Spis posłów koronnych na sejm koronacyjny w 1574 roku

Rafał Jaworski

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/KH.2017.124.2.04

Abstrakt


Przedmiotem artykułu jest ustalenie listy posłów koronnych izby poselskiej uczestniczących w sejmie koronacyjnym Henryka Walezego, pierwszego wybranego w wolnej elekcji króla Polski (Kraków, 21 lutego – 3 kwietnia 1574 r.). Zestawienie zostało oparte na dwóch źródłach dotychczas nieznanych: spisie posłów przygotowanym na potrzeby wypłaty zryczałtowanego wynagrodzenia za uczestnictwo w pracach parlamentu (pieniądze strawne) oraz rejestru pokwitowań odbioru powyższego wynagrodzenia.

 

The purpose of the article is to establish a register of envoys elected by sejmiki in the Polish Crown to the lower chamber of parliament, participating in the coronation Sejm of Henry Valois, the first king of Poland elected by free election (Kraków, 21 February to 3 April 1574). The register is based on two, unknown so far, source texts: a list of envoys written down for the purpose of paying out a flat-rate fee for participation in parliamentary works (the so-called strawne) and a register of receipts of the fee.


Słowa kluczowe


życie polityczne; szlachta; Sejm; posłowie

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Bodniak Stanisław, Drohojowski Stanisław, PSB, t. 5, Kraków 1939–1946, s. 388.

Boniecki Adam, Herbarz polski, Gebethner i Wolff, Warszawa 1899–1913.

Budka Włodzimierz, Dembiński Stanisław, PSB, t. 5, Kraków 1939–1946, s. 74–75.

Budka Włodzimierz, Kmita Jan, PSB, t. 13, Wrocław 1967–1968, s. 92.

Byliński Jan, Przerębski Stanisław, PSB, t. 29, Kraków 1986, s. 1–2.

Chłapowski Krzysztof, Starostowie w Wielkopolsce, na Kujawach i Mazowszu 1565–1696. Materiały źródłowe, IH PAN, Warszawa 2007.

Chynczewska-Hennel Teresa, Ostrogski Konstanty Wasyl, PSB, t. 24, Wrocław 1979, s. 495.

Czarnecki Włodzimierz, Szlachta ziemi chełmskiej do połowy XVI wieku, Instytut Badań nad Dziedzictwem Kulturowym Europy, Białystok 2012.

Czarnecki Włodzimierz, Uhrowieccy h. Suchekomnaty w ziemi chełmskiej do połowy XVI wieku do połowy XVI wieku, „Wschodni Rocznik Humanistyczny” 6, 2009, s. 7–24.

Dembińska Anna, Czarnkowski Wojciech Sędziwój, PSB, t. 4, Kraków 1938, s. 225–226. Dembińska Anna, Czerski Walenty, PSB, t. 4, Kraków 1938, s. 348.

Dubas-Urwanowicz Ewa, Koronne zjazdy szlacheckie w dwóch pierwszych bezkrólewiach po śmierci Zygmunta Augusta, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok 1998.

Dworzaczek Włodzimierz, Kowalska Halina, Przyjemski Stanisław, PSB, t. 29, Wrocław 1986, s. 181–185.

Dworzaczek Włodzimierz, Ostroróg Lwowski Marcin, PSB, t. 24, Wrocław 1979, s. 513–514.

Dzięgielewski Jan, Olizar Adam, PSB, t. 23, Wrocław 1978, s. 805.

Ferenc Marek, Rejestr wypłat strawnego dla posłów ziemskich koronnych na sejm warszawski 1582 r., SH 51, 2008, 1, s. 91–104.

Filipczak-Kocur Alicja, Kto wypłacał diety poselskie w XVII wieku?, w: Parlament, prawo, ludzie. Studia ofiarowane profesorowi Juliuszowi Bardachowi w sześćdziesięciolecie pracy twórczej, red. Katarzyna Iwanicka, Maria Skowronek, Kazimierz Stembrowicz, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 1996, s. 68–73.

Grzybowski Stanisław, Henryk Walezy, Ossolineum, Wrocław 1985. Halecki Oskar, Bokiej Gabriel, PSB, t. 2, Kraków 1936, s. 243–244.

Kamieński Andrzej, Sierakowski Stanisław, PSB, t. 37, Warszawa–Kraków 1996, s. 299–302.

Kaniewska Irena, „Strawne pieniądze” posłów koronnych w XVI wieku, w: Poprzez stulecia. Księga pamiątkowa ofiarowana profesorowi Antoniemu Podrazie w 80. rocznicę Jego urodzin, red. Danuta Czerska, Historia Iagellonica, Kraków 2000, s. 57–66.

Kaniewska Irena, Kobylnicki Stanisław, PSB, t. 13, Wrocław 1967–1968, s. 173–174.

Kaniewska Irena, Koniecpolski Mikołaj, PSB, t. 13, Wrocław 1967–1968, s. 522.

Kaniewska Irena, Krasiński Andrzej, PSB, t. 15, Wrocław 1970, s. 169–170.

Kaniewska Irena, Latalski Janusz, PSB, t. 16, Wrocław 1971, s. 564.

Kaniewska Irena, Łaszcz Aleksander, PSB, t. 18, Wrocław 1973, s. 259–260.

Kaniewska Irena, Przyłęcki Marian, PSB, t. 29, Wrocław 1986, s. 197–199.

Kaniewska Irena, Sawicki Maciej, PSB, t. 35, Warszawa-Kraków 1994, s. 334–336.

Kaniewska Irena, Skotnicki Paweł, PSB, t. 38, Warszawa-Kraków 1997–1998, s. 306–307.

Kaniewska Irena, Strasz Leonard, PSB, t. 44, Warszawa-Kraków 2006–2007, s. 206–208.

Kempa Tomasz, Dzieje rodu Ostrogskich, Adam Marszałek, Toruń 2002.

Kieniewicz Leszek, Senat za Stefana Batorego, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2000.

Konopczyński Władysław, Chronologia sejmów polskich 1493–1793, Akademia Umiejętności, Kraków 1948.

Kotarski Henryk, Lanckoroński Stanisław, PSB, t. 16, Wrocław 1971, s. 452–453.

Kowalska Halina, Gołuchowski Andrzej, PSB, t. 8, Kraków 1959–1960, s. 261–262.

Kowalska Halina, Małachowski Mikołaj, PSB, t. 19, Wrocław 1974, s. 408.

Kowalska Halina, Mężyński Marcin, PSB, t. 20, Wrocław 1975, s. 517–518.

Kowalska Halina, Młodziejowski Jacek, PSB, t. 21, Wrocław 1976, s. 433–434.

Kowalska Halina, Rokossowski Jakub, PSB, t. 31, Wrocław 1988, s. 537.

Kowalska Halina, Stanisław Szafraniec z Pieskowej Skały, OiRP 3, 1958, s. 99–131.

Krzysztof Warszewicki [hasło], w: Piśmiennictwo Staropolskie. Hasła osobowe: N–Ż, red. Roman Pollak i in., PIW, Warszawa 1965 [„Bibliografia Literatury Polskiej – Nowy Korbut”, t. 3], s. 376–380.

Kupisz Dariusz, Gorajscy w XV–XVI wieku. Studium z dziejów awansu społeczno-politycznego rodziny szlacheckiej, „Almanach Historyczny” 3, 2001, s. 29–31.

Lasocki Zygmunt, Szkice z dziejów szlachty zawkrzeńskiej, „Miesięcznik Heraldyczny” 10, 1931, s. 241–250, 265–268.

Leitgeber Sławomir, Potulicki Piotr, PSB, t. 28, Wrocław 1984–1985, s. 252–255.

Lepszy Kazimierz, Czarnkowski Stanisław Sędziwój, PSB, t. 4, Kraków 1938, s. 221–224.

Lepszy Kazimierz, Drohojowski Jan Tomasz, PSB, t. 5, Kraków 1939–1946, s. 382–385.

Lepszy Kazimierz, Firlej Andrzej, PSB, t. 6, Kraków 1948, s. 474–475.

Lepszy Kazimierz, Gostomski Hieronim, PSB, t. 8, Wrocław 1959–1960, s. 364–366.

Lepszy Kazimierz, Górka Stanisław, PSB, t. 8, Wrocław 1959–1960, s. 416–424.

Lepszy Kazimierz, Grudziński Stefan, PSB, t. 9, Wrocław 1960–1961, s. 47–48.

Lipski Andrzej, Ponętowski Walenty, PSB, t. 27, Wrocław 1982–1983, s. 405–406.

Litwin Henryk, Rody pańskie Kijowszczyzny 1569–1648. Status majątkowy, „Przegląd Wschodni” 8, 2002, 2 (30), s. 235–292.

Litwin Henryk, Równi do równych. Kijowska reprezentacja sejmowa 1569–1648, DiG, Warszawa 2009.

Lubczyński Mariusz, Wykazy posłów sejmowych z lat 1507–1512, KH 122, 2015, 3, s. 509–537.

Makiłła Dariusz, Zabójstwo Andrzeja Wapowskiego, kasztelana przemyskiego, przez Samuela Zborowskiego na sejmie koronacyjnym króla Henryka Walezego w 1574 r. Z zasad stosowania spraw postępku sądowego w sprawach karnych w dawnej Polsce, w: Historia testis temporum, lux veritatis, vita memoriae, nuntia vetustatis. Księga Jubileuszowa dedykowana Profesorowi Włodzimierzowi Kaczorowskiemu, red. Ewa Kozierska, Marek Maciejewski, Piotr Stec, Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego, Opole 2015, s. 237–253.

Matricularum Regni Poloniae summaria, excussis codicibus, qui in Chartophylacio Maximo Varsoviensi asservantur ps 5: Sigismundi Augusti regis tempora complectens (1548– 1572), vol. 1, Acta cancellariorum 1548–1572, contexuit indicesque adiecit Theodorus Wierzbowski, Varsoviae 1919.

Matricularum Regni Poloniae summaria, excussis codicibus, qui in Chartophylacio Maximo Varsoviensi asservantur ps 5: Sigismundi Augusti regis tempora complectens (1548– 1572), vol. 2, Acta vicecancellariorum 1548–1572, contexuerunt Josephus Płocha, Antonius Rybarski, Irena Sułkowska; moderante Jacobo Sawicki; Directio Generalis Archivorum Status. Tabularium Actorum Antiquorum Varsoviense Maximum, Varsoviae 1961.

Mazur Karol, W stronę integracji z Koroną. Sejmiki Wołynia i Ukrainy w latach 1569–1648, Neriton, Warszawa 2006.

Niesiecki Kacper, Herbarz polski, wyd. Jan Nepomucen Bobrowicz, Breitkopf i Hærtel, Lipsk 1839–1846.

Opaliński Edward, Rodziny wielkosenatorskie w Wielkopolsce, na Kujawach i na Mazowszu za Zygmunta III. Podstawy karier, DiG, Warszawa 2007.

Paprocki Bartosz, Herby rycerstwa polskiego na pięcioro ksiąg rozdzielone, wyd. Kazimierz Józef Turowski, Wydawnictwo Biblioteki Polskiej, Kraków 1858.

Piekosiński Franciszek, Księga podskarbińska nr 8 z lat 1571–1575, w: Wypisy heraldyczne z ksiąg poborowych, „Rocznik Towarzystwa Heraldycznego” 2, 1910.

Pielas Jacek, Działalność Oleśnickich jako przedstawicieli sejmiku województwa sandomierskiego w XVI–XVII w., „Między Wisłą a Pilicą. Studia i materiały historyczne” 1, 2000, s. 119–132.

Pielas Jacek, Oleśniccy herbu Dębno w XVI–XVII wieku. Studium z dziejów zamożnej szlachty doby nowożytnej, Wydawnictwo Akademii Świętokrzyskiej, Kielce 2007.

Plewczynski Marek, Sieniawski Mikołaj, PSB, t. 37, Warszawa–Kraków 1998–1997, s. 125.

Płokarz Józefat, Jan Niemojewski. Studium z dziejów arian w Polsce, „Reformacja w Polsce” 2, 1922, s. 71–75.

Posłowie ziemscy koronni 1493–1600, red. Irena Kaniewska, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2013.

Przyboś Kazimierz, Reprezentacja sejmowa ziemi przemyskiej w latach 1573–1695, „Rocznik Przemyski” 34, 1998, 1, s. 3–36.

Rachuba Andrzej, Litewscy marszałkowie sejmów Rzeczypospolitej (1569–1793), w: Kultura parlamentarna epoki staropolskiej. Studia, red. Andrzej Stroynowski, DiG, Warszawa 2013, s. 33–46.

Ramadan Andrej, Ferenc Marek, Rejestr senatorów i posłów na sejmie walnym warszawskim 9 lutego – 21 marca 1600 r., „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego” 767, Prace Historyczne 131, 2004, s. 89–107.

Rosin Ryszard, Masłowski Gabriel, PSB, t. 20, Wrocław 1975, s. 127.

Seredyka Jan, Parlamentarzyści polscy od końca XV wieku do 1632 r., w: Parlamentarzyści polscy od XVI do XX wieku. Stan badań i postulaty, red. J. Seredyka, Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego, Opole 1999, s. 7–14.

Serwański Marek, Henryk Walezy w Polsce. Stosunki polsko-francuskie w latach 1566–1576, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1976.

Tazbir Janusz, Niemojewski Jakub, PSB, t. 23, Wrocław 1978, s. 10–13.

Ternes Jerzy, Przyczynki do genealogii Żółkiewskich w XVI w., „Rocznik Lubelskiego Towarzystwa Genealogicznego” 4, 2012, s. 84–95.

Topolska Maria B., Ostroróg Jan, PSB, t. 24, Wrocław 1979, s. 505–506.

Tyszkowski Kazimierz, Agryppa Wacław, PSB, t. 1, Kraków 1935, s. 32–33.

Uruski Seweryn, Kosiński Adam, Włodawski Aleksander, Rodzina. Herbarz szlachty polskiej, Gebethner i Wolff, Warszawa 1904–1938.

Uruszczak Wacław, Sejm walny koronny w latach 1506–1540, PWN, Warszawa 1980.

Urwanowicz Jerzy, Od towarzysza obrony potocznej do kasztelana halickiego. Pierwszy etap kariery Stanisława Żółkiewskiego (1520–1580), w: Historia testis temporum, lux veritatis, vita memoriae, nuntia vetustatis. Księga Jubileuszowa dedykowana Profesorowi Włodzimierzowi Kaczorowskiemu, red. Ewa Kozierska, Marek Maciejewski, Piotr Stec, Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego, Opole 2015, s. 183–198.

Wierzbowski Teodor, Krzysztof Warszewicki 1543–1603 i jego dzieła. Monografia historyczno-literacka, E. Wende i Sp., Warszawa 1887.

Wittyg Wiktor, Nieznana szlachta polska i jej herby, Drukarnia UJ, Kraków 1908.

Zalewski Leszek, Szlachta ziemi liwskiej. Sejmiki, urzędy, herbarz, Paleta-Art – R. Paszkowski, Warszawa 2005.

Zieliński Ryszard, Wojewoda płocki Grzegorz Zieliński (zm. 1599), „Notatki Płockie” 1957, 6, s. 2–8.

Żelewski Roman, Grzybowski Mikołaj, PSB, t. 9, Wrocław 1960–1961, s. 110–111.

Żelewski Roman, Herburt Mikołaj, PSB, t. 9, Wrocław 1960–1961, s. 449–450.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.

Partnerzy platformy czasopism