Między ideą jagiellońską a Międzymorzem. Ewolucja kwestii ukraińskiej w poglądach politycznych Oskara Haleckiego (1891–1973)

Oleksandr Avramchuk

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/KlioPL.2017.03

Abstrakt


Celem artykułu jest przedstawienie ewolucji poglądów polskiego historyka Oskara Haleckiego (1891–1973) na tzw. kwestię ukraińską – zagadnienie wschodniej granicy Polski, stosunek do ewentualnej niepodległości Ukrainy i jej miejsca we wspólnocie, którą historyk nazwał Europą Środkowo-Wschodnią. W centrum zainteresowania pozostaje wpływ poglądów historycznych uczonego na szeroko rozumianą wizję Ukrainy w kontekście polskiej myśli politycznej w XX w.

Słowa kluczowe


Oskar Halecki; Ukraina; historiografia polska w XX w.; geografia mentalna

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Źródła

E. Abramowski, Pomniejszyciele ojczyzny (1914), w: tenże, Pisma publicystyczne w sprawach robotniczych i chłopskich, oprac. K. Krzeczkowski, Warszawa 1938, s. 268–278

Ekspertyzy i materiały delegacji polskiej na konferencję wersalską 1919 roku, Warszawa 2009

O. Halecki, Borderlands of Western Civilization. A History of East Central Europe, New York 1952

O. Halecki, Dzieje Unii Jagiellońskiej, t. 1: W wiekach średnich, Kraków 1919

O. Halecki, Geneza Czerwonego Caratu, „Teka Historyka” 1948, s. 185–186

O. Halecki, Granica z roku 1772 a nasz program obecny, „Wschód Polski” 1920, nr 3, s. 1–6

O. Halecki, Granica z roku 1772 a nasz program obecny, „Wschód Polski” 1920, nr 4, s. 1–11

O. Halecki, Historia Europy – jej granice i podziały, tłum. J.M. Kłoczowski, Lublin 2000

O. Halecki, Historia Polski, tłum. J. Bielatowicz, Z. Kozarynowa, Lublin–Londyn 1992

O. Halecki, The Historical Role of Central-Eastern Europe, „The Annals of the American Academy of Political and Social Science” 232, 1944, s. 11–13

O. Halecki, Idea jagiellońska, „Kwartalnik Historyczny” 51, 1937, s. 486–510

O. Halecki, Liga Narodów, Poznań–Warszawa 1921

O. Halecki, My Opinion on Polish-Ukrainian Relations between the Two World Wars, w: Central Intelligence Agency’s Freedom of Information Act. Nazi War Crimes Disclosure Act. Aerodynamic, t. 42 (Contact Report), nr 0039, 14 IV 1952 r., s. 1–3

O. Halecki, Poland’s Eastern Frontiers, 981–1939 (I), „Journal of Central European Affairs” 1, 1941, nr 2, s. 191–207

O. Halecki, Poland’s Eastern Frontiers, 981–1939 (II), „Journal of Central European Affairs” 1, 1941, nr 3, s. 325–338

O. Halecki, Polska Wschodnia, „Tygodnik Polski” 1, 1943, nr 12, s. 1

O. Halecki, Post-War Poland, „The Slavonic and East European Review. American Series” 3, 1944, nr 1, s. 30–32

O. Halecki, The Problem of Self-Determinism, „Proceedings of the American Philosophical Society” 87, 1943, nr 2, s. 198

O. Halecki, The Sixth Partition of Poland, „The Review of Politics” 7, 1945, nr 2, s. 144–147

O. Halecki, Stosunek Polski do Kresów Wschodnich w dziejowym rozwoju, „Tygodnik Ilustrowany” 1925, nr 15, s. 285–286

O. Halecki, Wschodnia granica Polski w świetle historii, „Przegląd Dyplomatyczny” 1, 1919, z. 2, s. 47–57

O. Halecki, Wschód europejski, Polska a Rosja, „Wiadomości” 1957, nr 39 (600), s. 1

S. Kutrzeba, Kongres, traktat i Polska, Warszawa 1919

J. Lelewel, Dzieje Litwy i Rusi aż do unii z Polską w Lublinie 1569 zawartej, oprac. J. Ochmański, wstęp H. Łowmiański, Warszawa 1969 (Dzieła, 10)

E. Romer, Pamiętnik paryski (1918–1919), przyg. A. Garlicki, R. Świętek, Wrocław 1989

N.S. Timasheff, The Problem of Russia in Postwar Reconstruction, „Thought. Fordham University Quarterly” 19, 1944, nr 1, s. 28–40

N.S. Timasheff, A Study in the Theory of Territorial Settlement, „The Review of Politics” 6, 1944, nr 2, s. 175–192

Opracowania

О. Аврамчук, „Ягеллонська ідея” Reconsidered. Україна у працях Оскара Галецького (1891–1973), „Польські студії” 10, 2017, s. 52–76

S. Bilenky, The Clash of Mental Geographies. Poles on Ukraine, Ukrainians on Poland in the Time of Romanticism, „The Polish Review” 53, 2008, nr 1, s. 74–78

K. Błachowska, Feliks Koneczny jako historyk Rosji – podstawy koncepcji, w: Klio Polska. Studia i materiały z dziejów historiografii polskiej XIX–XX wieku, t. 6, red. A. Wierzbicki, Warszawa 2012, s. 169–196

K. Błachowska, Wiele historii jednego państwa. Obraz dziejów Wielkiego Księstwa Litewskiego do 1569 roku w ujęciu historyków polskich, rosyjskich, ukraińskich, litewskich i białoruskich w XIX wieku, Warszawa 2009

J.J. Bruski, Petlurowcy. Centrum Państwowe Ukraińskiej Republiki Ludowej na wychodźstwie (1919–1924), Kraków 2004

A.M. Brzeziński, Oskar Halecki a Liga Narodów. Poglądy i działalność, Łódź 2016, s. 19–47

Giedroyc a Ukraina. Ukraińska perspektywa Jerzego Giedroycia i środowiska paryskiej „Kultury”. Studia, red. M. Semczyszyn, M. Zajączkowski, Warszawa–Lublin–Szczecin 2014

M. Handelsman, Ukraińska polityka ks. Adama Czartoryskiego przed wojną Krymską, Warszawa 1937

K. Hibel, „Wojna na mapy” – „wojna na słowa”. Onomastyczne i międzykulturowe aspekty polityki językowej II Rzeczpospolitej w stosunku do mniejszości ukraińskiej w Galicji Wschodniej w okresie międzywojennym, Wien–Berlin 2014

J. Maternicki, The Jagiellonian Idea. The History of the Myth and its Political Aspects (up to 1918), „Polish Western Affairs” 33, 1992, nr 2, s. 163–198

A. Nowak, Jak rozbić rosyjskie imperium. Idee polskiej polityki wschodniej (1733–1921), Warszawa 1995

Oskar Halecki i jego wizja Europy, t. 1–3, red. M. Dąbrowska, Łódź–Warszawa 2012–2014

R. Steel, Walter Lippmann and the American Century, New Brunswick 2008

K. Tarka, Trudny dialog. Rząd RP na uchodźstwie i Ukraińcy (1945–1990), „Zeszyty Historyczne” 2002, nr 138, s. 82–83

R. Torzecki, Kwestia ukraińska w Polsce w latach 1923–1929, Kraków 1989

A. Walicki, Koncepcje tożsamości narodowej i terytorium narodowego w myśli polskiej czasów porozbiorowych, „Archiwum Historii i Filozofii Myśli Politycznej” 38, 1993, s. 215–231

R. Wapiński, Ignacy Paderewski, Wrocław 1999

M. Wolniewicz, Moskwa „ante portas”. Rosja w polskiej propagandzie powstańczej (1863–1864), Poznań 2014

P. Żurawski vel Grajewski, Sprawa ukraińska na konferencji pokojowej w Paryżu w roku 1919, Warszawa 1995


Refbacks

  • There are currently no refbacks.

Partnerzy platformy czasopism