Patrocinium publicum Juliusa Schottländera

Bożena Grzegorczyk

DOI: http://dx.doi.org/10.12775/AUNC_ZiK.2017.004

Abstrakt


Julius Schottländer (1835-1911), postać często przywoływana przez historyków, historyków sztuki i architektury jest bez wątpienia postacią, której Wrocław zawdzięczał bardzo wiele w zakresie kształtowania nowego rodzaju struktur miejskich.
Nie wiele możemy powiedzieć o dzieciństwie i młodości Juliusa. Charakterystyczne, że choć jego ojciec Löbe należał do osób zamożnych, to Julius już w wieku 15 lat rozpoczął samodzielną działalność handlową, początkowo zajmował się handlem zbożem, potem zaopatrzeniem dla wojska, by wreszcie założyć firmę bankową, która współtworzyła niebawem Śląskie Towarzystwo Handli Nieruchomościami. Był Julius także żywo zainteresowany sprawami miasta, któremu nadal kilka fundacji dobroczynnych, w tym Park Południowy. Znamienne, że przy całkowitej akceptacji działalności tego żydowskiego przedsiębiorcy, nikt z badaczy nie podjął się oceny jego dokonań. Można przyjąć, że główną przeszkodą, by poddać krytycznej ocenie jego działalność, tkwi w braku znalezienia adekwatnej/odpowiedniej perspektywy, która by umożliwiła właściwe spojrzenie na jego dokonania i osądzenie jego postawy względem obdarowanych. Wydaje się, że w tym przypadku bardzo pomocna może okazać się rzymska kategoria patrocinium publicum czyli patronatu obywatelskiego.


Słowa kluczowe


XIX wiek; Wrocław; patronat obywatelski; Julius Schottländer

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Asch, Ronald G., Brigit Emich, i Jens Ivo Engels. Legitimation. Konsumption. Politische Patronage in Früher Neuzeit und Moderne. Frankfurt am Main: P. Lang, 2011.

Badian, Ernst. Foregin Clientelae, 264–70 B.C. Oxford: Oxford University Press, 1958.

Bińkowska, Iwona. Natura i miasto. Publiczna zieleń miejska we Wrocławiu od schyłku XVIII do początków XX wieku. Wrocław: Muzeum Architektury, 2006.

Briquet, Jean-Louis, i Frédéric Sawicki. Clientélisme politique dans la sociétés contemporaines. Paris: Presses Universitaires de France, 1998.

Gelzer, Mathias. Nobilität der römische Republik. . Stuttgard: Teubner Studentbücher Geschichte, 1983.

Grzegorczyk, Bożena. Pałace-instytucje dziewiętnastowiecznego Wrocławia – znak patronatu obywatelskiego. Toruń: Wydawnictwo Naukowe UMK, 2014.

Grzegorczyk, Bożena. „The Operations of Building Companies in Wrocław in the 2nd Half of the 19th Century”. Architectus 19, no. 1 (2012): 37 - 46.

Harmand, Louis. Le patronat sur les collectivité publique des orgines au bas empire. Paris: Presses Universitaires de France: 1957.

Heppner, Aron. Jüdische Persönalichkeiten in und das Breslau. Breslau: Th. Schatzky, 1931.

Kolboom, Ingo. „Patron et patronat. Histoire sociale du concept de patronat en France au 19e et 20e siècle”. Mots 9 (1984): 89–112.

Łagiewski, Maciej. Wrocławscy Żydzi 1850–1944. Wrocław: Muzeum Historyczne, 1994.

Marquardt, Joachim. Das Privatlebender Römer. Leipzig: Hirzel, 1886.

Millar, Fergus. The Emperor and the Roman World, 31 B.C.–A.D. 337. Ithaca: Cornell University Press, 1977.

Mommsen,Theodor. „Das römische Gastrecht und die römische Clientele”. Römische Forschungen 1 (1864): 319–390.

Monier, Frédéric, Olivier Dard, i Jens Ivo Engels. Patronage et coruptions politiques dans l’Europe contemporaine. Paris: Armand Colin, 2014.

Moreno-Luzón, Janvier. „Political Clientelism, Elites and Caciquisno in Restoration Spain (1875–1923)”. European History Quarterly 3, no. 37 (2007): 417–441.

Musella, Luigi. “Clientélisme politique et raport entre pouvoir local et système parlamentaire dans la sud d’Italie continentale à la fin de XIX siècle”. Mélange d’école français de Rome 197 (1985): 431–440.

Nicols, John. Civic Patronage in the Roman Empire. Leiden: Koninklije Brill NV, 2014.

Tomaszewicz, Agnieszka. „Osiedle Borek – historia i architektura (1871–1914)”. W Przedmieście Świdnickie we Wrocławiu, red Halina Okólska, 98–110. Wrocław: Wydawnictwo GAJT, 2012.

Ziątkowski, Leszek. „Julius Schottländer (1835–1911). Przykład finansowej i społecznej kariery Żydów wrocławskich”. Sobótka 54 (1999): 365–373.






Partnerzy platformy czasopism