https://apcz.umk.pl/TSP-W/issue/feed Toruńskie Studia Polsko-Włoskie 2022-05-21T10:35:07+02:00 Zbigniew Witkowski zbywit@law.uni.torun.pl Open Journal Systems https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38435 La pedagogia del paesaggio. La poesia-stlanik di Fabio Pusterla 2022-05-21T10:02:20+02:00 Alessandro Baldacci baldacci_alessandro@yahoo.it <p>This article explores the interest of Fabio Pusterla's poetry for the representation of the landscape, as well as the constant ecological attention that is revealed within his texts. In particular, it is shown how the representation of nature presents anti-idyllic characteristics and, at the same time, embodies a pedagogical value and resistance that assimilates nature to the profound reasons of poetry. The essay focuses on the symbolic and "political" value that Pusterla entrusts to trees and plants as witnesses of a moral and civil tension that feeds the privileged dialogue between ecology and lyric in contemporaneity.</p> 2022-05-21T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2021 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38436 Zagadnienie włoskości w dawnej literaturze artystycznej na przykładzie Il libro dell’arte Cennina Cenniniego 2022-05-21T10:13:13+02:00 Anna Klimkiewicz anna.klimkiewicz@uj.edu.pl <p>Tradycja włoskiej literatury artystycznej bierze początek od Cennina Cenniniego, którego traktat <em>Il libro dell’arte</em> jest jednym z pierwszych przykładów rozprzestrzeniania się kultury włoskiej na świecie. Niniejszy artykuł podejmuje kwestię włoskości, której ślady odnajdujemy w tekście Cennina.&nbsp; Przegląd włoskich wydań tego dzieła oraz jego europejskich przekładów wskazuje, w jaki sposób zmieniała się recepcja włoskiego malarstwa w XIV wieku i daje obraz kluczowych problemów, będących tematem polemik wokół nowoczesnego charakteru twórczości artystycznej wieku XV i XVI, ze szczególnym podkreśleniem kwestii malarstwa olejnego. Zagadnienie włoskości traktatu rozpatrywane jest również z językowego punktu widzenia, a kluczowe spostrzeżenia odnosi się do tez, zawartych w <em>Le vite</em> Giorgia Vasariego.</p> 2022-05-21T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2021 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38437 Representation of Italy between landscape and cultural heritage. 2022-05-21T10:23:12+02:00 Domenica Elisa Cicala domenica.cicala@ku.de <p>This paper proposes to investigate how Italy is represented in a selection of textbooks and workbooks used in teaching Italian as a foreign language in German-speaking areas. After an introduction about the functions that can be attributed to the use of images, it focuses on concrete examples of activities and aims to analyze their didactic objectives as well as social and cultural aspects of the “Belpaese” that are depicted as representative.</p> 2022-05-21T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2021 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38438 Problems in translating complex lexemes into Italian legal language 2022-05-21T10:35:07+02:00 Verónica Del Valle Cacela veronica.delvallecacela@mail.umcs.pl <p>The legal language is characterized by a complex lexicon about which we can find a lot of studies. Unfortunately, there are still few of them focused on the difficulties of complex expressions, understood as «collocations» or «multiword expression patterns» in specialized languages. With this article, our goal is to discuss about the differences between these two types of expressions, as well as underlining their presence in the Italian standard language but also in the legal one, as they may cause considerable difficulties for the legal translator in her professional activity</p> 2022-05-21T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2021 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38249 Od Redaktorów 2022-05-05T11:35:52+02:00 Maciej Serowaniec mserowaniec@umk.pl 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2022 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38222 Ricordo di Stanislao Augusto Morawski 2022-05-04T17:39:37+02:00 Gian Candido De Martin gdemartin@luiss.it <p>I promotori italiani e polacchi del Colloquio di Mragowo, i cui atti vengono pubblicati in questo volume hanno convenuto di ricordare in questa occasione il Dottor Stanislao A. Morawski, benemerito intellettuale italo-polacco, scomparso a Roma a 97 anni il 23 dicembre 2019, dopo una vita intensa ed operosa dedicata in larga misura a sviluppare iniziative significative di polacchi lontani dalle madrepatria, ma desiderosi di mantenere rapporti culturali con il mondo delle loro origini.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2021 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38223 Stanisław August Morawski w mojej pamięci 2022-05-04T17:54:11+02:00 Zbigniew Witkowski zbywit@umk.pl <p>Dzisiaj z wdzięcznością dedykujemy pamięci Doktora Stanisława Augusta Morawskiego kolejny tom kolokwium prawniczego polsko-włoskiego, odbytego w Mrągowie, pięknym mieście na Mazurach. Kolokwium, którego idea powstała przy Jego udziale i które, obok licznych Jego osiągnięć w Polsce i w Italii, stanowi kolejne dzieło przynoszące powszechny pożytek.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2021 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38219 Tryb zmiany konstytucji polskich z 1921 i 1935 r. – geneza, interpretacja, praktyka 2022-05-04T16:57:53+02:00 Andrzej Szmyt aszmyt50@wp.pl <p>W styczniu 1919 r. odbyły się wybory do Sejmu Ustawodawczego, którego naczelnym zadaniem było przygotowanie i uchwalenie konstytucji. Konstytucja została ostatecznie uchwalona przez Sejm Ustawodawczy w dniu 17 marca 1921 r., stąd przeszła do historii jako Konstytucja marcowa. Duży wpływ na rozwiązania konstytucyjne wprowadzone do polskiej ustawy zasadniczej miały wzorce francuskiej konstytucji z roku 1875. Konstytucja wprowadzała system parlamentarno-gabinetowy. Nowelizacja konstytucji dokonana w sierpniu 1926 r. była odpowiedzią na krytykę dotychczasowego modelu konstytucyjnego i zmierzała do zwiększenia kompetencji władzy wykonawczej. Konstytucja marcowa została ostatecznie zastąpiona przez nową ustawę konstytucyjną z 23 kwietnia 1935 r. Nowa ustawa zasadnicza, zwana Konstytucją kwietniową, była wyrazem dążenia obozu rządowego do dalszego wzmocnienia władzy wykonawczej i centralizacji kluczowych kompetencji w urzędzie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Niniejszy artykuł ma na celu przedstawienie procedur zmian ustawy zasadniczej przyjętych w polskich konstytucjach okresu międzywojennego.</p> 2021-12-29T00:00:00+01:00 Prawa autorskie (c) 2021 Andrzej Szmyt https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38220 The Albertine Statute and the ‘paradox of reforms’: brief notes on the evolution of a “perpetual and irrevocable” Charter 2022-05-04T17:19:08+02:00 Piero Gambale gambalepiero@gmail.com <p>The article briefly examines the traditional characteristics of the ‘Albertine Statute’ as a constitutional charter, ‘perpetual and irrevocable’; subsequently, it highlights how the Albertine Statute will activate various evolutionary phases, despite its formal ‘fixity’ and the absence of its institutional legitimacy: in fact, in its adoption process there was an explicitly political pact between the Crown and the whole liberal movement. The ‘form of government’ and its evolutions – according to the Author – represent a possible ‘key’ to identify some ‘seasons’ of the statutory charter: so in the article, at the beginning of the statutory phase, it is argued that there was a ‘season’ undoubtedly a logic of functioning as a monarchical-constitutional in which the will of the King prevails in the political-institutional situations. The second ‘season’ of the form of government evolves towards the parliamentary model, only partially realized through the consolidation of the Legislative but rather through a strengthening of the Executive under the dual aspect of organization and regulatory instruments adopted. In conclusion, the article highlights how the ‘seasons of the Albertine Statute’ are not linear but identifiable through a kind of ‘stop and go back’.</p> 2021-12-29T00:00:00+01:00 Prawa autorskie (c) 2021 Piero Gambale https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38221 The “flexibility” of the Albertine Statute and the Fascist Regime 2022-05-04T17:39:16+02:00 Antonio La Spina alaspina@luiss.it <p>The Statuto of the Kingdom of Sardinia, granted in 1848, did not provide for any procedure for its reform. Hence, it is usually maintained that ordinary legislative proceedings were sufficient in order to modify the original text. Nevertheless, innovations of the utmost importance took place without any formal act of approval. Sometimes they went far beyond the provisions of the Statuto. At other times they actually went so far as to contradict some of them, affecting essential issues. Therefore, the original text became part of a fuzzy, yielding and moldable de facto constitutional order. This generated many remarkable and undesirable consequences. When fascism seized power in the 1920s, the Italian political system experienced a deep shock. However, this was deemed compatible with the de facto constitution, as previously modelled and applied by the relevant Italian political actors, above all the monarchy. Then the fascist rulers aimed at further alterations, which proved devastating for liberal principles and representative institutions, but they were keen to enact them through formal acts of legislation. By doing so, they were paying token allegiance to the Statuto. Had the fascist era lasted more than it actually did, according to the intentions it professed maybe it might have managed to turn the Italian political system into a totalitarian regime. The way the Statuto and its reform had been conceived in pre-fascist Italy and the role played by the monarchy during the fascist era are also relevant in this regard.</p> 2021-12-29T00:00:00+01:00 Prawa autorskie (c) 2021 Antonio La Spina https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38224 Reformy konstytucyjne w Polsce po 7 kwietnia 1989 r. 2022-05-04T18:00:13+02:00 Anna Rytel-Warzocha ania-rytel@wp.pl <p>Wydarzenia polityczne końca lat 80. oraz wyniki negocjacji Okrągłego Stołu wymagały formalnego potwierdzenia w Konstytucji, co zdecydowano się uczynić poprzez fragmentaryczne nowelizacje obowiązującej wówczas Konstytucji z 1952 r. W pierwszych latach transformacji ustrojowej 1989–1991 uchwalonych zostało siedem ustaw nowelizujących Konstytucję, z czego dwie pierwsze miały szczególne znaczenie. Na mocy noweli kwietniowej z 1989 r. przywrócony został m.in. urząd Prezydenta jako głowy państwa oraz Senat, jak również powołano Krajową Radę Sądownictwa jako organ chroniący niezawisłość sędziów i niezależność sądów. Natomiast nowela grudniowa z 1989 r. wpisała do Konstytucji podstawowe zasady ustrojowe, takie jak zasada demokratycznego państwa prawnego, sprawiedliwości społecznej, pluralizmu politycznego, wolności działalności gospodarczej i ochrony własności. Obecna Konstytucja z 1997 r. została znowelizowana jedynie dwukrotnie – w 2006 r. w odniesieniu do ekstradycji obywatela polskiego (art. 55 ust. 3) oraz w 2009 r. w odniesieniu do biernego prawa wyborczego (art. 99 ust. 3). Jak pokazują doświadczenia ustrojowe po 2015 r., procedura zmiany Konstytucji RP określona w art. 235 jest niezwykle trudna, co doprowadziło do sytuacji, w której jest ona omijana, a treść przepisów konstytucyjnych zmieniana jest przez przepisy ustawowe.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2021 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38225 The constitutional revisions in Italy from 1948 to the present day 2022-05-04T18:10:11+02:00 Marco di Folco mdifolco1973@gmail.com <p>This report has the aim of offering a picture of principal constitutional revisions carried out in Italy under republican Constitution, and of the most important among those that have been tried but not finalized, using as a reading key the principal interpretative problems posed by art. 138 Cost. The first question is about the systematic setting of the act named “constitutional revision law” in respect of the category of the “other constitutional laws”, also textually mentioned in the said constitutional provision. It is controversial if this difference has prescriptive or merely descriptive value. According to the first theory, supported by a prestigious but minor doctrine, only the constitutional revision laws could permanently amend the text of the Chart, while other constitutional laws would not be allowed to introduce implied changes. Under this respect, the objective pursued here is putting into light which one of this two perspective has been followed in practice. Then, on the field of contents, the praxis analysis will be led taking into consideration the vexata quaestio whether organic constitutional reforms are allowed or not, assuming that constitutional changes must be limited to punctual amendments. Once that the distinction between the two hypotheses has been clarified, which is really not easy because of some uncertain points, we will try to put into one or the other the main constitutional revisions carried out or attempted in republican history. In the debate on this theme, a particular relevance is attributed to the possibility of applying to constitutional referendum the limit about the necessary homogeneity of the question posed to electoral body in order to preserve the freedom of vote protected by art. 48 Cost., as indicated by the Constitutional court for abrogative referendum; which for someone would imply the prohibition of organic constitutional reforms or the need to create separate homogeneous questions for the referendum on different parts of the constitutional revision law approved by the Parliament. As for the making process of constitutional revision laws, the attention will focus mainly on the possibility of introducing procedures that derogate the one described in art. 138 Cost. basing on ad hoc constitutional laws regularly approved following the cited article. On that point, it will be shown, in the framework of not univocal outputs of doctrinal reflection, if and to what extent in the republican history there have been revisions or revision’s attempts based on derogative procedural disciplines.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2022 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38226 Zjawisko priorytetów konstytucyjnych jako przykład tzw. zmiany nieformalnej konstytucji 2022-05-04T18:18:48+02:00 Dorota Lis-Staranowicz staran@uwm.edu.pl Kamila Doktór-Bindas kamdok@kul.lublin.pl <p>Celem artykułu jest przedstawienie zjawiska priorytetów konstytucyjnych jako przykładu tzw. zmiany nieformalnej konstytucji. Przez priorytety konstytucyjne rozumiemy proces ustalania lub przyznawania pierwszeństwa jednym normom konstytucyjnym (przepisom konstytucyjnym) oraz wyznaczania podrzędnego znaczenia – innym normom konstytucyjnym. Priorytety konstytucyjne nie są stałe, stanowią one odpowiedź na pojawiające się problemy społeczne i gospodarcze, a także polityczne (kontekst sytuacyjny). Podążają za zmieniającą się rzeczywistością i mają wpływ na treść oraz rozumienie przepisów konstytucji. „Zamiana” priorytetów konstytucyjnych może się odbywać w sposób pełzający, tj. przez stopniowe przeobrażenia państwa (np. ochrona środowiska i zrównoważony rozwój), lub w sposób natychmiastowy jako reakcja na poważne zagrożenie dla państwa i jego obywateli.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2022 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38227 The perspectives for reforming the Italian Constitution: methodological remarks 2022-05-04T18:30:23+02:00 Elena Griglio egriglio@gmail.com <p>The contribution analyses the main perspectives of reform of the Italian Constitution, in an attempt to highlight the wealth of methodological approaches that have characterised the debate on constitutional revision and its historical developments. The historical perspective clearly shows the difference between organic and ad hoc revisions and between special and ordinary revision procedures. This overview confirms the variety of reform strategies pursued, setting them in their political and institutional context and considering their connection with referendums. Focusing on the &nbsp;2020 constitutional reform on &nbsp;the reduction of the number of parliamentarians, the contribution assesses how an apparently „punctual” reform &nbsp;may open up to consequences of great impact on the relationship of the two Houses both with the electorate and with the Government. The interaction with the electoral reform and the parliamentary rules of procedure demonstrate how the implementation process that follows a constitutional reform plays a decisive role in defining its shape and scope. Major or minor reforms should not be measured so much in the number of constitutional articles amended as in the overall capacity to support the constitutional change with &nbsp;legislative implementation, interpretation and the modification of existing practices.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2022 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38228 The constituent phase: the origins of Article 138 of the Constitution 2022-05-04T18:52:32+02:00 Donatella Morana morana@uniroma2.it <p>The paper analyses the main issues that were tackled by the Constituent Assembly while devising article 138 of the Italian Constitution, which regulates the constitutional amendment process. After a brief analysis of the different positions that emerged during the debate, all united by a desire to “reinforce” the Constitution (i.e., to make it rigid), two important issues are examined. The first one regards the search for an amendment procedure that could reconcile the existing need for stability and continuity of the constitutional architecture, on the one hand, and the desire for renewal that could arise, on the other, in order to create a constitutional system that would be capable of matching social change. The various solutions for “reinforcing” constitutional amendment procedures that were considered by the Assembly are examined, along with their sets of problems, specifically in light of the subsequent implementation of article 138. The second one concerns the nature and the distinct meaning of the constitutional referendum as part of the constitutional amendment process, in the context of a broader debate on introducing direct democracy tools within legal systems based on representative democracy. Lastly, the paper focuses on the distinction between “laws amending the Constitution” and “other constitutional laws”, which is made in the first paragraph of article 138, investigating the meaning of said distinction in the system of sources and the different views on the topic that have emerged in the doctrinal debate.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2022 Donatella Morana https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38241 The “due process” of constitutional revision: which guidance from Europe? 2022-05-05T10:16:33+02:00 Cristina Fasone cristinafasone@gmail.com <p>Niniejszy artykuł dotyczy wpływu wywieranego przez Radę Europy, zwłaszcza przez Komisję Wenecką, oraz Unię Europejską na procedury zmiany konstytucji, ze szczególnym uwzględnieniem Włoch, państwa założycielskiego obu organizacji. We wstępie omówiono problematykę trudnej równowagi między sztywnością a elastycznością demokratycznych konstytucji, dobrze zilustrowaną przez debatę akademicką oraz Raport Komisji Weneckiej w sprawie poprawek konstytucyjnych z 2010 r. (CDL-AD(2010)001). W artykule rozważono także, jakie standardy europejskie zostały ustanowione, zwłaszcza przez Komisję Wenecką, w celu zaprojektowania skutecznej i zgodnej z prawem procedury zmiany konstytucji oraz czy włoskie przepisy konstytucyjne i praktyka dostosowały się do nich. Ponadto rozważono wpływ uczestnictwa Włoch w Radzie Europy i Unii Europejskiej na treść poprawek przyjętych do włoskiej konstytucji. Argumentuje się, że co najmniej od połowy XX w. procedury poprawek konstytucyjnych nie mogą być już traktowane jako zjawiska czysto narodowe. W coraz większym stopniu kierują się one standardami ustalonymi na poziomie ponadnarodowym, zwłaszcza przez Komisję Wenecką, wynikającymi z europejskiego wspólnego dziedzictwa konstytucyjnego. Wpływ ten wywierany jest zarówno na płaszczyźnie proceduralnej, określającej to, co można nazwać „należytym procesem” rewizji konstytucyjnej, jak i na płaszczyźnie bardziej merytorycznej.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2022 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38242 Klauzula wieczysta – realny czy tylko iluzoryczny sposób ochrony konstytucyjnej tożsamości państwa? 2022-05-05T10:30:16+02:00 Maciej Serowaniec mserowaniec@umk.pl Zbigniew Witkowski zbywit@umk.pl <p>Klauzule wieczyste można zdefiniować jako przepisy konstytucyjne lub zasady konstytucyjne, które nie podlegają zmianom. Klauzule wieczyste należy postrzegać zatem jako ochronę rdzenia podstawowych zasad konstytucyjnych, a tym samym pozostawienie miejsca na ewolucyjną interpretację tych zasad. Dlatego też klauzule te funkcjonują jako bariery lub „linie ograniczające” dla zmian konstytucji. Według doktryny prawa konstytucyjnego klauzule wieczystości mogą aspirować do ochrony dwóch rodzajów wartości, służących jako fundamenty tożsamości konstytucyjnej państwa. W pierwszej grupie przepisy niemodyfikowalne chronią takie wartości uniwersalne jak demokracja, naturalne i niezbywalne prawa człowieka czy zasada państwa prawnego. Natomiast zasady z drugiej grupy chronią wartości specyficzne, odzwierciedlające szczególne cechy charakterystyczne tożsamości konstytucyjnej danego państwa. Należą do nich m.in. federalizm, rola religii w państwie czy zasada podziału władz. Analiza przepisów konstytucyjnych oraz orzecznictwa sądów konstytucyjnych powinna pozwolić odpowiedzieć na pytanie, czy klauzule wieczyste są realnym, czy tylko iluzorycznym sposobem ochrony tożsamości konstytucyjnej państwa.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2022 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38243 Implicit and explicit “European clauses” in the Italian Constitution 2022-05-05T10:48:13+02:00 Nicola Lupo nilupo@gmail.com <p>The contribution analyzes the links between the Italian Constitution and the process of European integration, which are generally outlined by what are called “European clauses”: the constitutional provisions – contained in the original text of the Constitution of the Member States or introduced later – which, with very varied formulas, allow or require the accession to the European Union, possibly setting limits and conditions to future stages of the process of European integration. To this end, a large part of the contribution is devoted to the analysis of the provision that has functioned as an “implicit and general” European clause: namely, article 11 of the Italian Constitution. The contribution retraces its origins, in the Constituent Assembly and in the light of the fascist experience, its multiple (but closely) connected contents and, above all, the interpretation of this article that has been affirmed, since the 1950s, in order to implement in Italy the Treaties establishing the European Communities. It also takes into account the consultative referendum held in 1989 and the constitutional revisions approved subsequently, which introduced specific and explicit references to the European Union (the most important of which in articles 81, 97, 117 and 119 of the Constitution), albeit without ever replacing the general clause in article 11 and its crucial role. It is argued that the use of article 11 of the Constitution as an „implicit and general European clause”, although originally due to peculiar historical and political circumstances, has represented a crucial and now foundational junction in the evolution of the Italian Constitution. The openness to international organizations aimed at promoting peace and justice among nations and the necessity of the consequent limitations of sovereignty have allowed Italy to figure among the promoters of the various phases of European integration; and the Republican Constitution to evolve, over more than seventy years, in full coherence with its founding values, for the most part without the need to resort to constitutional revisions.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2022 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38244 Dwoisty charakter ontologii konstytucyjnej z perspektywy czystej teorii prawa. 2022-05-05T10:56:38+02:00 Iwona Wróblewska i_wroblewska@umk.pl Wojciech Włoch wloch@umk.pl <p>Przedmiotem artykułu jest zagadnienie polityczności konstytucji i jej naukowego opisu z punktu widzenia czystej Kelsenowskiej teorii prawa. Proponujemy w nim tezę, że choć polityczność nie jest przedmiotem poznania prawniczego, to jest ona koniecznym warunkiem ontologii konstytucji. Zgodnie z tą teorią poznanie i opis konstytucji (metaforycznie mówiąc: jej epistemologia) odnoszą się do treści obowiązujących norm, jej ontologia zaś składa się z dwóch elementów: upoważnienia prawnego i woli politycznej. Ontologia konstytucji ma dwojaki charakter: po pierwsze, jej powstanie i skuteczność opierają się przede wszystkim na woli twórcy konstytucji oraz na woli podmiotów stosujących konstytucję (aspekt polityczny); po drugie, jej obiektywnie obowiązująca ważność zakłada posiadanie przez twórcę konstytucji normatywnego upoważnienia do jej ustanowienia (aspekt prawny). Uwzględnienie przez czystą teorię prawa tego, co polityczne na poziomie ontologicznym, jest równoczesne z całkowitym usunięciem go z pola epistemologicznego. Konsekwencją takiego oczyszczenia pola poznawczego jest, po pierwsze, uzależnienie opisu od warunku skuteczności, czyli ostatecznie od aktów woli podmiotów wykonujących funkcje organów państwowych, a po drugie, „bezbronność” w przypadku stwierdzenia przez badacza prawa niezgodności treściowej między konstytucją a aktami jej stosowania.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2022 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38245 Perspektywy i kierunki pożądanych zmian Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ze szczególnym uwzględnieniem samorządu terytorialnego 2022-05-05T11:05:46+02:00 Stanisław Bułajewski stabul1@wp.pl Monika Giżyńska monia_s1@wp.pl <p>Artykuł dotyczy perspektyw i kierunków ewentualnych zmian obowiązującej Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ze szczególnym uwzględnieniem samorządu terytorialnego. Autorzy rozważają zakres postulowanych zmian i szukają odpowiedzi na pytanie, czy istnieje potrzeba dokonania w Polsce zmiany (nowelizacji) ustawy zasadniczej lub jej rewizji bądź uchwalenia nowej konstytucji.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2022 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38246 Harmonizacja prawa krajowego państw członkowskich UE a konieczność zmiany Konstytucji RP z 2 kwietnia 1997 r. 2022-05-05T11:15:31+02:00 Dobrochna Ossowska-Salamonowicz dobrochna.ossowska@gmail.com Bogna Przybyszewska-Szter bogna.szter@gmail.com <p>Przedmiotem rozważań niniejszego opracowania jest kwestia konsekwencji wprowadzenia do porządku prawnego Rzeczypospolitej Polskiej przepisów decyzji ramowej w sprawie Europejskiego Nakazu Aresztowania, w tym relacji tych przepisów do konstytucyjnego zakazu ekstradycji obywateli polskich. W ocenie Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego przy Ministrze Sprawiedliwości wynika z tego, że implementacja decyzji ramowych przez państwo członkowskie podlega tym samym regułom i zasadom, co implementacja dyrektyw przez państwo członkowskie. Państwo członkowskie nie może usprawiedliwiać niewdrożenia dyrektywy prawem wewnętrznym (w tym przepisami konstytucyjnymi). Kwestia skutków decyzji ramowej nie jest jednak bezpośrednio związana z wdrożeniem (implementacją) tej decyzji przez państwo członkowskie, gdyż dotyczy procesu stosowania prawa unijnego przez sądy państwa członkowskiego. Stwierdzenie, że decyzja ramowa nie ma skutku bezpośredniego, nie ma zatem znaczenia dla oceny zgodności polskich przepisów wprowadzających Europejski Nakaz Aresztowania z przepisami Konstytucji RP. W konsekwencji kwestia implementacji ENA może być właściwie rozwiązana w drodze zmiany Konstytucji RP.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2022 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38247 O potrzebie zmiany zakresu postępowania dowodowego w sprawach sądowoadministracyjnych 2022-05-05T11:27:08+02:00 Marta Kopacz marta.kopacz@uwm.edu.pl <p>Celem artykułu jest wskazanie argumentów przemawiających za zmianą obecnego zakresu postępowania dowodowego w sprawach sądowoadministracyjnych. Postępowanie dowodowe przeprowadzane w tych sprawach nie ma charakteru samoistnego. Podstawę faktyczną orzekania przez sądy administracyjne stanowią bowiem akta administracyjne sprawy, które organ administracji przekazuje sądowi wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę. Natomiast postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym służy jedynie weryfikacji kompletności materiału dowodowego zgromadzonego w tych aktach oraz prawidłowości opartych na nich ustaleń organu w zakresie stanu faktycznego. Aktualny stan prawny jest jednak niewystarczający do osiągnięcia tego celu. W artykule zaproponowano kierunki zmian w tym zakresie. Dostrzeżono potrzebę wyodrębnienia rozdziału poświęconego postępowaniu dowodowemu. Postulowano także poszerzenie zakresu tego postępowania, a ponadto dopuszczenie możliwości przeprowadzenia dowodu uzupełniającego z dokumentu także poza rozprawą.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2022 https://apcz.umk.pl/TSP-W/article/view/38250 The Italian “constitutional identity” in the European composite constitution 2022-05-05T11:40:08+02:00 Giovanni Piccirilli gpiccirilli@luiss.it <p>The concept of "constitutional identity" is not an original elaboration of Italian constitutionalism. Indeed, its recent use during the so-called the Taricco saga confirms that the interaction between the Italian and the European constitutional systems involves not only a progressive legal integration, but also an osmosis between the fundamental conceptual categories. Before the entry into force of the Lisbon Treaty (i.e. the moment in which the concept of constitutional identity of the EU MS is affirmed) the case law of the Italian Constitutional Court had made reference to “constitutional identity”, but in completely different contexts and with a completely domestic meaning (see decisions nos. 203/1989 and 262/2009). Differently, order n. 24/2017 puts art. 4(2) TEU in continuity with the counter-limits doctrine, according to a vision that appears to be far more cooperative than constitutional courts of other MS. Finally, Italian approach to the topic has been recently labelled as “seductive”, emphasizing its relational nature. This interpretation further confirms the contribution of the Italian Constitutional Court to the elaboration principle of “openness” as a core part of the national constitutional identity.</p> 2022-05-05T00:00:00+02:00 Prawa autorskie (c) 2022