An attempt to reconstruct selected elements the original site topography of the Teutonic castles at Unisław and Starogród (Chełmno Land, Northern Poland) based on archaeological and cartographic data

Paweł Molewski, Bogusz Wasik, Marcin Wiewióra

DOI: http://dx.doi.org/10.2478/15308

Abstract


The article presents an attempt to reconstruct the original site topographies of 13th-century Teutonic castles at Unisław and Starogród, which have not been preserved in the surface terrain. Both castles are situated in the west of Chełmno Land on the edge of a moraine plateau 30 to 50 metres above the floor of the Vistula valley. The reconstruction used a research approach known as Historical GIS (HGIS), which, besides archaeological data, employs digitised historical cartographic sources. The research showed that changes in the original site topography are associated with anthropogenic transformations in the plateau surface, mainly due to agricultural use, and retreat of the plateau edge resulting from natural and man-made landslide processes. The authors believe that the reconstruction of the castles’ original site topographies could be used to verify detailed hypotheses related to the conditions of their construction and operation.

Keywords


topographic reconstruction, Teutonic castles, Chełmno Land, Historical GIS

Full Text:

PDF

References


BANACH M., 1998, Dynamika brzegów dolnej Wisły. Dokumentacja Geograficzna, 9.

BISKUP M., (ed.), 1961, Ziemia chełmińska w przeszłości. Wybór tekstów źródłowych. Towarzystwo Naukowe w Toruniu, Prace Popularnonaukowe, 1, Toruń.

DROZDOWSKI E., KRAŻEWSKI S., 1978, Piaskowce i zlepieńce plejstoceńskie w dolinie dolnej Wisły. Przegląd Geologiczny, 26: 485–489.

FREDERICK C.D., KRAHTOPOULOU N., 2000, Deconstructing Agricultural Terraces: Examining the Influence of Construction Method on Stratigraphy, Dating and Archaeological Visibility. [in:] Halstead P., Frederick C. (eds), Landscape and Land Use in Postglacial Greece. Sheffield Studies in Aegean Archaeology, 3: 79–94.

GALON R., 1979, Formy powierzchni Ziemi. Wydawnictwo Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa.

GUERQUIN B., 1984, Zamki w Polsce. Wydawnictwo Arkady, Warszawa.

Inwentarz dóbr biskupstwa chełmińskiego z r. 1614 z uwzględnieniem późniejszych do roku 1759. Wydawnictwo A. Mańkowski, Toruń 1927.

ILCEWICZ-STEFANIUK D., STEFANIUK M., 2007, Procesy osuwiskowe w dolinie Wisły. Geologos, 11: 393–399.

JANKOWSKI W., 1961, Niemiecka mapa w skali 1:25 000 na terenach polskich na wschód od Odry i Nysy. Przegląd Geologiczny, 32, 11: 417–422, 12: 458–462.

KLECZKOWSKI A., 1955, Osuwiska i zjawiska pokrewne. Wydawnictwa Geologiczne, Warszawa.

KONDRACKI J., 1998, Geografia regionalna Polski. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

KOWALSKI W.C., 1988, Geologia inżynierska. Wydawnictwa Geologiczne, Warszawa.

KOZŁOWSKA M., KOZŁOWSKI I., 1988, Szczegółowa mapa geologiczna Polski, arkusz Unisław (281). Wydawnictwa Geologiczne, Warszawa.

KOZŁOWSKA M., KOZŁOWSKI I., 1990, Objaśnienia do Szczegółowej mapy geologicznej Polski 1:50 000, arkusz Unisław (281).Wydawnictwa Geologiczne, Warszawa.

MOLEWSKI P., 1994, Środowisko fizycznogeograficzne grodzisk. [in:] Chudziakowa J. (ed.), Wczesnośredniowieczne grodziska ziemi chełmińskiej, Uniwersytet Mikołaja Kopernika, Toruń.

MOLEWSKI P., WECKWERTH P., 2017, Ukształtowanie powierzchni terenu i geneza rzeźby. [in:] Radzimiński A. (ed.), Dzieje regionu kujawsko-pomorskiego, Toruń: 56–67.

MOLEWSKI P., WECKWERTH P., JUŚKIEWICZ W., 2015, Mapa geomorfologiczna. [in:] Kozieł Z. (ed.), Atlas województwa kujawsko-pomorskiego, Wydawnictwo UMK, Toruń.

NIEWIAROWSKI W., 1959, Formy polodowcowe i typy deglacjacji na Wysoczyźnie Chełmińskiej. Studia Societatis Scientiarum Torunensis, Toruń, sec. C, 4.

RUMSEY D., WILLIAMS M., 2002, Historical maps in GIS. [in:] Knowles A.K. (ed.), Past Time, Past Place: GIS for History, ESRI Press: 1–18.

SPENCER J.E., HALE S.A., 1961, The origin, nature and distribution of agricultural terracing. Pacific Viewpoint, 2: 1–40.

TYSZKOWSKI S., 2014, Rozmieszczenie i geneza współczesnych osuwisk nizinnych w strefie bezpośredniego oddziaływania rzeki na przykładzie zbocza Doliny Dolnej Wisły między Morskiem a Wiągiem. Landform Analysis, 25: 159–167.

URBAN J., 2000, Skałki i jaskinie piaskowcowe na Niżu Polskim. Przegląd Geologiczny, 5: 409–411.








ISSN 2080-7686 (print)
ISSN 2300-8490 (online)

 

 

Partnerzy platformy czasopism