Badanie profesjonalnej gotowości nauczycieli do pracy z dziećmi wykazującymi zachowania dewiacyjne - MUKHTAROVA, Shakira; BAIMUKANOVA, Marzhangul; BARIKOVA, Alyona (Labor et Educatio, 2025)
Niniejszy artykuł podejmuje problem gotowości zawodowej nauczycieli do pracy z dziećmi przejawiającymi zachowania dewiacyjne. Znaczenie tego zagadnienia wynika ze wzrostu różnych form zachowań dewiacyjnych wśród dzieci i młodzieży. Celem badania jest identyfikacja psychologicznych i pedagogicznych uwarunkowań rozwoju gotowości nauczycieli do zarządzania zachowaniami dewiacyjnymi. Stan wiedzy na temat problemu dewiacji został przedstawiony w oparciu o podejście interdyscyplinarne. W badaniu zastosowano kilka podstawowych podejść metodologicznych: aksjologiczne, zorientowane na osobowość, systemowo-aktywnościowe, kulturowo-antropologiczne, środowiskowe, społeczno-rolowe, interdyscyplinarne, kompetencyjne, porównawcze oraz podstawowe zasady metodologiczne. Artykuł opisuje metody i wyniki badania empirycznego przeprowadzonego wśród nauczycieli szkół z pięciu regionów Republiki Kazachstanu za pomocą kwestionariusza. Przedstawia także teoretyczne wyniki badań autorów, w tym naukową interpretację kluczowych pojęć: „Zachowania dewiacyjne dzieci i młodzieży” oraz „Gotowość zawodowa nauczycieli do interakcji z dziećmi przejawiającymi zachowania dewiacyjne” w oparciu o podejście kompetencyjne. Uzasadniono psychologiczne i pedagogiczne warunki rozwoju gotowości zawodowej nauczycieli do pracy z dziećmi o zachowaniach dewiacyjnych. Autorzy dochodzą do wniosku, że rozwój kompetencji w zakresie zarządzania zachowaniami dewiacyjnymi nauczyciela jest ściśle związany z określonymi przez nich warunkami psychologicznymi i pedagogicznymi.