Dywagacje o potędze na przestrzeni dziejów w obliczu koncepcji geopolitycznych Halforda J. Mackindera

Joanna Rak

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/HiP.2012.014

Abstrakt


 The aim of this paper is to analyse, on the basis of examples, assumption that the geopolitical concepts are not formed ad hoc, but have their own reasons in-preceding theories. They also become the beginnings for the other thoughts. They are existing conditioning the ways of perception and understanding of the geopolitical situation.

Concepts of the classics of geopolitics — Halford John Mackinder and Nicholas John Spykman were the subject of analysis.. The text struggles to demonstrate the impact of these concepts on the idea of Alfred Thayer Mahan, and promoters of environmental determinism philosophy.


Słowa kluczowe


Halford John Mackinder; geopolityka

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Baczwarow M., Suliborski A., Kompendium wiedzy o geografii politycznej i geopolityce. Terminologia, Warszawa 2003, s. 83.

Barbag J., Geografia polityczna ogólna, Warszawa 1987, s. 14–15.

Bendyk E., Wielka plama, Polityka 2010, nr 20, s. 72–74.

Blacksell M., Geografia polityczna, Warszawa 2008, s. 128–130.

Brzeziński z., Balancing the East, Upgrading the West. U. S. Grand Strategy in an Age of Upheaval, Foreign Aff airs 2012, vol. 91, nr 1, s. 97–104.

Brzeziński Z., Cztery lata w Białym Domu. Wspomnienia Doradcy do Spraw Bezpieczeństwa Państwa 1977–1981, Warszawa 1990, s. 45–51.

Brzeziński Z., Druga szansa. Trzej prezydenci i kryzys amerykańskiego supermocarstwa, Warszawa 2008, s. 163–166.

Brzeziński Z., Myśl i działanie w polityce międzynarodowej (wywiad autoryzowany), rozmowę przepr.: A. Smolar, [w:] Myśl i działanie w polityce międzynarodowej, Lublin 1990, s. 51-52.

Brzeziński Z., Potęga ZSRR i dylematy Zachodu, [w:] Myśl i działanie w polityce międzynarodowej, Lublin 1990, s. 9–10.

Brzeziński Z., Wielka szachownica, Warszawa 1999, s. 140–143.

Chełminiak M., Obwód Kaliningradzki Federacji Rosyjskiej w rosyjskich koncepcjach geopolitycznych, Przegląd Geopolityczny 2010, t. 2, s. 66.

de Montbrial T., Działanie i system świata, Warszawa 2011, s. 76.

Domke R., Galopująca epoka. Szkice z historii XX wieku, Częstochowa 2011, s. 31.

Domke R., John Halford Mackinder (1861–1947): zarys biografii naukowej, [w:] Historia i współczesność światowej szachownicy, red. R. Potocki, R. Domke, K. Banaszewski, i in., Częstochowa 2009, s. 40–41.

Flint C., Wstęp do geopolityki, Warszawa 2008, s. 33, 37-38.

Gołaś K., Pojęcie mocarstwowości. Mocarstwowość w stosunkach międzynarodowych, Geopolityka. Elementy teorii, wybrane metody i badania, red. Z. Lach, J. Wendt, Częstochowa 2010, s. 154.

Graczyk P., Arktyka i geopolityka. Obszar Arktyki w perspektywie wybranych koncepcji geopolitycznych i geostrategicznych, Przegląd Geopolityczny 2010, t. 2, s. 123.

Grzeszczak A., A to byli spekulanci, Polityka 2008, nr 47, s. 48–49.

Henzler M., Od szejka do Szwejka, Polityka 2010, nr 30, s. 62–66.

Holden M. Jr, Reflections on how political scientist (and others) might think about energy and policy, [w:] The Oxford Handbook of Public Policy, red. M. Moran, M. Rein, R. E. Goodin, New York 2006, s. 889.

Jean C., Geopolityka, Wrocław–Warszawa–Kraków 2003, s. 80–82.

Joshi N., Eurasia in International Politics: The Russian Energy Factor, [w:] Security challenges in the post-soviet space. European and Asian perspectives, red. A. Eberhardt, A. Iwashit, Warsaw–Sapporo 2007, s. 231–232.

Kaplan R., Renesans geografii, [w:] Historia i współczesność światowej szachownicy, red. R. Potocki, R. Domke, K. Banaszewski, i in., Częstochowa 2009, s. 10.

Karolczak K., Współczesny terroryzm w świetle teorii Halforda Mackindera, [w:] Historia i współczesność światowej szachownicy, red. R. Potocki, R. Domke, K. Banaszewski, i in., Częstochowa 2009, s. 105.

Kearns G., Geopolitics and Empire. The Legacy of Halford Mackinder, New York 2009, s. 16, 225-227.

Klin T., Geopolityka: spór definicyjny we współczesnej Polsce, [w:] Wielka przestrzeń w rozważaniach geopolitycznych, red. R. Potocki, R. Domke, A. Janiak, Częstochowa 2008, s. 8.

Klin T., Wątki geopolityczne w dorobku Roberta Strausz-Hupé, Przegląd Geopolityczny 2009, t. 1, s. 59.

Klin T., Wizje ładu międzynarodowego w niemieckiej i anglosaskiej myśli geopolitycznej w okresie II wojny światowej, Toruń 2008, s. 191-192, 207-211, 240-241.

Kuźniar R., Polityka i siła. Studia strategiczne — zarys problematyki, Warszawa 2005, s. 69.

Layne C., The Waning of U. S. Hegemony — Myth or Reality?, International Security 2009, vol. 34, nr 1, s. 147–172.

Levy J.S., Thompson W.R., Balancing on Land and at Sea, International Security 2010, vol. 35, nr 1, s. 17.

Lukin V., The Russian Bridge Over the Atlantic, Russia in Global Aff airs 2002, nr 1, s. 114–115.

Macała J., Czym jest geopolityka? Spory wokół jej definicji, [w:] Geopolityka. Elementy teorii, wybrane metody i badania, red. Z. Lach, J. Wendt, Częstochowa 2010, s. 20.

Mackinder H. J., Demokratyczne ideały a rzeczywistość (Rozdział V), Przegląd Geopolityczny 2011, t. 3, s. 187-190, 202.

Mackinder H. J., Demokratyczne ideały a rzeczywistość (Rozdział VI), Przegląd Geopolityczny 2011, t. 4, s. 123, 126-127.

Mackinder H.J., Demokratyczne ideały a rzeczywistość (Rozdział III), Przegląd Geopolityczny 2009, t. 1, s. 206.

Mackinder H.J., On the Scope and Methods of Geography, [w:] Proceedings of the Royal Geographical Society and Monthly Record of Geography, London 1887, vol. 9, nr 3, s. 144–145, 153-154.

Mackinder H.J., The round world and the winning of the peace, Foreign Aff airs 1943, vol. 21, nr 4, s. 596–597, 603.

Mackinder, H.J., Geograficzna oś historii, Częstochowa 2009, s. 15-19, 41, 43, 45–47, 49.

Madejski D., Pocałunek mongolskiego księcia. Eurazjatyzm Rosji w myśli Aleksandra Dugina, [w:] Geografia wielkiej polityki, red. R. Potocki, R. Domke, A. Janiak, Częstochowa 2009, s. 94, 98–99.

Madejski D., Spojrzenie z góry. Geopolityka jako nauka pomocnicza historii, [w:] Wielka przestrzeń w rozważaniach geopolitycznych, red. R. Potocki, R. Domke, A. Janiak, Częstochowa 2008, s. 125.

Moczulski L., Geopolityka. Potęga w czasie i przestrzeni, Warszawa 2000, s. 10, 12–18.

Moczulski L., Geopolityka: korzyści i niebezpieczeństwa, Przegląd Geopolityczny 2009, t. 1, s. 9, 16, 20-21, 24.

Mondry J., Powrót geopolityki. Ameryka, Europa i Azja w XXI wieku, Warszawa 2010, s. 88–89.

Morse E.L., Low and Behold. Making the Most of Cheap Oil, Foreign Affairs 2009, vol. 88, nr 5, s. 46–49.

Otok S., Geografia polityczna. Geopolityka — Ekopolityka — Globalistyka, Warszawa 2004, s. 13-17.

Piskozub A., Eurazja, czyli trzy części świata na wspólnym kontynencie, Przegląd Geopolityczny 2011, t. 4, s. 27.

Potocki R., „Powrót historii” w ujęciu Roberta Kagana, [w:] Między historią a geopolityką, red. R. Domke, Częstochowa 2009, s. 13–14.

Potocki R., Geopolityka Oceanii: Anglosfera? [w:] Geografia wielkiej polityki, red. R. Potocki, R. Domke, A. Janiak, Częstochowa 2009, s. 59–60.

Potocki R., Śródziemie Halforda Mackindera, [w:] Mackinder H. J., Geograficzna oś historii, Częstochowa 2009, s. 8.

Potulski J., Geopolityka jako krytyka społeczna, [w:] Geopolityka. Elementy teorii, wybrane metody i badania, red. Z. Lach, J. Wendt, Częstochowa 2010, s. 40.

Potulski J., Geopolityka w świecie ponowoczesnym, Częstochowa 2010, s. 18, 24-24, 63, 83.

Potulski J., Wienamin Siemionow Tien-Szanski jako twórca rosyjskiej szkoły geopolityki, Przegląd Geopolityczny 2009, t. 1, s. 49.

Rak J., Aksjomatyczny charakter geopolityczności w dyskursie sejmowym. Analiza zjawiska predykatów konstruujących językowy obraz geopolityki na przykładzie stenogramów z posiedzeń Sejmu RP VII kadencji, Pro Fide Rege et Lege 2012, nr 2 (70), s. 70–87.

Rice C., Rethinking National Interest. American Realism for a New World, Foreign Affairs 2008, vol. 87, nr 4, s. 2–6.

Ross M.L., Will Oil Drown the Arab Spring? Democracy and the Resource Curse, Foreign Affairs 2011, vol. 90, nr 5, s. 2–7.

Rykiel Z., Podstawy geografii politycznej, Warszawa 2006, s. 31.

Sawiński K., Wielka Europa w ujęciu Jeana Thiriarta, [w:] Geografia wielkiej polityki, red. Potocki R., R. Domke, A. Janiak, Częstochowa 2009, s. 80.

Shleifer A., Treisman D., Why Moscow Says No. A question of Russian Interests, Not Psychology, Foreign Aff airs 2011, vol. 90, nr 1, s. 122–138.

Sykulski L., Wybrane problemy współczesnej ontologii i epistemologii geopolityki, [w:] Geopolityka. Elementy teorii, wybrane metody i badania, red. Z. Lach, J. Wendt, Częstochowa 2010, s. 23.

Tuathail G. Ó., Dalby S., Routledge P., The geopolitics reader, London, New York 2006, s. 18.

Winiecki J., Złoża z odwilży, Polityka 2008, nr 43, s. 100–102.

Wyciszkiewicz E., Caspian Gas and Oil — What Relevance for the West?, [w:] Security challenges in the post-soviet space. European and Asian perspectives, red. A. Eberhardt, A. Iwashit, Warsaw–Sapporo 2007, s. 214–228.








ISSN: 1899-5160
eISSN: 2391-7652

Partnerzy platformy czasopism