Niemcy o Polsce i Polakach? O różnych poziomach transferu treści kulturowych w średniowieczu
DOI:
https://doi.org/10.12775/KH.2018.125.3.07Słowa kluczowe
historiografia, ikonografia, hagiografia, średniowiecze, Niemcy, Polska, Cesarstwo, epika rycerska, historiography, hagiography, Middle, Ages, Germany, Poland, Holy Roman Empire, knightly epicAbstrakt
Artykuł omawia pracę Andrzeja Pleszczyńskiego dotyczącą przedstawienia obrazu Polski i jej mieszkańców nie tylko w historiografii, ale w ogóle w komunikatach pisanych i ikonograficznych powstałych w Niemczech od drugiej połowy X w. do 1370 r. Autor artykułu zwraca uwagę na dyskusyjny charakter przyjętego przez Pleszczyńskiego założenia o istnieniu w badanym okresie dwóch spójnych narodów – niemieckiego i polskiego. Podkreśla, że część tekstów mogła powstać jako wyraz tożsamości regionalnej.
The article discusses the book by Andrzej Pleszczyński on the image of Poland and its people presented not only in historiography, but also in all written and iconographic materials produced in Germany between the second half of the tenth century and 1370. The article’s author pays attention to the discursive character of Pleszczyński’s assumption about the existence of two organized and cohesive nations in the analysed period – the German and the Polish one. He emphasizes that some of the texts could have been written as expression of the regional identity.
Bibliografia
Epperlein Siegfried, Mit fundacyjny niemieckich klasztorów cysterskich a relacja mnicha lubiąskiego z XIV wieku, PH 58, 1967, 4, s. 587–604.
Epperlein Siegfried, Zur Mittelalterforschung in der DDR – eine Reminiszenz, w: Mittelalterforschung nach der Wende 1989, red. Michael Borgolte, Oldenbourg Verlag, München 1995.
Górecki Piotr, Assimilation, Resistance, and Ethnic Group Formation in Medieval Poland. A European Paradigm?, w: Das Reich und Polen. Parallelen, Interaktionen und Formen der Akkulturation im hohen und späten Mittelalter, red. Thomas Wünsch, Alexander Patschovsky (współpraca), Jan Thorbecke Verlag, Ostfildern 2003 (Vorträge und Forschungen, t. 59).
Kersken Norbert, Geschichtsschreibung im Europa der „nationes”. Nationalgeschichtliche Gesamtdarstellungen im Mittelalter, Böhlau, Köln–Weimar–Wien 1995 (Münstersche Historische Forschungen, t. 8).
Könighaus Waldemar P., Die Zisterzienserabtei Leubus in Schlesien von ihrer Gründung bis zum Ende des 15. Jahrhunderts, Otto Harrassowitz Verlag, Wiesbaden 2004.
Mrozowicz Wojciech, Śląska „Kronika polska”. Wstęp do studium źródłoznawczego (cz. 1), w: Studia z historii średniowiecza, red. Mateusz Goliński, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2003 (Acta Universitatis Wratislaviensis. Historia 163).
Mrozowicz Wojciech, Z dyskusji nad początkami klasztorów w średniowiecznej historiografii śląskiej, w: Origines mundi, gentium et civitatum, red. Stanisław Rosik, Przemysław Wiszewski, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław 2001 (Acta Universitatis Wratislaviensis. Historia 153).
Pleszczyński Andrzej, Niemcy wobec pierwszej monarchii piastowskiej (963–1034). Narodziny stereotypu. Postrzeganie i cywilizacyjna klasyfikacja władców Polski i ich kraju, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2008 (wyd. ang.: The Birth of a Stereotype. Polish Rulers and their Country in German Writings c. 1000 A.D., Brill, Boston–Leiden 2011).
Pleszczyński Andrzej, Przekazy niemieckie o Polsce i jej mieszkańcach w okresie panowania Piastów, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2016.
Pleszczyński Andrzej, Przestrzeń i polityka. Studium rezydencji władcy wcześniejszego średniowiecza. Przykład czeskiego Wyszehradu, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2000.
Schlesinger Walter, Die Entstehung der Nationen. Gedanken zu einem Forschungsprogramm, w: idem, Ausgewählte Aufsätze von…, 1965–1979, wyd. Hans Patze, Fred Schwind, Jan Thorbecke Verlag, Sigmaringen 1987 (Vorträge und Forschungen, t. 34).
Smith Anthony D., The Ethnic Origins of Nations, wyd. 3, Wiley, Hoboken 1991 (polskie tłumaczenie: Etniczne źródła narodów, Wydawnictwo UJ, Kraków 2009).
Smith Anthony D., The Nation in History. Historiographical Debates about Ethnicity and Nationalism, Polity, Cambridge 2000.
Wiszewski Przemysław, Dlaczego cesarz został kuchcikiem, a Piastowie przestali być królami? Przyczynek źródłoznawczy z historii mentalności i polityki XIII-wiecznych Ślązaków, w: Klio viae et invia. Opuscula Marco Cetwiński dedicata, red. Anna Odrzywolska-Kidawa, DiG, Warszawa 2010.
Wiszewski Przemysław, Nowe jak stare, czyli o tradycjach z falsyfikatów lubiąskiego dokumentu fundacyjnego (XIII–XIV w.), w: Stare i nowe w średniowieczu. Pomiędzy innowacją a tradycją, red. Sławomir Moździoch, IAiE PAN, Wrocław 2009 (Spotkania Bytomskie, t. 6).
Wiszewski Przemysław, The multi-ethnic character of medieval Silesian society and its influence on the region’s cohesion (12th–15th centuries), w: The long formation of the Region Silesia (c. 1000–1526), red. Przemysław Wiszewski, eBooki.com.pl, Wrocław 2013 (Cuius regio? Ideological and Territorial Cohesion of the Historical Region of Silesia [c. 1000–2000], t. 1).
Wiszewski Przemysław, Zwischen Chor und Krypta. Die schlesischen Herzöge, Zisterzienser und Zisterzienserinnen im 12.–14. Jahrhundert, w: Adlige – Stifter – Mönche. Zum Verhältnis zwischen. Klöstern und mittelalterlichen Adel, red. Nathalie Kruppa, Vandenhoeck & Ruprecht, Göttingen 2007 (Veröffentlichungen des Max-PlanckInstituts für Geschichte, t. 227; Studien zur Germania Sacra, t. 30).
Zientara Benedykt, Konrad Kędzierzawy i bitwa pod Studnicą, PH 70, 1979, 1, s. 27–55.
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Statystyki
Liczba wyświetleń i pobrań: 632
Liczba cytowań: 0
