Manuscript Tradition of Georg Joachim Rheticus’s Election Prophecy. Source Analysis and Edition

Michał Choptiany

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/OiRwP.2016.SI.10

Abstrakt


The paper aims to organise the issues concerning the great variety of manuscripts jointly referred to as the “election prophecy”, supposedly made by Georg Joachim Rheticus. The author proposed to apply a model showing how the original text of the “prophecy”, the autograph of which has not been preserved to this day, underwent contamination and interpolation after being introduced into manuscript circulation through correspondence and numerous copies, while at the same time serving as the basis for the creation of vernacular traditions of the text. These processes are depicted in source materials annexed to the paper, containing editions of the Latin, Polish and German variants of the text.

Słowa kluczowe


Georg Joachim Rheticus (1514–1574); Andreas Dudithius (1533–1589); Renaissance astrology; manuscript circulation – sixteenth and seventeenth century; political propaganda – sixteenth and seventeenth century

Pełny tekst:

PDF (English)

Bibliografia


Almási G., The Uses of Humanism: Johannes Sambucus (1531–1584), Andreas Dudith (1533–1589), and the Republic of Letters in East Central Europe (Leiden and Boston, 2009)

Azzolini M., “Refining the Astrologer’s Art. Astrological Diagrams in Bodleian MS Canon. Misc. 24 and Cardanos ‘Libelli Quinque’ (1547),” Journal for the History of Astronomy 42, no. 1 (2011), pp. 1–25

Barycz H., “Krakowski pobyt Jerzego Joachima Retyka, in: idem, Między Krakowem a Warmią i Mazurami (Olsztyn, 1987), pp. 169–212

Birkenmajer L.A., Mikołaj Kopernik, Pt. 1: Studya nad pracami Kopernika oraz materyały biograficzne (Kraków, 1900)

Burmeister K.H., Georg Joachim Rhetikus 1514–1574. Eine Bio-Bibliographie, vols. 1–3 (Wiesbaden, 1968)

Choptiany M., “‘Dyjalog’ Kasjana Sakowicza (1642) jako druk i rękopis. XVII-wieczne spory kalendarzowe i problem obiegu idei w kulturze staropolskiej,” Pamiętnik Literacki 108, no. 3 (2017), pp. 51–78

Choptiany M., “‘Przestroga’ Jana Latosza z 1595 roku. Prolegomena do edycji krytycznej na podstawie siedemnastowiecznego rękopisu z Biblioteki Narodowej w Warszawie,” Terminus 16, no. 2 (2014), pp. 175–192

Choptiany M., “‘Ultra prognosticare me sidera non permittunt’ i o okolicznościach powstania przepowiedni elekcyjnej Jerzego Joachima Retyka,” Kwartalnik Historii Nauki i Techniki 61, no. 4 (2016), pp. 85–110

Danielson D., The First Copernican. Georg Joachim Rheticus and the Rise of the Copernican Revolution (New York, 2006)

Degering H., Kurzes Verzeichnis der germanischen Handschriften der Preussischen Staatsbibliothek, vol. 1: Die Handschriften in Folioformat (Leipzig, 1925)

Dianni J., “Pobyt J.J. Retyka w Krakowie,” Studia i Materiały z Dziejów Nauki Polskiej 1 (1953), pp. 64–80

Dudith András könyvtára. Részleges rekonstrukció, ed. and introd. J. Jankovics, I. Monok (Szeged, 1993)

Grafton A., Cardano’s Cosmos. The Worlds and Works of a Renaissance Astrologer (Cambridge, MA and London, 2001)

Günther O., Katalog der Danziger Stadtbibliothek, vol. 1, Pt. 1: Die Danzig betreffenden Handschriften (Danzig, 1892)

Günther O., Katalog der Danziger Stadtbibliothek, vol. 1, Pt. 2 (Danzig, 1903)

Hajdukiewicz L., “Retyk Jerzy Joachim,” in: Polski słownik biograficzny, vol. 31 (Wrocław et al., 1988), pp. 255–259

Harc L., Samuel Beniamin Klose (1730–1798). Studium historiograficzno--źródłoznawcze (Wrocław, 2002; Acta Universitatis Wratislaviensi, 2389, Historia, 157)

Inwentarz rękopisów Biblioteki Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Wrocławiu, vol. 1: Rękopisy 1505–7325, ed. J. Turska (Wrocław, 1948)

Jakuba Michałowskiego, wojskiego lubelskiego, a później kasztelana bieckiego księga pamiętnicza, ed. A.Z. Helcel (Kraków, 1864)

Katalog rękopisów Biblioteki Czartoryskich w Krakowie. Sygnatury 1682–2000, ed. M. Kukiel, suppl. A. Homecki (Kraków, 1988)

Katalog rękopisów Biblioteki Narodowej, vol. 7: Rękopisy 6601–7000. Zbiory Morstinów, Radziwiłłów, Potockich i inne rękopisy XVI–XVIII w., ed. K. Muszyńska (Warszawa, 1969)

Kersten A., “Geneza ‘Nowej Gigantomachii’,” Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, Sectio F 10, no. 1 (1955), pp. 1–20

Kersten A., Pierwszy opis obrony Jasnej Góry w roku 1655. Studia nad “Nową Gigantomachią” ks. Augustyna Kordeckiego (Warszawa, 1958)

Kętrzyński W., Katalog rękopisów Biblioteki Zakładu Narodowego im. Ossolińskich, vol. 1 (Lwów, 1881)

Klubiński A.T., “‘Diversi color’ – kariera przepowiedni elekcyjnej (1697– 1764),” Barok 5, no. 1 (1998), pp. 225–233

Kraai J., Rheticus’ Heliocentric Providence. A Study Concerning the Astrology and Astronomy of the Sixteenth Century, PhD diss., Universität Heidelberg, 2001, http://www.ub.uni-heidelberg.de/archiv/3254 (accessed: 12.05.2016)

Kroczak J., “Jeśli mię wieźdźba prawdziwa uwodzi…” Prognostyki i znaki cudowne w polskiej literaturze barokowej (Wrocław, 2006)

Kutrzeba S., Catalogus codicum manu scriptorum Musei Principum Czartoryski Cracoviensis, vol. 2 (Cracoviae, 1913)

Lewandowski I., “Jerzy Joachim Retyk i jego ‘Pochwała Prus’,” Rocznik Gdański 32, no. 2 (1972), pp. 73–94

Libiszowska Z., “Antyszwedzka literatura propagandowa z czasów ‘potopu’,” in: Polska w okresie drugiej wojny północnej 1655–1660, vol. 2: Rozprawy (Warszawa, 1957), pp. 481–527

Nadolski B., Ze studiów nad życiem literackim i kulturą umysłową na Pomorzu w XVI i XVII wieku (Wrocław, Warszawa and Kraków, 1969)

Nicolaus Copernicus Gesamtausgabe, vol. VIII/1: Receptio Copernicana: Texte zur Aufnahme der Copernicanischen Theorie, ed. H. Nobis, A.M. Pastori (Berlin, 2002)

North J.D., Horoscopes and History (London, 1986)

Nowak Z., “Antyreformacyjna elegia Dantyszka o zagładzie Gdańska,” Odrodzenie i Reformacja w Polsce 16 (1971), pp. 3–35

Nowak-Dłużewski J., Bibliografia staropolskiej okolicznościowej poezji politycznej (XVI–XVIII) (Warszawa, 1964)

Oszczęda A., “Z kroniki do sylwy. Wokół problemów rękopisu i druku w początkach XVII wieku. Część 1: Pieśń o zdobyciu Smoleńska Marcina Paszkowskiego. Uwagi o autorstwie i migracji tekstu,” Pamiętnik Literacki 102, no. 4 (2011), pp. 175–180

Oszczęda A., “Z kroniki do sylwy. Wokół problemów rękopisu i druku w początkach XVII wieku. Część 2: Wiersz Macieja Stryjkowskiego w lwowskim rękopisie Ossolineum,” Pamiętnik Literacki 104, no. 3 (2013), pp. 231–248

Partyka J., Rękopisy dworu szlacheckiego doby staropolskiej (Warszawa, 1995)

Przyboś A., “Michałowski Jakub,” in: Polski słownik biograficzny, vol. 20 (Wrocław et al., 1975), pp. 652–654

Przypkowski T., “Astronomia i astrologia w Krakowie w drugiej połowie XVI wieku,” in: Historia astronomii w Polsce, vol. 1, ed. E. Rybka (Wrocław, 1975), pp. 185–202

Skolimowska A., “‘Vaticinium ruiturae Poloniae’. Was Dantiscus Foretelling the Downfall of Poland,” in: Corpus Epistularum Ioannis Dantisci, Pt. 5: Respublica Litteraria in Action. New Sources, vol. 3, ed. K. Tomaszuk (Warsaw and Cracow, 2016), pp. 99–114.

Staropolska kultura rękopisu, ed. H. Dziechcińska (Warszawa, 1990)

Staropolskie przepowiednie i mirabilia, ed. J. Kroczak (Wrocław, 2007)

Śnieżyńska-Stolot E., “Zamek piękny na wzgórzu…” Horoskopy – zapomniane źródło historyczne (Kraków, 2015)

Westman R.S., The Copernican Question. Prognostication, Skepticism, and Celestial Order (Berkeley, Los Angeles and London, 2011)

Wichowa M., “Elementy biblioterapii w literaturze polskiej epok dawnych. Rekonesans historycznoliteracki,” Acta Universitatis Lodziensis. Folia Librorum 17 (2013), pp. 49–66

Wisłocki W., Katalog rękopisów Biblijoteki Uniwersytetu Jagiellońskiego, Pt. 1: Wstęp. Rękopisy 1–1875 (Kraków, 1877)

Włodarczyk J., “Wstęp,” in: J.J. Retyk, Relacja pierwsza z ksiąg O obrotach Mikołaja Kopernika, trans. I. Lewandowski, ed. and comment. J. Włodarczyk (Warszawa, 2015)


Refbacks

  • There are currently no refbacks.

Partnerzy platformy czasopism