W trudzie, zniechęceniu i w niesprzyjających okolicznościach… : O powstawaniu pewnej książki słów kilka - Perłakowski, Adam (Klio - Czasopismo Poświęcone Dziejom Polski i Powszechnym, 2025)
Jacek Staszewski należał bez wątpienia do grona najwybitniejszych polskich historyków zajmujących się pierwszą połową XVIII stulecia. W niniejszym artykule starano się przedstawić okoliczności powstawania monografii o obecności Polaków w Dreźnie w XVIII w. autorstwa toruńskiego historyka, choć treść samej książki, czy interpretacja zawartych w niej tez nie są przedmiotem rozważań. W toku pracy nad przygotowaniem publikacji Jacek Staszewski napotykał na szereg trudności związanych zarówno w wydarzeniami, który był bezpośrednim uczestnikiem: powstanie NSZZ „Solidarność” w 1980 r., konieczność rezygnacji w funkcji dyrektora Instytutu Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu oraz ze stanowiska kierownika Studium Doktoranckiego. Dochodziły do tego bardzo liczne przejawy nielojalności części kolegów z instytutu. Fakty te spowodowały, że pisanie książki, jej wydanie oraz druk trwały ponad 8 lat, co nawet jak na standardy PRL-u było bardzo długim oczekiwaniem. Efekt w postaci monografii o obecności Polaków w stolicy Elektoratu Saksonii jest niezwykle ważny dla dorobku polskiej historiografii jak też i samego Jacka Staszewskiego, ale trzeba pamiętać, że lata te kosztowały go wiele wyrzeczeń, rozczarowań i zniechęcenia.