Polonika historyczne i prawno-polityczne w księgozbiorze syndyka gdańskiego Gotfryda Lengnicha (1689-1774)

Iwona Imańska

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/FT.2017.005

Abstrakt


Gotfryd Lengnich, gdański historyk i prawnik żyjący w XVIII w. pozostawił po sobie ponad czterotysięczny księgozbiór, który po jego śmierci został wystawiony na sprzedaż na dwóch licytacjach w lipcu i listopadzie 1774 r. Katalogi aukcyjne znajdują się w Bibliotece Państwowej w Berlinie – Fundacji Pruskiego Dziedzictwa Kulturalnego i są dostępne on-line. Ze względu na zainteresowania naukowe Lengnicha w bibliotece znajdowało się ok. 600 poloników, z czego większość to prace z zakresu historii, prawa i polityki. Analiza tego fragmentu księgozbioru Lengnicha wykazała, że syndyk stworzył sobie doskonały warsztat pracy, gromadząc dzieła większości najważniejszych autorów polskich i obcych piszących na temat historii i prawa Polski i Prus.

Słowa kluczowe


Lengnich Gotfryd; biblioteki prywatne; Gdańsk; aukcje książek; XVIII w.; polonika; historia; prawo

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Bogucka, Maria. 1972. „Książka jako element kultury masowej w Gdańsku w XVII w.” W Polska w świecie. Szkice z dziejów kultury polskiej, red. J. Dowial et al., 267–276. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Chodyński, Antoni Romuald. 1981. „Najwcześniejsze zbiory dzieł sztuki w Gdańsku”. Gdańskie Studia Muzealne 3: 239–263.

Chodyński, Antoni Romuald. 2002. „Kolekcjonerzy i kolekcje w Gdańsku XVI–XIX wieku (do 1872 roku). Inventarium et taxam dzieł sztuki”. Rocznik Historii Sztuki 27: 171–210.

Cieślak, Edmund. 1997. „Lengnich Gotfryd”. W Słownik Biograficzny Pomorza Nadwiślańskiego. t. 3. red. Z. Nowak, 45–47. Gdańsk: Wydawnictwo Gdańskie.

Durbas, Małgorzata. 2013. Akademia Stanisława w Nancy (1750–1766). Kraków: Wydawnictwo LIBRON.

Dygdała, Jerzy. 1994. Adam Stanisław Grabowski (1698–1766) biskup, polityk, mecenas. Olsztyn: Ośrodek Badań Naukowych im. Wojciecha Kętrzyńskiego.

Fischer, Samuel Gottlieb. 1774. „Bibliothecae Lengnichianae pars posterior. Hastae publicae subjicietur, in aedibus, quas b. DN. Syndicus (auf dem langen Markte) inhabitavit, a Sam. Gottl. Fischer, d. 7 [rz.] Nov. seqv.” Gedani: Typis Schreiberianis. http://resolver.staatsbibliothek-berlin.de/SBB0001A0ED00020000.

Fischer, Samuel Gottlieb. 1774. „Bibliothecae Lengnichianae pars prior. Hastae publicae subjicietur, in aedibus, quas b. DN. Syndicus (auf dem langen Markte) inhabitavit, a Sam. Gottl. Fischer, d. 25 [rz.] Jul. seqv”. Gedani: Typis Schreiberianis. http://resolver.staatsbibliothek-berlin.de/SBB0001A0ED00010000.

Imańska, Iwona. 2013. Per medium auctionis. Aukcje książek w Rzeczypospolitej (XVII–XVIII w.). Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.

Index Librorum qui ex donatione, munificentia et liberalitate philomusorum Bibliothecae Magnifici et Amplissimi Senatus Gedanensis inserti sunt. Cat. Bibl. 1. Rękopis, PAN Biblioteka Gdańska, Polska.

Kasprzyk, Jerzy. 1968. „Gdańskie czasopiśmiennictwo naukowe i moralne pierwszej połowy XVIII wieku”. Rocznik Gdański 27: 33–68.

Kurdybacha, Łukasz. 1937. Stosunki kulturalne polsko-gdańskie w XVIII wieku. Gdańsk: Towarzystwo Przyjaciół Nauki i Sztuki.

Nowak, Zbigniew. 2008. „Wytwarzanie książek w Gdańsku w XVI i XVII wieku”. W Po starą księgę sięgam ze wzruszeniem. Szkice z dziejów i kultury książki w Prusach Królewskich od XV do XVIII wieku, 139–154. Gdańsk: Słowo/obraz terytoria.

Paluchowski, Piotr. 2012. „Lengnich Gottfried”. W Encyklopedia Gdańska, red. B. Śliwiński et al., 569. Gdańsk: Fundacja Gdańska, cop.

Paszkiewicz, Urszula. 1990. Bibliografia inwentarzy i katalogów księgozbiorów polskich i założonych w Polsce do 1939 roku. cz. 2, Księgozbiory prywatne w układzie abecadłowym nazwisk właścicieli. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.

Piotrowska, Elżbieta. 1989. „Gdańskie kolekcje biblioteczne XVI–XVIII wieku w zbiorach Biblioteki Gdańskiej PAN”. Gdański Rocznik Kulturalny 12: 60–90.

Podlaszewska, Krystyna. 1970. „Księgozbiory mieszczan gdańskich w XVIII wieku”. Zapiski Historyczne 35 (1): 51–63.

Podlaszewska, Krystyna. 1995–1996. „Książka w środowisku mieszczan gdańskich w XVIII wieku”. Libri Gedanenses 13/14: 93–107.

Rudnicka, Jadwiga. 1975. Bibliografia katalogów księgarskich wydanych w Polsce do końca wieku XVIII. Warszawa: Biblioteka Narodowa. Prace Instytutu Bibliograficznego nr 19.

Salmonowicz, Stanisław. 1972. „Lengnich Gotfryd”. W Polski Słownik Biograficzny. t. 17, red. E. Rostworowski, s. 46–49.Wrocław: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich. Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk.

Salmonowicz, Stanisław. 1976. „Toruńskie czasopisma naukowe w XVIII wieku”. Rocznik Toruński 11: 215–227.

Salmonowicz, Stanisław. 1995. „Gotfryd Lengnich (1689–1774)”. W „…nie będzie nigdy Niemiec Polakowi bratem”…? Z dziejów niemiecko-polskich związków kulturowych, red. M. Zybura, 17–43. Wrocław: Wydawnictwo OKIS.

Serczyk, Jerzy. 1994. 25 wieków historii. Historycy i ich dzieła. Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.

Sławoszewska, Maria. 1964. „Gdańska „Bibliotheca Archivi”. Archeion 40: 131–135.

Szafran, Przemysław. 1967. „Katalog aukcyjny i aukcja biblioteki Fryderyka Fabriciusa w 1727 roku na tle aukcji bibliofilskich w Gdańsku do końca XVIII wieku”. Libri Gedanenses 1: 55–106.

Zientara, Włodzimierz. 1989. „Gotfryd Lengnich, profesor Gdańskiego Gimnazjum Akademickiego w latach 1729–1750”. Rocznik Gdański 49(1): 149–163.

Zientara, Włodzimierz. 1996. Gottfried Lengnich ein danziger Historiker in der Zeit der Aufklärung. Tl. 2. Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.


Refbacks

  • There are currently no refbacks.

Uwagi do tego artykułu

Zobacz wszystkie komentarze
 |  Dodaj komentarz:

Partnerzy platformy czasopism