Brygadowe Koło Młodych „Pogoń” w materiałach aparatu bezpieczeństwa PRL

Renata Maria Żegunia

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/AE.2017.023

Abstrakt


THE BRYGADOWE KOŁO MŁODYCH “POGOŃ” IN THE DOCUMENTS OF THE SECURITY APPARATUS OF THE POLISH PEOPLE’S REPUBLIC

 

The Brygadowe Koło Młodych (Brigade Youth Club) “Pogoń”, founded in London by Zygmunt Czarnecki, was one of the most important military organizations in the Polish diaspora in Great Britain. Established after the Second World War in order to fight for the restoration of Polish independence, it anticipated the outbreak of the Third World War. Intelligence and counterintelligence operations concerning the “Pogoń” were conducted by the secret service of the Polish People’s Republic. In the archives of the Institute of National Remembrance there are documents revealing the nature of such operations from the mid-1950s to mid-1960s. The secret service was particularly interested in the leadership of the “Pogoń” and the organization’s most active members, especially those involved in training.

 


Słowa kluczowe


KEY WORDS: Zygmunt Czarnecki; Feliks Humiecki; secret service; Polish People’s Republic; third world war; Polish diaspora in Great Britain.

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej.

W. Bagieński, Wywiad cywilny Polski Ludowej w latach 1945–1961, t. 2, Warszawa 2017;

B. Czarnecki, Zaczynać na nowo, http://pown_pogon_.org/Wiadomości_%2802%29_Zaczynac_ na_nowo.html, [dostęp: 25 października 2017];

Z. J. Czarnecki, Moja walka o zgodę. Fakty i dokumenty, Londyn 1967;

—, Polska wojna w trzeciej światowej, Londyn 1950 (przedruk: Pressje 2012 t. 30/31);

A. Dobroński, Brygadowe Koło Młodych „Pogoń”, [w:] II Korpus Polski w kampanii włoskiej i losy jego żołnierzy w wojnie, red. J. Smoliński, K. Piwowarska, Warszawa 2008;

A. Dziuba, Kwestia wiarygodności akt agenturalnych. Refleksje po analizie akt 150 tajnych współpracowników aparatu bezpieczeństwa w województwie śląskim i katowickim z lat 1945–1956, [w:] W kręgu „teczek”. Z badań nad zasobem i funkcjami archiwum Instytutu Pamięci Narodowej, red. J. Bednarek, J. Perzyna, Łódź–Toruń 2006;

Katalog osób „rozpracowywanych” przez organa bezpieczeństwa państwa komunistycznego, https://katalog.bip.ipn.gov.pl/informacje/87367 [dostęp: 4 maja 2018];

Księga dziejów 7 Pułku Ułanów Lubelskich im. generała Kazimierza Sosnkowskiego, red. J. Smoleński i M. W. Żebrowski, Londyn 1969;

G. Ostasz, Brygadowe Koło Młodych „Pogoń” — wychodźcza podchorążówka, Prace Historyczno-Archiwalne 2008 t. 20;

T. Piesakowski, Brygadowe Koło Młodych „Pogoń”, Mars 2000 t. 9;

—, Brygadowe Koło Młodych „Pogoń” — paramilitarna jednostka, [w:] Materiały do dziejów polskiego uchodźstwa niepodległościowego, t. 2: Mobilizacja uchodźstwa do walki politycznej 1945–1990, red. L. Kliszewicz, Londyn 1995;

Polska emigracja polityczna. Informator, Warszawa 2004 (reprint publikacji Polska emigracja polityczna. Informator, Warszawa sierpień–wrzesień 1962);

J. A. Radomski, Demobilizacja Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie w latach 1945–1951, Kraków 2009;

W. Rodak, Tajna Polska Armia na III wojnę światową. Historia Pogoni, Nasza Historia, 22.03.2018, https://www.naszahistoria.pl/polska/a/tajna-polska-armia-na-iii-wojne-swiatowa -brygadowe-kolo-mlodych-pogon,13026442 [dostęp: 4 kwietnia 2018];

J. Smoliński, Koncepcje odtwarzania PSZ na Zachodzie oraz aktywności wojskowej, [w:] Polskie Siły Zbrojne po II wojnie światowej. Klęska zwycięzców, red. J. Smoliński, Warszawa 2016;

Statut Brygadowego Koła Młodych „Pogoń”, Pogoń 1950 nr 1;

K. Tarka, Na celowniku tajnych służb. Sprawa Aleksandra Demideckiego-Demidowicza, Archiwum Emigracji. Studia – Szkice – Dokumenty 2014 z. 1–2 (20–21);

R. Terlecki, Walka wywiadów, czyli rozpracowanie pułkownika Bąkiewicza, [w:] Aparat bezpieczeństwa wobec emigracji politycznej i Polonii, red. R. Terlecki, Warszawa 2005;

K. Wasilewski, Kto chciał III wojny światowej?, Przegląd 2014 nr 15;

A. Zaćmiński, Emigracja polska w Wielkiej Brytanii wobec możliwości wybuchu III wojny światowej 1945–1954, Bydgoszcz 2003;

R. Zapart, Brygadowe Koło Młodych „Pogoń”. Następcy I Kadrowej i Legionów Józefa Piłsudskiego, Biuletyn Instytutu Pamięci Narodowej 2008 nr 5–6;

—, Polska w środkowoeuropejskich koncepcjach Zygmunta Czarneckiego. Emigracyjna myśl polityczna okresu „zimnej wojny”, Studia Polonijne 2012 t. 33;

R. Ziobroń, Historia żołnierza tułacza: działalność emigracyjna generała Władysława Bortnowskiego, Rzeszów 2009.








ISSN 2084-3550 (print)
ISSN 2391-7911 (online)

Partnerzy platformy czasopism