POLAK O POLAKACH I ŻYD O ŻYDACH. OBRAZY POBRATYMCÓW W EMIGRACYJNEJ POEZJI MARIANA HEMARA - Bobryk, Roman (Archiwum Emigracji. Studia – Szkice – Dokumenty, 2024)
Tekst stanowi omówienie powojennej twórczości Mariana Hemara (Jan Maria Herscheles), która skupiona jest na sprawach polskich. Poeta nigdy nie przestał być kabareciarzem i wykorzystywał śmiech jako broń przeciw rządzącym w Polsce komunistom oraz wspierającym ich dawnym kolegom po piórze (m.in. Janowi Brzechwie, Andrzejowi Szczypiorskiemu, Kazimierzowi Brandysowi). Oprócz utworów stricte satyrycznych, wykpiwających peerelowskich oficjeli i literatów, wśród wierszy Hemara można znaleźć również takie, w których zawarte zostały uwagi i spostrzeżenia dotyczące środowiska emigracyjnego i/lub Polaków w ogóle. Poeta krytykuje w nich antysemityzm niektórych środowisk, dokonuje rozrachunków z okresem XX-lecia międzywojennego i mitami narodowymi, a zestawiając Polaków z innymi nacjami (Anglikami), wskazuje polskie wady narodowe.