Ocena wybranych parametrów stanu zapalnego u chorych z udarem krwotocznym - Rajewski, Piotr; Wiśniewski, Adam; Nowaczewska, Magdalena (Pielęgniarstwo Neurologiczne i Neurochirurgiczne, 2023)
Wstęp. W ostrej fazie udaru mózgu zaobserwować można rozwój stanu zapalnego w obrębie ogniska udarowego. W związku z powyższym w odpowiedzi na proces zapalny w mózgu, dochodzi do reakcji zapalnej we krwi obwodowej. Cel. Celem pracy była ocena parametrów stanu zapalnego we krwi obwodowej w grupie chorych z udarem krwotocznym. Materiał i metody. Do badania włączono 64 chorych z udarem krwotocznym hospitalizowanych w Centrum Udaru Mózgu Kliniki Neurologii Szpitala Uniwersyteckiego nr 1 w Bydgoszczy. Typ i lokalizację udaru weryfikowano badaniem KT głowy wykonywanym w pierwszej dobie hospitalizacji. W pierwszej dobie udaru wraz z rutynowymi badaniami laboratoryjnymi oznaczano poziom CRP1, WBC1, PCT, OB oraz fibrynogenu1. Badanie poziomu CRP2, WBC2 i fibrynogenu2 powtarzano w 14 dobie udaru. Z badania wyłączono pacjentów z infekcją. W analizie zastosowano nieparametryczne metody statystyczne: test Manna–Whitneya, test Kruskala–Wallisa oraz współczynnik korelacji Spearmana. Wyniki. U większości chorych stwierdzono podkorową lokalizację ogniska krwotocznego. Zarówno wyjściowe, jak i kontrolne wartości CRP i WBC przekraczały zakres normy laboratoryjnej. Nie stwierdzono istotnych statystycznie różnic pomiędzy wyjściowymi i kontrolnymi wartościami CRP i WBC, natomiast kontrolny poziom fibrynogenu był istotnie wyższy od wartości wyjściowych (p<0,041). Pacjenci, którzy zmarli oraz osoby z zaburzeniami przytomności mieli istotnie statystycznie wyższe wartości parametrów stanu zapalnego (z wyjątkiem OB, PCT i FIBR1) w porównaniu z chorymi, którzy przeżyli i byli przytomnymi. Wnioski. W naszym badaniu obserwowaliśmy istotny wzrost poziomu fibrynogenu po 14 dniach od początku udaru. Dodatkowo kontrolny poziom fibrynogenu korelował z wielkością ogniska krwotocznego i stanem klinicznym chorych. Niezbędne jest dalsze prowadzenie badań w tym obszarze. (PNN 2023;12(1):3–8)