Kompetencje społeczne i obywatelskie w edukacji szkolnej – pozór w podstawie programowej dla trzeciego etapu edukacyjnego

Beata Przyborowska, Violetta Kopińska, Iwona Murawska

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/PBE.2016.072

Abstrakt


W niniejszym artykule diagnozujemy kolejny pozór w edukacji, dopisując w ten sposób niejako symbolicznie następny rozdział do książki pod redakcją Marii Dudzikowej i Kariny Knasieckiej-Falbierskiej pt. Sprawcy i/lub ofiary działań pozornych w edukacji szkolnej (będącej źródłem inspiracji dla prezentowanego tekstu). Wykorzystując wyniki badań dotyczące kompetencji społecznych i obywatelskich w podstawach programowych kształcenia ogólnego, analizujemy szczegółowo podstawę programową do gimnazjum, wykazując pozorność jej zgodności z deklaracjami politycznymi. Zauważamy przede wszystkim ogromną dominację wymagań odnoszących się do wiedzy, a nadto „deficyty” w zakresie konkretnych, istotnych umiejętności i postaw.

Słowa kluczowe


gimnazjum; podstawy programowe; szkoła; kompetencje społeczne; kompetencje obywatelskie; polityka oświatowa; pozór

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Błajet P., Przyborowska B. (2014), Kształtowanie kompetencji demokratycznych – perspektywa rozwojowa, „Studia Edukacyjne”, nr 30.

Chomczyńska-Rubacha M. (2010), Standardy rozwojowe edukacji seksualnej, w: „Studia Edukacyjne”, nr 12, s. 147–161.

Czapiński J. Panek T. (red.) (2015), Diagnoza Społeczna 2015. Warunki życia i jakość Polaków, Warszawa: Rada Monitoringu Społecznego, pobrano z: http://www.diagnoza.com/pliki/raporty/Diagnoza_raport_2015.pdf, dostęp: 13.04.2016.

Dobrołowicz J. (2013), Obraz edukacji w polskim dyskursie prasowym, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków.

Dudzikowa M. (2013), Użyteczność pojęcia działań pozornych jako kategorii analitycznej. Egzemplifikacje z obszaru edukacji (i nie tylko), w: M. Dudzikowa, K. Knasiecka-Falbierska (red.), Sprawcy i/lub ofiary działań pozornych w edukacji szkolnej, pod red. M. Dudzikowej, K. Knasieckiej-Falbierskiej, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków.

Gibbs G. (2011), Analizowanie danych jakościowych, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.

Góralska R., Solarczyk-Szwec H. (2012), O kompetencjach w kontekście Polskiej Ramy Kwalifikacji dla uczenia się przez całe życie, „Edukacja Dorosłych”, nr 2 (67), s. 27–41.

Groenwald M. (2013), Standardy moralne czy standardy wymagań? O moralnych aspektach

pozoru w szkole, w: M. Dudzikowa, K. Knasiecka-Falbierska (red.), Sprawcy i/lub ofiary działań pozornych w edukacji szkolnej, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków.

Jagiełło-Rusiłowski A., Solarczyk-Szwec H. (2014), Kwerenda badań nad kompetencjami społecznym w Polsce i na świecie w kontekście akademickiej edukacji dorosłych, „Przegląd Badań Edukacyjnych”, nr 2 (17), s. 27–51.

Kopaczyńska I. (2013), Podstawa programowa dla klas I–III Szkoły Podstawowej jako punkt wyjścia działań pozornych, w: M. Dudzikowa, K. Knasiecka-Falbierska (red.), Sprawcy i/lub ofiary działań pozornych w edukacji szkolnej, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków.

KopińskaV. (2013), Rekonstrukcja kultury prawnej szkoły na podstawie (zmian) przepisów prawnych w zakresie nadzoru pedagogicznego, „Przegląd Badań Edukacyjnych”, nr 17 (2).

Kopińska V., Solarczyk-Szwec H. (2016), Edukacja dla wspólnoty? Krytyczna analiza podstaw programowych kształcenia ogólnego, „Forum Oświatowe”, nr 1, s. 11–32.

Kopińska V., Majchrzak K., Szwech A. (2017), Patriotyzm w edukacji szkolnej. Założenia podstaw programowych kształcenia ogólnego, „Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja”, nr 1 ( w druku).

Przyborowska B. (2013), Pedagogika innowacyjności. Między teorią a praktyką edukacyjną, Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń.

Potulicka E. (2010), Wolny rynek edukacyjny a zagrożenia dla edukacji, w: E. Potulicka, J. Rutkowiak, Neoliberalne uwikłania edukacji, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków.

Rubacha K. (2008), Metodologia badań nad edukacją, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa.

Schulz R. (1992), Szkoła, instytucja, system, rozwój, Wydawnictwo „Edytor”, Toruń.

Schulz R. (2009), Wykłady z pedagogiki ogólnej, t. III: Logos edukacji, Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń.

Solarczyk-Szwec H. (2007), Edukacja obywatelska młodzieży i dorosłych wobec przemocy politycznej – działania na pograniczu aktywności społecznej, oświatowej i kulturalnej, w: „Rocznik Andragogiczny”, Wyd. ITEE, Warszawa, s. 163–188.

Solarczyk-Szwec H. (2013), Walidacja kompetencji społecznych w kontekście Krajowych Ram Kwalifikacji dla Szkolnictwa Wyższego, nr 5 (52), s. 4–14.

Solarczyk-Szwec H., Matusiak A., Kopińska V. (2016), Kompetencje społeczne na wejściu w dorosłość. Krytyczna analiza podstawy programowej kształcenia ogólnego dla IV etapu edukacyjnego, „Edukacja Dorosłych”, Nr 2/2016.

Symonowicz-Jabłońska I., Wieczór E. (2016), Budowanie kapitału społecznego w świetle analizy podstawy programowej dla pierwszego etapu edukacyjnego, „Problemy Wczesnej Edukacji”. Nr 4 (35).

Szkudlarek T. (2005), „Koniec pracy” czy koniec zatrudnienia? Edukacja wobec presji światowego rynku, w: A. Kargulowa, S.M. Kwiatkowski, T. Szkudlarek (red.), Rynek i kultura neoliberalna a edukacja, Oficyna Wydawnicza: „Impuls”, Kraków.

Śliwerski B. (2009), Problemy współczesnej edukacji. Dekonstrukcja polityki oświatowej III RP, Wydawnictwo Akademickie i Profesjonalne, Warszawa.

Tyszkowa M. (1977), Aktywność i działalność dzieci i młodzieży, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa.








ISSN 1895-4308 (print)
ISSN 2392-1544 (online)

Partnerzy platformy czasopism