Zasada proweniencji jako zasada racjonalizacji archiwów - Ciechanowski, Hadrian Michał (Archiwa – Kancelarie – Zbiory, 2021)
Przedmiotem niniejszego artykułu jest spojrzenie na powstanie zasady proweniencji przez pryzmat teorii racjonalizacji opisanych przez Maxa Webera oraz Karla Mannheima. Choć nie jest to pierwsze podjęcie tematu genezy zasady proweniencji i jej znaczenia dla rozwoju archiwów, to jest to prawdopodobnie pierwsza próba ukazanie tego tematu przez pryzmat socjologicznych teorii racjonalizacji. Niniejszy artykuł stanowi także przyczynek do dalszego, szerszego spojrzenia na archiwa przez pryzmat teorii makdonaldyzacji opisanej przez Georga Ritzera, mającej pozwolić na przedstawienie rozwoju archiwów w globalizującym się świecie. Jednym z poprzedników i filarów makdonaldyzacji jest właśnie biurokracja. Takie ujęcie pozwoli na przedstawienie archiwów na tle przemian społecznych zachodzących w XX i XXI wieku. Artykuł stanowi studium teoretyczne, oparte na analizie literatury przedmiotu.