Humor, wartości i jakość życia – wyniki badań studentów

Katarzyna Tomaszek

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/PBE.2018.004

Abstrakt


Celem artykułu jest przedstawienie wyników badań nad relacją między poczuciem humoru, systemem wartości a jakością życia. Humor uznawany jest za jedną z 24 sił charakteru człowieka ważnych dla jego rozwoju. Szereg badań potwierdza, że humor i śmiech to mechanizmy regulujące psychofizyczną równowagę, przyczyniające się do utrzymania zdrowia psychicznego w sytuacji działania stresorów. Prowadzone w nurcie psychologii pozytywnej badania zagraniczne i polskie potwierdzają związki między poczuciem humoru a fizycznym i psychicznym dobrostanem, inteligencją emocjonalną, poczuciem szczęścia, efektywnym radzeniem sobie ze stresem, kompetencjami społecznymi, stabilną samooceną, umiejętności dystansowania się w sytuacjach stresowych i moralnością. Wyniki wskazują na (1) zróżnicowanie poziomu jakości życia w zależności od typu humoru (2) jakość życia pozytywnie wiąże się z adaptacyjnymi stylami humoru i  negatywni z nieadaptacyjnym humorem (3) styl humoru słabo koreluje z systemem wartości jednostki (4) adaptacyjne style humotu i wartości religijne w największym stopniu wyjaśniają poziom jakości życia jednostki.


Słowa kluczowe


poczucie humoru; psychologia pozytywna; wartości; jakość życia

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Beermann, U., Ruch, W. (2009). How Virtuous is Humor? What we can Learn from Current Instruments. Journal of Positive Psychology, 4, 528–539.

Butzer, B., Kuiper, N. A. (2008). Humor Use in Romantic Relationships: The Effects of Relationship Satisfaction and Pleasant versus Conflict Situations. The Journal of Psychology, 142, 245–260.

Brzezińska, A., Appelt, K., Ziołkowska, B. (2016). Psychologia rozwoju człowieka. Sopot: Gdańskie Wydawnictwa Psychologiczne.

Brzozowski, P. (1995). Skala Wartości Schelerowskich – SWS. Podręcznik. Warszawa: Pracownia Testów Psychologicznych.

Brzozowski, P. (2005). Uniwersalna hierarchia wartości – fakt czy fikcja? Przegląd Psychologiczny, 48(3), 261–276.

Cann, A., Norman, M. A., Welbourne, J. L., Calhoun, L. G. (2008). Attachment Styles, Conflict Styles, and Humour Styles: Inter-Relationships and Associations with Relationship Satisfaction. European Journal of Personality, 22, 131–146.

Cann, A., Stilwell, K., Taku, K. (2010). Humor Styles, Positive Personality, and Health. Europe’s Journal of Psychology, 3(2), 213–235.

Cann A., Stilwell K. Taku, K., Humor Styles, Positive Personality and Health. Europe’s Journal of Psychology, 6(3), (2012): 213–235, www.ejop.org.

Centrum Badań Opinii Publicznej. Komunikat badań „Wartości i normy”, sierpień 2013, www.cbos.pl (dostęp: 11 V 2015).

Dyck, K. T. H., Holtzman, S. (2013). Understanding Humor Styles and Well-Being: The Importance of Social Relationships and Gender. Personality and Individual Differences, 55(1), 53–58.

Edwards, K. R., Martin, R. A. (2014). The Conceptualization, Measurement, and Role of Humor as a Character Strength in Positive Psychology. Europe’s Journal of Psychology, 10(3), 505–519.

Ford, E., McCreight, K. A., Richardson, K. (2014). Affective Style, Humor Styles and Happiness. Europe’s Journal of Psychology, 10(3), 451–463.

Gulla, B., Tucholska, K. (2007). Psychologia pozytywna: cele naukowo-badawcze i aplikacyjne oraz sposób ich realizacji. Studia z psychologii w KUL, 14, 133–152.

Hornowska, E., Charytonik, J. (2011). Polska adaptacja kwestionariusza stylów humoru (HSQ) R. Martina, P. Puhlik-Doris, G. Larsena, J. Gray i K. Weir, Studia Psychologiczne, 49(4), 5–22.

Karłyk-Ćwik, A. (2016). Style humoru wychowanków i wychowawców a klimat społeczny placówek resocjalizacyjnych dla nieletnich. Resocjalizacja Polska, 12, 173–194.

Kazarian, S. S., Martin, R. A. (2006). Humor Styles, Culture-Related Personality, Well-Being, and Family Adjustment among Armenians in Lebanon. Humor, 19(4), 405–423.

Kazarian, S. S., Martin, R. A. (2004). Humor Styles, Personality, and Well-Being among Lebanese University Students. European Journal of Personality, 18, 209–219.

Komorowska-Pudło, M. (2014). System wartości Schelerowskich a postawy dorosłych wobec wybranych aspektów relacji w heteroseksualnych związkach intymnych. Kwartalnik Naukowy Fides et Ratio, 1(17), 57–90.

Kuskowski, M. (2015). Atrakcyjność wartości. Pedagogika przedszkolna i wczesnoszkolna. 32 (6), 29–39.

Kuiper, N. A., Grimshaw, M., Leite, C., Kirsh, G. (2004). Humor is not Always the Best Medicine: Specific Components of Sense of Humor and Psychological Well-Being. HUMOR: International Journal of Humor Research, 17(1/2), 135–168.

Kuiper, N. A., Martin, R. A. (1998). Is Sense of Humor a Positive Personality Characteristic? W: W. Ruch (red.), The Sense of Humor: Explorations of a Personality Characteristic (159–178). Berlin: De Gruyter.

Lebowitz, K. R., Suh, S., Diaz, P. T., Emery, C. F. (2011). Effects of Humor and Laughter on Psychological Functioning, Quality of Life, Health Status, and Pulmonary Functioning among Patients with Chronic Obstructive Pulmonary Disease: a Preliminary Investigation. Heart & Lung, 40(4), 310–319.

Leist, A. K., Müller, D. (2013). Humor Types Show Different Patterns of Self-Regulation, Self-Esteem, and Well-Being. Journal of Happiness Study, 14, 551–569.

Maiolino, N., Kuiper, N. (2016). Examining the Impact of a Brief Humor Exercise on Psychological Well-Being. Translational Issues in Psychological Science, 2(1), 4–13.

Manfredi, M., Adorni, R., Proverbio, A. (2014). Why do We Laugh at Misfortunes? An Electrophysiological Exploration of Comic Situation Processing. Neuropsychologia, 61, 324–334.

Martin, R. A., Puhlik-Doris, P., Lersen, G., Gray, J., Weir, K. (2003). Individual Differences in Uses of Humor and Their Relation to Psychological Well-Being: Development of the Humor Styles Questionnaire. Journal of Research in Personality, 37, 48–75.

Martin, R. A., Lastuk, J. M., Jeffery, J., Vernon, P. A., Veselka, L. (2012). Relationships between the Dark Triad and Humor Styles: A Replication and Extension. Personality and Individual Differences, 52, 178–182.

Matthias, G. (2014). The Relationship Between Principals’ Humor Style and School Climate in Wisconsin’s Public Middle Schools. Wisconsin–Milwaukee: Theses and Dissertations. Paper 472.

McGhee, P. E. (2010). Humor: The Lighter Path to Resilience and Health. Bloomington: Author House.

Müller, L., Ruch, W. (2011). Humor and Strengths of Character. Journal of Positive Psychology, 6(5), 368–376.

Olson, M., Hugelshofer, D., Kwon, P., Reff, R. (2005). Rumination and Dysphoria: The Buffer Role of Adaptive Forms of Humor. Personality and Individual Differences, 39(8), 1419–1428.

Proyer, R. T., Ruch, W. (2010). Enjoying and Fearing Laughter: Personality Characteristics of Gelotophobes, Gelotophiles, and Katagelasticists. Psychological Test and Assessment Modeling, 52, 148–160.

Puhlik-Doris, P. (2005). The Humor Styles Questionnaire: Investigating the Role of Humor in Psychological Well-Being. The Sciences and Engineering, 65, 6056–6257.

Rusek, A. (2012). Wielowymiarowość humoru. Innowacje psychologiczne, 1, 1, 117–127.

Sarogluu, V., Lacour, Ch., Demeure, M. E. (2010). Bad Humor, Bad Marriage: Humor Styles in Divorced and Married Couples. Europe’s Journal of Psychology, 3, 94–121.

Schermer, J. A., Martin, R. A., Martin, N. G., Lynskey, M. T., Trull, T. J., Vernon P. A. (2015). Humor Styles and Borderline Personality. Personality and Individual Differences, 87, 158–161.

Strohminger, N., Lewis, R., Meyer, D. (2011). What would Seinfeld do? Divergent Effects on Different Positive Emotions on Moral Judgment. Cognition, 119, 295–300.

Straś-Romanowska, M. (2004). Jakość życia w perspektywie psychologicznej. W: J. Patkiewicz (red.), Jakość życia dzieci i młodzieży niepełnosprawnej w Polsce i w krajach Unii Europejskiej (15–20). Wrocław: Studio Wydawnicze Typoscrit.

Páez, D., Mendiburo, A., Martínez-Sanchez, F. (2013). Incremental Validity of Alexithymia, Emotional Coping and Humor Style on Happiness and Psychological Well-Being. Journal of Happiness Studies, 14, 1621–1637.

Ruch, W. (2004). Humor (playfulness). W: C. Peterson and M. E. P. Seligman (red.), Character strenghts and Virtues (583–598). New York: Oxford University Press.

Ruch, W., Proyer, R.T., Weber, M. (2010). Humor as Character Strength among the Elderly: Empirical Findings on Age-Related Changes and its Contribution to Satisfaction with Life. Zeitschrift für Gerontologie und Geriatrie, 43(1), 13–18.

Ruch, W., Heintz, S. (2014). Separating Content and Context in Questionnaire Items: How Much Substance, How Much Noise? Unpublished manuscript. Department of Psychology, University of Zurich, www.zora.uzh.ch (data pobrania: 05.05.2016).

Ruch, W., Heintz, S. (2016). The Virtue Gap in Humor: Exploring Benevolent and Corrective Humor, Unpublished manuscript. Department of Psychology, University of Zurich, www.zora.uzh.ch (data pobrania: 05.05.2017).

Świda, H. (1979). Pojęcie wartości i jej znaczenie dla funkcjonowania osobowości. W: H. Świda (red.), Młodzież a wartości (12–50) Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne.

Tischner, J. (1982). Etyka wartości i nadziei. W: D. von Hildebrand, J. A. Kłoczowski. J. Paściak, J. Tischner (red.), Wobec wartości (51–148) Poznań: W drodze.

Tomaszek, K. (2016) „Śmiech to zdrowie” – czyli o relacji między poczuciem humoru, wartościami i jakością życia, Poster zaprezentowany na V Międzynarodowej Konferencji PSYCHOLOGIA – KONSUMPCJA – JAKOŚĆ ŻYCIA w Uniwersytecie Gdańskim.

Tomkiewicz, A., Popławska E. (1997). Postawy wartościujące studentów polskich i amerykańskich, Roczniki Nauk Społecznych, XXV, 2, 45–66.

Tomczuk-Wasilewska, J. (2010). Przegląd narzędzi do pomiaru poczucia humoru, Roczniki Psychologiczne, XIII, 2, 73–100.

Vaughan, J., Zeigler-Hill, V., Arnau, R. C. (2014). Self-Esteem Instability and Humor Styles: Does the Stability of Self-Esteem Influence How People Use Humor? The Journal of Social Psychology, 154, 299–310.

Yip, J. A., Martin, R. A. (2006). Sense of Humor, Emotional Intelligence, and Social Competence. Journal of Research in Personality, 40, 1202–1208.








ISSN 1895-4308 (print)
ISSN 2392-1544 (online)

Partnerzy platformy czasopism