Reborn digital i black box – wpływ procesu archiwizacji na zasób archiwów Webu

Bartłomiej Konopa

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/AKZ.2019.008

Abstrakt


W artykule podjęte zostały rozważania nad ogólną charakterystyką zasobów znajdujących się w różnorodnych archiwach Webu. Zrozumienie problemu postawionego w tytule wydaje się być kluczowe dla refleksji nad tym nowym rodzajem źródeł oraz wykorzystaniem ich w późniejszych badaniach. Użytkownik chcący zagłębić się w dawną Sieć musi wiedzieć, co przechowują tego rodzaju cyfrowe repozytoria i jaki jest charakter tych zbiorów. Problem ten został przedstawiony na dwóch płaszczyznach, które wynikają z dwóch etapów archiwizacji Webu – selekcji i gromadzenia. Pierwszy aspekt – teoretyczny zależy przede wszystkim od gromadzenia zasobów metodą harvestingu, czyli z wykorzystaniem crawlerów. Ich możliwości oraz ograniczenia przekładają się na to, co zostanie zarchiwizowane i jaka będzie tego postać. Należy odnotować fakt, iż prowadzi to do pewnego przekształcenia zasobów Sieci, a więc po zarchiwizowaniu nie będą już one dokładnie tym, czym były wcześniej. Drugi aspekt – praktyczny jest efektem selekcji, a więc wszystkich decyzji podejmowanych przez pracowników archiwum przed rozpoczęciem gromadzenia. Zaliczyć można do nich m.in. określenie celu i zakresu archiwizacji oraz wybór strategii pozwalających je realizować. W tekście przedstawione zostały dwie podstawowe metody – archiwizacja masowa oraz selektywna. Znaczącym utrudnieniem dla użytkowników archiwów Webu jest brak informacji dotyczący stosowanych kryteriów selekcji lub logów crawlera. Zasoby dawnej Sieci mogą stanowić pewnego rodzaju zagadkę, ponieważ nie zawsze można wskazać, co się w nich znalazło, a co nie, i jaka była tego przyczyna.


Słowa kluczowe


archiwizacja Webu; archiwa Webu; źródła cyfrowe; zasoby cyfrowe; historia Webu; reborn digital; black box;

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


„About DACHS | DACHS | East Asian Library”. Dostęp 26.08.2019. https://www.zo.uni-heidelberg.de/boa/digital_resources/dachs/about_en.html.

AlSum, Ahmed, Michele C. Weigle, Michael L. Nelson, i Herbert Van de Sompel. „Profiling Web Archive Coverage for Top-Level Domain and Content Language”. International Journal on Digital Libraries 14, nr 3–4 (sierpień 2014): 149–66. https://doi.org/10.1007/s00799-014-0118-y.

Archive-It. „About Us”. Dostęp 26.08.2019. https://archive-it.org/blog/learn-more/.

Archive-It. „Harvard University Archives”. Dostęp 26.08.2019. https://archive-it.org/organizations/935.

Archive-It. „MIT Libraries”. Dostęp 26.08.2019. https://archive-it.org/home/MIT.

„Archive Team Collections.” Dostęp 26.08.2019. https://archive.org/details/archiveteam?

tab=about.

Ben-David, Anat, i Adam Amram. „The Internet Archive and the Socio-Technical Construction of Historical Facts”. Internet Histories 2, nr 1–2 (3 kwiecień 2018): 179–201. https://doi.org/10.1080/24701475.2018.1455412.

Bodleian Libraries. „BEAM: Bodleian Libraries’ Web Archive”. Dostęp 26.08.2019. https://www.bodleian.ox.ac.uk/beam/webarchive.

„Browse DACHS | DACHS | East Asian Library”. Dostęp 26.08.2019. https://www.zo.uni-heidelberg.de/boa/digital_resources/dachs/browse_en.html.

Brügger, Niels. Archiving Websites: general Considerations and Strategies. Aarhus: The Centre for Internet Research, 2005. http://cfi.au.dk/fileadmin/www.cfi.au.dk/publikationer/

archiving_underside/archiving.pdf.

Brügger, Niels. „Web Archiving – Between Past, Present, and Future.” W Handbook of Internet Studies, zredagowali Mia Consalvo, Charles Ess, 24–42. Oxford, UK: Wiley-Blackwell, 2011.

Brügger, Niels. „Web Historiography and Internet Studies: Challenges and Perspectives”. New Media & Society 15, nr 5 (sierpień 2013): 752–64. https://doi.org/10.1177/

Brügger, Niels. „Wenn Das Web Vergangenheit Wird: Web-Geschichtsschreibung, Digitale Geschichte Und Internet-Forschung / When the Present Web Is Later the Past: Web Historiography, Digital History and Internet Studies”. Historical Social Research 37, No. 4 (2012): 102–117. https://doi.org/10.12759/HSR.37.2012.4.102-117.

Columbia University Libraries. „Web Archives at Columbia.” Dostęp 26.08.2019. https://library.columbia.edu/collections/web-archives.html.

Common Crawl. „In a Nutshell, Here’s Who We Are.” Dostęp 26.08.2019. https://commoncrawl.org/about/.

Costa, Miguel, i Mário J. Silva. „Evaluating Web Archive Search Systems”. W Web Information Systems Engineering – WISE 2012, zredagowali X. Sean Wang, Isabel Cruz, Alex Delis, i Guangyan Huang, 440–454. Berlin, Heidelberg: Springer Berlin Heidelberg, 2012. https://doi.org/10.1007/978-3-642-35063-4_32.

„DACHS – Leiden: The Digital Archive for Chinese Studies, Leiden Division - Homepage”. Dostęp 26.08.2019. https://projects.zo.uni-heidelberg.de/archive2/DACHS_Leiden/.

„End of Term Web Archive: U.S. Government Websites”. Dostęp 26.08.2019. http://eotarchive.cdlib.org/.

European University Institute. „About the Web Archive of the EU Institutions”. Dostęp 26.08.2019. https://www.eui.eu/Research/HistoricalArchivesOfEU/WebsitesArchives

ofEUInstitutions.aspx.

Geereart, Friedel, i Sébastien Soyez. „The first steps towards a Belgian web archive: a federal strategy.” Dostęp 26.08.2019. http://netpreserve.org/ga2019/wp-content/uploads/

/07/IIPCWAC2019-FRIEDEL_GEERAERT__SEBASTIEN_SOYEZ-The_first

_steps_towards_a_Belgian_web_archive-a_federal_strategy.pdf.

Holub, Karolina, i Ingeborg Rudomino. “A decade of web archiving in the National and University Library in Zagreb.” Dostęp 26.08.2019. http://library.ifla.org/1092/1/090-holub-en.pdf.

International Organization for Standardization. Information and documentation – Statistics and quality issues for web archiving. ISO/TR 14873. Genewa: ISO, opublikowana 01. 12.2013.

„Internet Archive: About IA”. Dostęp 26.08.2019. https://archive.org/about/.

Keskitalo, Esa-Pekka. Web Archiving in Finland: memorandum for the members of the CDNL. 2010. http://www.doria.fi/bitstream/handle/10024/67051/webarchivingfinland_cdnl

.pdf.

Koninklijke Bibliotheek. „Selection.” Dostęp 26.08.2019. https://www.kb.nl/en/organisation/

research-expertise/long-term-usability-of-digital-resources/web-archiving/selection.

Konopa, Bartłomiej. „Archiwa Internetu jako nowe bazy źródłowe”. Archiwa - Kancelarie – Zbiory 9(11) (2018): 49–62. https://doi.org/10.12775/AKZ.2018.003.

Król, Karol. „Z archiwów internetu: zmiany w sposobie prezentacji oferty agroturystycznej.” Marketing i Rynek 24, nr 11 (2017): 19–27. http://homeproject.pl/wp-content/

uploads/2018/12/Krol_MiR_11_2017_NR.pdf.

Library of Congress. „Archived Websites | Web Archiving | Programs at the Library of Congress | Library of Congress”. Dostęp 26.08.2019. https://www.loc.gov/programs/web-archiving/archived-websites/.

Masanès, Julien. „Selection for Web Archives.” W Web Archiving, zredagował Julien Masanès, 71–91. Berlin, Heidelberg: Springer Berlin Heidelberg, 2006.

Masanes, Julien. „Web Archiving Methods and Approaches: A Comparative Study”. Library Trends 54, nr 1 (2005): 72–90. https://doi.org/10.1353/lib.2006.0005.

Milligan, Ian. „Lost in the Infinite Archive: The Promise and Pitfalls of Web Archives”. International Journal of Humanities and Arts Computing 10, nr 1 (marzec 2016): 78–94. https://doi.org/10.3366/ijhac.2016.0161.

Nacionalna i sveučilišna knjižnica u Zagrebu, National and University Library in Zagreb, i University Computing Centre Zagreb Sveučilišni računski centar (Srce). „Hrvatski arhiv weba, HAW.” Dostęp 26.08.2019. http://haw.nsk.hr/en/thematic-harvestings.

Nacionalna i sveučilišna knjižnica u Zagrebu, National and University Library in Zagreb, i University Computing Centre Zagreb Sveučilišni računski centar (Srce). „Thematic harvesting.” Dostęp 26.08.2019. http://haw.nsk.hr/en.

National Diet Library. „Archiving Internet Information.” Dostęp 26.08.2019. https://www.ndl.go.jp/en/collect/internet/index.html.

Netarkivet. „Selektive høstninger.” Dostęp 26.08.2019. http://netarkivet.dk/om-netarkivet/

selektive-hostninger_2016/.

Nielsen, Janne. Using Web Archives in Research: an Introduction. Aarhus: NetLab, 2016. http://www.netlab.dk/wp-content/uploads/2016/10/Nielsen_Using_Web_Archives_

in_Research.pdf.

„Ondarenet”. Dostęp 26.08.2019. http://www.ondarenet.kultura.ejgv.euskadi.eus:8085/

ondarenet/.

Pamuła-Cieślak, Natalia. „Ukryty Internet – nowe podejście.” W Oblicza przestrzeni informacyjnej w dobie Web 2.0, zredagowali Katarzyna Domańska, Ewa Głowacka i Paweł Marzec, 35–48. Bydgoszcz: Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego, 2016.

Pedicat. „Mission and objectives.” Dostęp 26.08.2019. https://www.padicat.cat/en/about-us/what-padicat/mission-and-objectives.

Pedicat. „Monographics.” Dostęp 26.08.2019. https://www.padicat.cat/en/search-and-discover/monographics.

Schostag, Sabine, i Eva Fønss-Jørgensen. “Webarchiving: Legal deposit of internet in Denmark: a curatorial perspective.” Microform & Digitization Review 41, nr 3-4 (2012): 110–120.

Spaniol, Marc, Dimitar Denev, Arturas Mazeika, Gerhard Weikum, i Pierre Senellart. „Data Quality in Web Archiving”. W WICOW '09 Proceedings of the 3rd workshop on Information credibility on the web, 19–26. Nowy Jork: ACM Press, 2009. https://doi.org/10.1145/1526993.1526999.

Summers, Ed, i Ricardo Punzalan. „Bots, Seeds and People: Web Archives as Infrastructure”. W Proceedings of the 2017 ACM Conference on Computer Supported Cooperative Work and Social Computing - CSCW ’17, 821–834. Portland, Oregon, USA: ACM Press, 2017. https://doi.org/10.1145/2998181.2998345.

The British Library. „UK Web Archive”. Dostęp 26.08.2019. https://www.bl.uk/collection-guides/uk-web-archive.

The National Archives. „UK Government Web Archive”. Dostęp 26.08.2019. http://www.nationalarchives.gov.uk/webarchive/.

The National Archives, Washington D.C. „Congressional & Federal Government Web Harvests.” Dostęp 26.08.2019. https://www.webharvest.gov/.

Thouvenin, Florent, Peter Hettich, Herbert Burkert, i Urs Gasser. Remembering and Forgetting in the Digital Age. T. 38. Law, Governance and Technology Series. Cham: Springer International Publishing, 2018. https://doi.org/10.1007/978-3-319-90230-2.

Trove. „ Australian Web Archive.” Dostęp 26.08.2019. https://trove.nla.gov.au/website.

UK Web Archives. „Topics and Themes.” Dostęp 26.08.2019. https://www.webarchive.org.uk/

en/ukwa/collection.

UNT Libraries. „CyberCemetery Home.” Dostęp 26.08.2019. https://govinfo.library.unt.edu/.

Vernalte, Francisca P. , i Sonia M. Maciá. „Capturing the Basque Web.” Dostęp 26.08.2019. http://eprints.rclis.org/13164/1/EN_Lida_paper_Ondarenet_APA.pdf.

Web Archive Singapore. „Frequently asked questions.” Dostęp 26.08.2019. http://eresources.nlb.gov.sg/webarchives/faq.

Web Archive Singapore. „Special collections.” Dostęp 26.08.2019. http://eresources.nlb.gov.sg/webarchives/special-collection.

„Web Archiving Project (WARP)”. Dostęp 26.08.2019. http://warp.da.ndl.go.jp/?_lang=en.

„Wikimedia Foundation Collections.” Dostęp 26.08.2019. https://archive.org/details/

wikimediadownloads?tab=collection.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.


ISSN print  1895-9075
ISSN online 2544-5685

Partnerzy platformy czasopism