (1895–1953), Olsztyn 1995

P.M. Żukowski, „Venia legendi” z zakresu filologii na Uniwersytecie Jagiellońskim od drugiej połowy XIX w. do 1939 r. oraz dalsze losy wyhabilitowanych docentów, „Prace Historyczne” 2018, nr 145, s. 237–256


Refbacks

  • There are currently no refbacks.

Partnerzy platformy czasopism